Definitions containing the research իբր : 8114 results

Յերազմոյն

adj.

subject to dreams, full of dreams or fancies.

· Calfa

NBHL (1)

Յատուկ անուն տեղւոյ, իբր տեղի յերազանալոյ եւ ըղձութեանց քրմաց։ (Ագաթ.։)


Յերկարաձգեմ, եցի

va.

cf. Յերկարեմ;
— օր ի յօր, to procrastinate, to postpone or defer from day to day;
—ձգեցան իրքն, that affair went on slowly.

· Calfa

NBHL (1)

παρατείνω protendo. Յերկար ձգել. յերկարել. կ. իբր ձ. յերկարիլ. երկնցընել, երկան ատեն պահել, դիմացենլ, ուշացնել, եւ երկննալ.


Յիմարաբար

adv.

foolishly, sillily;
wildly.

· Calfa

NBHL (1)

Խօսէր այլ ընդ այլ յիմարաբար. այսինքն իբրեւ յիմար ձեւացեալ. (Վրք. հց. ՟Ի՟Զ։)


Յիմարակորոյս

adj.

lost foolishly or imprudently.

· Calfa

NBHL (1)

Որ իբրեւ քուն ընդ արթունս եղեալ՝ յիմարակորոյսք անմտեալք՝ ընդ վայր թօթափեցան. (Ագաթ.։)


Յիշատակագիր, գրաց

s.

memorial writer, memorialist;
memorial;
memory.

· Calfa

NBHL (1)

Կամ իբր Յիշատակագրութիւն.


Յիսունժամեան

adj.

of fifty hours.

· Calfa

NBHL (1)

Ձանձրութեան դեւն զարեգակն իսկ երեւեցուցանէ դժուարաշարժ, կամ բնաւ իսկ անշարժ, իբրեւ (թէ) յիսունժամեան իցէ օրն. (Կիր. ՟ը. խհ.։)


Յղկեմ, եցի

va. fig.

to rough-hew, to roughen down, to smooth, to plane, to polish;
to burnish, to gloss;
to polish.

· Calfa

NBHL (1)

Յղկեսցուք ի գեղեցկութիւն իբր զպատկեր (արձանի) զաստուածաբանութիւնն. (Առ որս. ՟Ա։)


Յշտող

adj.

impudent, insolent, saucy;
thrifty, niggard, niggardish.

· Calfa

NBHL (1)

Բառ անյայտ, իբր Ճշդօղ, կամ ժխտօղ.


Յոբելեան, լինի

s. fig.

jubilee;
jubilee, festivity, rejoicing;
— ամ, year of jubilee.

· Calfa

NBHL (1)

ՅՈԲԵԼԵԱՆ ՓՈՂ. Փողն նուիրական վասն հնչեցուցանելոյ յերեւելի հանդիսի իբր ի յոբելեան ամի.


Յոգնաբար

adv.

in many ways or manners;
often, many times.

· Calfa


Յոգնաբուն

adj. adv.

numerous, many;
often.

· Calfa


Յոգնաթախանձ

adj.

very importunate, tiresome, troublesome.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ իբր Յոգնաթախիծ.


Յոգնախումբ

adj.

assembled in great multitudes or flocks, very numerous.

· Calfa

NBHL (2)

Արիստոտէլ, Պղատոն, եւ այլքն յոգնախումբ ի ճեմարանսն Աթենայ գտեալ։ Վերծանեալ զյոգնախումբ հոյլս հանդիսացելոցն։ Արի՛ իբրեւ զՅեսու քաջամարտութեամբ յոգնախումբ ճակատամարտս հրաշից. (Մագ. ՟Ե. ՟Է. ՟Ժ՟Դ։)

Բազմերամ վեհագունիցն հոյլքն յոգնախումբս եղանակէին. իմա՛ իբր մ. անթիւ բազմութեամբ, կամ բազմօրինակ նուագօք։


Յոգնական, ի, աց

adj. gr.

numerous, many;
plural.

· Calfa

NBHL (1)

Եղիջիք իբրեւ աստուածք. Ուստի՞ եգիտ օձն զյոգնական անունս՝ զաստուածս. իբրու զի մի է ճշմարիտ Աստուած, լինելոց էր ի մարդկանէ բազմաստուածութեան կարծիք. (Փիլ. լին. ՟Ա. 36։)


Յոգնակի

adv. adj.

in the plural number;
often, many times;
cf. Յոգնական.

· Calfa


Յոգնիմ, եցայ

vn.

to be tired, weary, fatigued.

· Calfa

NBHL (1)

ὁλιγοψυχέω (որպէս փոքրոգի լինել). pusillo animo sum, animo deficio կամ fatigor, defatigor. գրի եւ ՅԱՒԳՆԻԼ, ՅՕԳՆԻԼ. ռմկ. հօգնիլ, հոգնիլ. Ի յո՛գն վաստակոց յոգիս ապաստան լինել. խոնջիլ. վաստակիլ. աշխատիլ՝ իբր տկարանալ յաշխատութենէ. կթոտիլ. լքանիլ. պարտասիլ.


Յոլով, ից

adj.

much, great, much of, a great deal of;
—ք, many, several;
—ք ի մարդկանէ, most men, most people, the generality of mankind;
— անգամ, many a time, often.

· Calfa

NBHL (1)

Ունելդ ըստ յոլով եղանակս ասի։ Ի վերայ յոլովից (ըստ յն. ոճոյ. իբր առաւել). (Արիստ. որակ.։)


Յոլովագոյն

adj. adv.

more;
much more, in greater number;
often, very frequently, generally.

· Calfa

NBHL (1)

ՅՈԼՈՎԱԳՈՅՆ կամ ՅՈԼՈՎԱԳՈՅՆՍ. մ. πλεῖον, ἑπὶ πλεῖον, πλεῖστον, ἑπὶ τὰ πλεῖστον plus, plurimum, pluries, majori ex parte, saepe μειζόνως, μᾶλλον majus, maxime, nimis. Յոլովակի. աւելի. առաւելապէս. բազում այն է՝ զի. իբր ի բազումս. մեծապէս. մեծաւ մասամբ. յաճախ. յերկար. ստէպ.


Յոլովակի

adv. adj.

often, frequently, many times;
much, more.

· Calfa

NBHL (1)

Կամ իբր ա. Յոլով. յոլովագոյն.


Յոլովացուցանեմ, ուցի

va.

cf. Յոլովեմ.

· Calfa

NBHL (1)

Յոլովեն զոսկի իբրեւ զկուռս. (Ճ. ՟Գ.։)


Յոլովեմ, եցի

va. vn.

to cause to abound or increase, to augment, to multiply;
cf. Յոլովանամ.

· Calfa

NBHL (2)

Յոլովեն զոսկի իբրեւ զկուռս. (Ճ. ՟Գ.։)

ՅՈԼՈՎԵՄ, եցի. չ. ՅՈԼՈՎԻՄ եցայ. ձ. πλεονάζω, πλεονέκτω, προστίθημι, ὐπερβάλλω abundo, appono, supero եւ այլն. Յաճախել. բազմանալ. առաւելուլ կամ յաւելուլ. կր. իբր զօրանալ. յոլովանալ. հանապազորդել. ստէպ դեգերիլ.


Յոլովութիւն, ութեան

s.

great number or quantity, multitude, abundance;
plurality, multiplicity.

· Calfa


Յոխորտ

cf. Խրոխտ.

· Calfa


Յողամ, ացայ

vn.

to lie down negligently, to throw oneself down heedlessly, to sleep, to stretch oneself down, to repose;
to observe, to watch, to spy, to be on the watch for, to waylay, to lie in wait for, to lay snares or ambushes.

· Calfa

NBHL (1)

Չէ՛ պարտ վայրապար յողալ եւ պշնուլ աւելի։ Ընդ օտար գեղ կնոջ պշուցեալ յողայցես։ Արծաթասէրն իբրեւ զդժոխս՝ զբոլորս կլանէ, հասարակաց թշնամի է, սահեալ յողայ զամենայն ազգաւ մարդկան։ Քանդակս ի նկար կօշկացն հանդերձեալ յողայցէ։ Անմտաց եւ իգացեալ ոգւոյ են իրքն. յողալեաց եւ զրաջանից. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 17։ ՟Բ. 3. 24։)


Յոյժ

adv.

too, very, more, much, considerably, very much, a great deal;
— —, more and more, extremely, exorbitantly, excessively, exceedingly.

· Calfa

NBHL (1)

(իբր ՛յոյժ. ուժով. ռմկ. իժով ). λίαν, σφόδρα, πολύ, πολλά, πολλοῦ, ἑπὶ πολύ, περισσῶς valde, valide, nimis, multum, vehementer, admodum եւ այլն. Ուժգին. սաստկապէս. կարի. իսպառ. մեծապէս. շա՛տ. խիստ .... ռմկ. խել մը.


Յոպոպ, ոյ

s.

hoopoo, pewet, lapwing, plover.

· Calfa

NBHL (1)

Յոպոպ, եւ չիղջ։ Զյոպոպ եւ զչիղջ։ Էին թեւք նոցա իբրեւ զթեւս յոպոպոյ. (Ղեւտ. ՟Ժ՟Ա. 19։ Օր. ՟Ժ՟Դ. 17։ Զաք. ՟Ե. 9։)


Յոռեցուցանեմ, ուցի

va.

to make worse, to spoil, to corrupt, to debase, to deteriorate;
to underrate, to depreciate, to disparage.

· Calfa

NBHL (1)

Զերկոսին (ճանապարհս՝ Քրիստոսի եւ Յովհաննու, հրէայք) իբրեւ զգազան ինչ չարաբարոյ՝ յոռեցուցանէին. որ զկնի ասի՝ պարսաւել. (Ոսկ. մ. ՟Բ. 12։)


Յովտ, ի

s. fig.

iota;
jot, tittle.

· Calfa

NBHL (1)

Փոքրագոյնն ի նշանագիրս եբր. քաղդ. ասոր. կոչեցեալ իօ՛տ կամ եօտ կամ եուտ. յորմէ եւ յունականն իօ՛դա ι . իբր ի, յ.


Յորդ

adj.

abundant, copious;
plentiful, overflowing, superabundant.

· Calfa

NBHL (1)

Մերթ իբր գ. Յորդութիւն. լիութիւն.


Յորդաբուղխ

adj.

flowing abundantly, copious, abundant.

· Calfa

NBHL (1)

Արիւնն իբրեւ զյորդաբուղխ առու հոսէր։ Խնդրէին յորդաբուղխ արտասուօք. (Ճ. ՟Բ.։)


Յորդադէմ

cf. Յորդաբուղխ.

· Calfa

NBHL (1)

Հոսեցան իբրեւ զյորդադէմ բազմութիւն բռնութեան ջուրցն բազմութեանց. (Ագաթ.։)


Յորդախօս

adj.

fluent in speech, eloquent, wordy, glib.

· Calfa

NBHL (1)

Յորդախօսն բարբառելով. յն. իբրեւ զանիւ. (Եւագր. ՟Ժ։)


Յորդահեղեղ

adj.

falling in abundance;
overflowing.

· Calfa

NBHL (2)

Յորդ իբրեւ զհեղեղ. յորդահոս.

Ըստ նմանութեան ամպոցն իբրեւ զյորդահեղեղ ինչ անձրեւաց սաստկութիւն զվարդապետութիւնն ի վերայ հոսէին. (Բուզ. ՟Գ. 13։)


Յորդահոս

cf. Յորդաբուղխ.

· Calfa

NBHL (1)

Առատ բանիւ իբրեւ զյորդահոսանս գետոց. (Շ. մտթ.։)


Յորդահոսան

cf. Յորդաբուղխ;
—հոսանք or —հոսք, flood or overflow of waters, torrent.

· Calfa

NBHL (1)

Առատ բանիւ իբրեւ զյորդահոսանս գետոց. (Շ. մտթ.։)


Յորդահոսիմ

vn.

to flow or fall copiously or in abundance.

· Calfa

NBHL (1)

Մինչեւ գետք հրեղէն յորդահոսին, իբր ըզհեղեղ ջուրց ծաւալին. (Յիսուս որդի.։)


Յորդեմ, եցի

va. vn.

to cause to abound or flow in abundance, to deluge with, to pour out abundantly;
to augment, to increase;
to be full of, to abound, to superabound, to stream or flow copiously;
to overflow, to run over;
to flood;
to be gorged with, to swim in abundance;
— զափամբք, to overflow, to rise above the banks.

· Calfa

NBHL (2)

Յորդեսցեն իբրեւ զջուր իրաւունք։ Իբրեւ զհեղեղատ կամ զգետ յորդեալ։ Գետ հրոյ յորդեալ ելանէր։ Իբրեւ զջուր ձորալիր պարանոցաթաղ յորդեսցէ։ Յորդեաց ջուրն իբրեւ զյորձանս հեղեղաց։ Յորդէր առաւել բանն զնմանէ.եւ այլն։

ՅՈՐԴԵՄ, եցի. չ. ՅՈՐԴԻՄ եցայ. ձ. ῤέω fluo ἑκρέω effluo πλεονάζω, ἑξυβρίζω abundo, redundo, extra alveum erumpo φέρομαι, σύρομαι feror, trahor κλύομαι, κυλέομαι, διέρχομαι inundor, volvor, procurro եւ այլն. Յորդութեամբ խաղալ. հոսել իբրեւ ընդ ուրդս, կամ որպէս զյորձանս. որպէս առու վտականալ. առատանալ. զեղուլ. ծաւալել. աճել՝ զայրանալ (ջուրց). բազմանալ. առաւելուլ. բղխել. սորել. ծորիլ. (իրօք կամ նմանութեամբ) առատ վազել.


Յորդէգնաց

cf. Յորդագնաց.

· Calfa

NBHL (1)

Ածին իբրեւ զգետ յորդէգնաց զփրկութիւն. (Ագաթ.։)


Յորդոր

adj. mus. s.

exhorted, encouraged;
prompt, ardent, diligent, eager, desirous;
copious, abundant;
andante;
exhortation;
— սրտիւ, կամաւորութեամբ, heartily, willingly, gladly;
— փութով, diligently, eagerly, promptly, readily;
— լինել, to exhort, to incite, to induce;
— երգել, to sing andante;
առ ի — վաստակոց, to inspire with the taste for labour, to incite to work.

· Calfa

NBHL (1)

ՅՈՐԴՈՐ. գ. իբր Յորդորումն. յորդորակ.


Յորժամ

adv. conj.

when;
since, as;
— or յո՞րժամ, when ?

· Calfa

NBHL (2)

ὄτε, ὄταν, ἑπάν quando, quum, cum. Յո՛ր ժամ. յորո՛ւմ ժամու. յայնմ ժամանակի՝ յորում. երբ. իբրեւ. երբ որ, որ ատեն որ.

շ. Կամ իբր շ. ὀπηνίκα postquam, quandoquidem. Մինչ. որովհետեւ. արդ քանզի. երբ. ուր. երբոր՝ որ. չիւնքի.


Յորձան, աց

s. mar.

current, stream, torrent;
eddy, whirlpool, vortex;
bubble, bubbling;
foaming;
eddy-water;
—ս առնուլ, to boil hard, violently or furiously.

· Calfa

NBHL (2)

Յորդեաց ջուրն իբրեւ զյորձանս հեղեղաց. (Եզեկ. ՟Խ՟Է. 5։)

Առեալ զանօթն ի խարուկէ անտի՝ յորժամ եռայր ուժգին յորձանօք։ Այնպէս որձանս առնոյր տակաւին, իբրեւ թէ առբարձեալ է ի կայծականց հրոյն. այնպէս որձանս առնոյր, որպէս թէ ի բորբոքմանէ հրոյ ստիպեալ լինէր. (Ճ. ՟Ա.։)


Յորձնեռանդն

adj.

boiling, foaming;
agitated, furious, turbulent.

· Calfa

NBHL (1)

Եռացեալ յորձանօք. ուր իցէ եռանդն իբրու յորձանաց.


Յորջորջանք, նաց

s. adv.

appellation, name, denomination, title;
անուն —անաց, surname;
—անօք, by name only, nominally.

· Calfa

NBHL (1)

ՅՈՐՋՈՐՋԱՆՕՔ իբր մ. καταχρηστικῶς, κατὰ θέσιν abusive, secundum adoptionem. Անուամբ լոկով. կոչմամբ եւեթ. պիտակաբար. ըստ դրութեան. որդեգրութեամբ.


Յորջորջեմ, եցի

va.

to call, to name, to denominate, to qualify as, to give a name to, to entitle;
to surname.

· Calfa


Յորջորջումն, ման

s.

cf. Յորջորջանք;
փոփոխական, փոփոխեալ or այլաշրջիկ —, metaphor.

· Calfa

NBHL (1)

ՅՈՐՋՈՐՋՈՒՄՆ ՓՈՓՈԽԵԱԼ կամ ՓՈՓՈԽԱԿԱՆ. իբր Այլաբանութիւն. փոխաբերութիւն. μεταφορά . եւ մակբայիւ, μεταφορικῶς.


Յորսայս

adv. fig.

supinely, with one's face upward, lying on one's back;
backwards;
— զարկուցանել, to hurl or throw backwards, to overthrow, to upset, to throw down on the back, to stretch on the earth;
— կալ, խաղալ, to lie down prone, flat on the face, to stretch at one's whole length;
to fall backwards;
— կալ, լինել, to be idle, negligent, neglectful, to stand with folded arms;
պրկել ի —, to throw down and hind strongly;
— անկանիլ, to fall on one's back, backwards;
— կացի ի դալարւոջ, I stretched myself on the grass;
յինքն —եալ անկանիլ, to recede, to flow back;
մինչեւ յե՞րբ —եալ կաս ոʼվ վատ, how long wilt thou sleep, o sluggard ?

· Calfa

NBHL (2)

Գրի եւ ՈՐՍԱՅՍԵԱԼ. իբր Պրկեալ, տարածեալ. եւ Ամփոփեալ. ընկրկեալ.

Եւ զդաշտն արեւելից իմն գոգցես իբր որսայսեալ ձիգ յարեգակն կոյս զերկայնութիւն պարզեալ. (Խոր. ՟Ա. 11։)


Յուզումն, ման

s.

search, research, perquisition;
trouble, agitation;
incitement, instigation;
turbulence, confusion, tumult;
— խորհրդոց, anguish, anxiety, affliction, pain;
— կրից, hastiness, outburst;
— սրտի, emotion, transport.

· Calfa

NBHL (2)

Յոյզ, յոյզք. յուզելն, իլն. իբր Որոնումն.

ՅՈՒԶՈՒՄՆ. իբր Շարժումն. շարժլումն.


Յուլաբար

adv.

idly, lazily, slowly, carelessly.

· Calfa


Յուլութիւն, ութեան

s.

idleness, laziness, slowth, negligence;
cowardice.

· Calfa


Յուղարկաւորութիւն, ութեան

s.

funeral, funeral train or procession;
obsequies, burial.

· Calfa

NBHL (1)

Արարին նմա յուղարկաւորութիւն (կամ յուղարկութիւն) մեծ յոյժ։ Եւ ոչ արար նմա ժողովուրդն յուղարկաւորութիւն իբրեւ զյուղարկաւորութիւն հարցն նորա. (՟Բ. Մնաց. ՟Ժ՟Զ. 14։ ՟Ի՟Ա. 19։)