Սուրբ սերմանիք ցանեսցին ի ձեզ, եւ մի՛ փուշ այրելի. (Ագաթ.։ Իսկ Եզեկ. ԼԹ. 9.)
Կրատիտոս տեսեալ որդի մեծատան, զի պատեալ էին շոգմոգք բազումք (սուտ բարեկամք), ասէ, պա՛տանի, ողորմիմ քոյոյդ անապատութեանդ. (Ոսկիփոր.։ Իսկ Ոսկ. ղկ.)
Անգեղեցիկ եւ անսուրբ։ Սուտանուն աստուածոցն անգեղեցիկ բազմութիւնն։ Խոյս տան որպէս յանգեղեցկէ ի յանդիման առակելոյն. (Մեկն. ղեւտ.։)
Անծայր ծայրութիւն անբաւութեան Սուրբ Երրորդութեանն։ Անծայր ծայրիւք ծայրացեալ. (Անան. եկեղ.։ Իսկ Ոսկ. յհ. ՟Բ. 16.)
Եթէ յայնչափ ժամանակաց (յետ ազդ առնելոյ) եկեալ առ իւր արարածսն՝ անընկալ եղեւ, ո՞րչափ անազդելոցն եւ անհամբաւելոցն. (Ագաթ։)
Զեկեղեցւոյ զանշարժութիւնն, զանմեղկութիւնն, զամրութիւնն. (Ոսկ. ես.։)
Անխնայաբար հպեցելոց ի նա ըստ իւրեանց անողորմութեանն. (Դիոն. եկեղ. ՟Գ։)
Միշտ անպերճասէր է աստուածութիւնն. (Մեկն. ղեւտ.։)
ԱՇԽԱՏԱԿԻՑ ԼԻՆԵԼ. Ի միասին աշխատիլ. գրոծակից լինել. եմեկտաշ օլմագ.
Արս ընտիրս՝ աջինս եւ ահեկինս. (Խոր.։ Յհ. կթ.։)
Որ ընդ աջմէն եւ ընդ ահեկէն է, այսինքն առ որդիսն աջու, եւ առ որդիսն ձախու. այսինքն աջակողմեան, կամ աջակողման. (Եփր. ՟բ. կոր.։)
Պսակ աստեղեայ իջեալ յերկնից ի վերայ դագաղացն. (Հ=Յ. դեկտ. ՟Ի՟Ե.։)
Զեկեղեցւոց ցուցանեն զառանձնաւորութիւն, ուր դէտք կան աստիճանեալք. (Տօնակ.։)
Մեկնչաց աստղագիտացն բազում իրք վրիպեն։ Ասացաւ աստղագիտին, եւ այլն. (Վեցօր. ՟Զ։)
Համբուրելն զսեղանն՝ զաստուածարելոցն տայ զտարացոյց, որք վստահութեամբ հաւատտոց եւ սրբութեամբ հաղորդին նմա. (Մեկն. ընթերց.։)
Զխաչինս իմ ոչ արածանէին (կամ ոչ արածէին). (Եզեկ. ՟Լ՟Դ 8։)
Ճգնէր յեկեղեցւոջն Աստուծոյ՝ կալով միշտ ըստ օրինի արգելաւորաց. (ՃՃ.։)
Եւ Շահեկանութիւն. օգտակարութիւն.
Արեգեկնորակ ազդմամբ երեւիւր նոցա. (Երզն. քեր.։)
Եօթներեկաւն զաւագսն եւ զբազմօրեայ տօնս բաշխեալ ետ. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)
Եւ այնպէս բազմօրեայ հանգուցեալ ի վաստաբեկ աշխատութեանցն. (Կաղանկտ.։)
cf. Քերովբիմ.
Քերովբէս զնոսա ասէ, որ թարգմանի յաճախ գիտութիւն կամ հեղումն իմաստութեան ... քանդակագործ արարուած՝ որ ասէ քերոբ. (Նչ. եզեկ.։)
Ձգեաց քերոբ մի զձեռն իւր ի միջոյ քերովբէիցն։ Ի մէջ հրոյն՝ որ էր ի միջոյ քերովբէիցն։ Ընդ օծելոյ քրովբէին ետու զքեզ ի լեառն Սուրբ Աստուածոյ։ Ի լեռնէն Աստուածոյ իջոյց զքեզ քերովբն վարսաւոր։ Հրամայեաց քերովբէից՝ բոցեղէն սրոյ շուրջանակաւ պահել զճանապարհս ծառոյն կենաց. (Եզեկ. ՟Ժ. ՟Ի՟Ը. ՟Խ՟Ա։ Ծն. ՟Գ. 24։)
cherub;
cherubim.
Քերովբէս զնոսա ասէ, որ թարգմանի յաճախ գիտութիւն կամ հեղումն իմաստութեան ... քանդակագործ արարուած՝ որ ասէ քերոբ. (Նչ. եզեկ.։)
Ձգեաց քերոբ մի զձեռն իւր ի միջոյ քերովբէիցն։ Ի մէջ հրոյն՝ որ էր ի միջոյ քերովբէիցն։ Ընդ օծելոյ քրովբէին ետու զքեզ ի լեառն Սուրբ Աստուածոյ։ Ի լեռնէն Աստուածոյ իջոյց զքեզ քերովբն վարսաւոր։ Հրամայեաց քերովբէից՝ բոցեղէն սրոյ շուրջանակաւ պահել զճանապարհս ծառոյն կենաց. (Եզեկ. ՟Ժ. ՟Ի՟Ը. ՟Խ՟Ա։ Ծն. ՟Գ. 24։)
to detach, to separate, to extrange, to remove, to take away;
— ի ստենէ զորթն, — զմանուկն ի կաթին սովորութենէ, to wean;
— զսիրտ յաշխարհէ, ի հեշտութեանց, to wean or detach one's heart from worldly matters.
ἁπάγω abduco ἁποκλείω, διαζεύγνυω, -νυμι disjungo disgrego. Իբրու խզելով ի բաց քարշել՝ կորզել. (որպէս եւ արաբ. է քեցել, եւ խզել) քերքել. հերքել. ի բաց առնել. մեկնել. անջատել. զատուցանել. զատել, հեռացնել, կտրել.
Իբրեւ եկն աշոտ ի տեղին, ի բաց քեզեալ եղեւ գուրգէն ի դրանէ ամրոցին. (Յհ. կթ.։)
rancour inveterate hate, spite, ill-will, resentment;
revenge;
— ի վրիժուց, out of or from hatred;
— պահել, ի —ս մտանել, to bear or owe a grudge, to bear malice or ill-will, to bear hard;
— ի մտի ունել, to keep alive resentment for an injury;
— ունել ընդ ումեք, to have a grudge or spite against;
հանել զվրէժ քինու, խնդրել զ— վրիժուց, to by revenged, to revenge oneself.
Ջանայր վրէժխնդրել մեծաւ քինու նախանձաբեկ լինելով. (Ագաթ.։)
sectarian.
Քէշտակարկատքն հեթանոսաց ի բժշկական արուեստսն տեղեկացեալ, օրէնս իմն հաստատեցին. (Կանոն.։)
Խորանաշէն յարկք սուրբ եկեղեցւոյ. (Թէոդոր. խչ.։)
Առաջին կրօնք՝ խուժականք եւ հեթանոսականք կոչին, մինչեւ եկն աբրահամու աստուածպաշտութիւնն. (Եզնիկ.։)
Մանի անուն եդ անձինն ... քանզի խօսօղ իսկ էր. (Կոչ. Զ։) (իբր մեկնաբան, կամ երգիչ. մանա, մանի։)
Քանզի է ճշմարտապէս ի վերուստ, եւ խօսող տատրակ. (Մեկն. ղեւտ.։)
Յայսպիսի մատեանս ծալածոյս գրէին զգիրս. (Նչ. եզեկ.։)
Ոմանք կամարարս, իսկ ոմանք միայնացեալս անուանեալ. (Դիոն. եկեղ.։)
Հաճեսցի տէր կամարար ընդ եկեղեցիս իւր. (Եղիշ. ՟Ը։)
Կամարարս անուանեալ ի յաստուծոյ մաքուր սպասաւորութենէ եւ կամարարութենէ։ Աստուածակրութիւն եւ կամարարութիւն. (Դիոն. եկեղ. եւ Դիոն. երկն.։)
Ո՛վ իցէ, որ ոչ ցանկանայ մեծութեան, եւ կամ մարմնոյ առողջութեան, եւ կամ կամարարութեան կարօտիցի. (Բուզ. ՟Դ. 5.) թերեւս ըստ յն. ոճոյ նշանակէ՝ արբանեկութիւն, կամ բժշկութիւն. որպէս հոմաձայն է առ յոյնս θεραπεία.
Կործանիչ ելով կռապաշտ տաճարաց. (Անան. եկեղ։)
ՀԱԿԱՌԱԿԻՄ որ եւ ՀԱԿԱՌԱԿԵՄ, եցի. չ. ἁντίστημι, ἁντίκειμαι, ἁντιπίπτω resisto, obsisto, obnitor φιλονεικέω, ἁντιλέγω rixor, contendo, contradico եւ այլն. Հակառակ լինել կամ կալ. ընդդիմանալ՝ բանիւ կամ գործով, կամ իւիք օրինակաւ. կռուիլ. կագել. վիճել. պիդել։ Ուստի եւ Հակառակօղ՝ է ըմբոստ։ հակառակասէր։ Տե՛ս (Միք. ՟Բ. 8։ Զաք. ՟Գ. 1։ Իմ. ՟Ժ՟Ե. 9։ Ծն. ՟Ի՟Զ. 21։ Թուոց. ՟Ի՟Է. 14։ Առակ. ՟Ժ. 12։ Ղկ. ՟Ի. 27։ Եզեկ. ՟Գ. 7։ Ովս. ՟Դ. 4։)
Յորժամ պոռնիկ կոչէ, զհամարձակական զանամօթութիւնն յայտնէ. (Նչ. եզեկ.։)
Հարթուցելոց յուղխից պղտորմանց թշնամւոյն՝ հաշտեցուցիչ. (Անան. եկեղ։)
Հերեսիոտացն եկեղեցի. (Համամ առակ.։)
Սրբոյն եզեկիէլի ե՛ւս հռչակական տեսլեամբ երեւեալ. (Ագաթ.։)
Կամ ըստ հաւաքողի (Մեկն. ղկ.)
Ռամկականն բառիս՝ Մի, միակ, մեկին.
Ի պետրոս միտէ զբանն։ Ապականացու մարմին միտէ զանձն (զհոգի)։ Գողանայ զմիտս մեր՝ յիւրն միտելով կամս։ Ի մանկածուն կողմն միտեալ կարկառէր զանիրաւ ստահակութեանցն տուգանս. (Ոսկ. մտթ.։ Մաքս. եկեղ.։ Յհ. իմ. եկեղ.։ Պիտ.։)
Բեկբեկելով եւ մռնչելով, յորոնչելով եւ ձգտելով ընթանայ յեկեղեցին. (Եփր. պհ. եւ Եփր. աղ.։)
Նա՛ ես տեսի։ Նա երանի ժողովրդեան։ Նա երանի այնոցիկ է՝ որ լսեն զբանն աստուծոյ, եւ առնեն։ Նա՛ նոցա՛ ճանապարհն չէ ուղիղ. (Յոբ. ՟Ե. 3։ Սղ. ճխե. 15։ Ղկ. ՟Ժ՟Ա. 28։ Եզեկ. ՟Լ՟Գ. 17։)
Եւ մայր նորա ասէր որպէս մարդոյ նազելով, եթէ հայր քո եւ ես տառապէաք խնդրէաք զքեզ. (Մեկն. ղկ.։)
Զայս ամենայն նախաձայնութեամբ ի մարգարէիցն լուեալ։ Ձգեցին յինքեանս մարգարէքն զնախաձայնութեանցն մեկնիչ. (Սկեւռ. ես. եւ Սկեւռ. լմբ.։)