Definitions containing the research նա : 10000 results

Գեղազարդութիւն, ութեան

s.

embellishment.

· Calfa

NBHL (3)

Զարդ գեղոյ. գեղեցկութիւն զարդուց եւ կարգեաց. չքնաղութիւն. պայծառութիւն. վայելչութիւն.

Բարձրանալ ի փառս գերապայծառս պանծալի եւ վայելուչ գեղազարդութեան. (Անան. եկեղ։)

Ընդ ամենայն տիեզերս հնչեցուցանելով զգեղազարդութիւնս նորա. (Ճ. ՟Ա.։)


Գեղածիծաղ

adj.

smiling, graceful.

· Calfa


Գեղածփիմ, եցայ

vn.

to float gracefully.

· Calfa

NBHL (1)

Բազմահոլով գետոց յորձանասոյզ պտոյտք՝ անարգել գանգրեօք գեղածփեալ. (Թէոդոր. ի կոյսն.։)


Գեղականութիւն, ութեան

s.

the condition of a peasant;
peasant-life.

· Calfa

NBHL (1)

Շինականութիւն. գեղացութիւն. քէօյլիւլիւք.


Գեղաղէշ

adj.

pretty, genteel, charming.

· Calfa

NBHL (2)

ԳԵՂԱՂԷՇ որ գրի եւ ԳԵՂԵՂԷՇ. Գեղեցիկ յոյժ. գեղափայլ. պայծառ. կայտառ. վայելչագեղ. չքնաղ. աղուոր, աղուորիկ, սիրուն, պինտ աղեկ. տիլպէր, կիւզէլ, լադիֆ.

Գեղաղէշ ծաղիկ, կամ աշխարհիս տեսիլ։ Ծառայք եւ աղախնայք գեղեցկակերպք, եւ յոյժ գեղաղէշք. (Փիլ.։)


Գեղայօրէն

cf. Գեղապաճոյճ.

· Calfa

NBHL (1)

Հարսնապաճոյճ պանծանօք պճնել գեղայօրէն սուրբ վայելչութեամբ. (Նար. ՟Զ՟Գ։)


Գեղանի

cf. Գեղեցիկ.

· Calfa

NBHL (1)

Գեղաւոր. գեղեցիկ. գեղաղէշ. չքնաղ. կիւզէլ, տիլպէր


Գեղապաճոյճ

adj.

well adorned, adjusted, compounded;
embellished, decorated;
— զարդարել, to embellish;
to adorn, to decorate.

· Calfa

NBHL (3)

Գեղով պաճուճեալ, պճնազարդ. գեղազարդ.

Գեղապաճոյճ փառօք զարդարեալ կողածնաւն ի դրախտն ադենայ. (Շ. գանձ վերափոխ.։)

Եւ Գեղեցիկ պաճուճող. որ գիտէ գունագեղել.


Գեղապանծ

adj.

glorious, graceful, charming, superb, excellent.

· Calfa

NBHL (1)

ԳԵՂԱՊԱՆԾ որ գրի եւ ԳԵՂԱՊԱՆՁ. Գեղեցիկ եւ պանծալի գեղով. չքնաղ. գեղաղէշ.


Գեղապարեմ, եցի

vn.

to dance prettily;
to advance excellently.

· Calfa

NBHL (5)

Գեղապարեսցես ընդ երջանիկ պարս։ Տօնական ձայնիւ գեղապարեսցէ սմա զյարմարական բանից պարտս. (Պիտ.։)

Գեղապարելով համաձայնապէս ընդ սերովբէիցն զեռահիւսակ սրբասացութիւնս աստուծոյ. (Շ. հրեշտ.։)

(Միջակքն յարուեստից են՝) աղեղնաւորութիւն, գեղապարել. (Երզն. քեր.։)

Մերթ՝ Յառաջ խաղել գեղեցիկ ընտացիւք իբր պարելով. յառաջադէմ լինել. զարգանալ.

Պանդուխտ է իմաստակութիւն, եւ ի ձեռն ներշրջանակացն գեղապարէ։ Ի ներշրջանական խրատն բազում ինչ գեղապարիցէ այր առաքինի։ Որք ուղիղ խղատուք գեղապարեցին. (Փիլ. լին. ՟Գ. եւ ՟Դ։ Զգեղապարելն ուսեալ ներշրջանակացն. Յհ. իմ. ատ.։)


Գեղապարութիւն, ութեան

s.

dance or agreeable movement of the feet.

· Calfa

NBHL (3)

Ուր զուարճացելոցն ամենեցուն է բնակութիւն, եւ պարողացն զանդադար գեղապարութիւն. (Ածաբ. ի կիպր.։)

Իմանալի գեղապարութեամբ զեռահիւսակ սրբասացութիւնս յօրինէ. (Յհ. իմ. եկեղ.։)

Գեղապարութիւն նոցա (զուարթնոց) եւ ամենայն ձայնիցն հնչմունք ... է զաստուած օրհնել. (Սարգ. ՟ա. պ. ՟Բ։)


Գեղաստանեայք

s. pl. villages, fields.

· Calfa

NBHL (1)

Կոխեցին քանդեցին զգեղեցիկ ստացուածս այգեստանեացն եւ գեղաստանեացն։ Հրամայեցին (տալ) նմա գեօղաստեայս բնաբար ծառայութեան, եւ գետ ձկնորսաց։ Որ միանգամ առաջին թագաւորացն աղուանից գեօղաստայք եւ սահմանք լեալ էին. (Կաղանկտ.։)


Գեղատխուր

adj.

undecked;
fair and sad.

· Calfa

NBHL (1)

Զնախնի խաւարն աշխարհատարածն անզարդութեան՝ հին նսեմութեան գեղատխուր անպատրաստութեան. (Նար. գանձ հոգ.։)


Գեղաւոր, աց

adj. s.

handsome, graceful, pretty, charming;
dancer.

· Calfa

NBHL (2)

Տգեղագոյնքն իբրեւ զգեղաւորս երեւէին սքանչելիք, եւ գեղաւորք՝ ըստ ժամանակին առ հասարակ դիւցազնացեալք։ Գեղաւոր կուսից համեմատ. (Խոր. ՟Ա. 23։ ՟Բ. 39։)

Ժամանակ պատերազմի է, եւ դու զգեղաւորացն արուեստն առնուս ի ձեռն. (Ոսկ. եփես. ՟Ծ՟Է։)


Գեղգեղանք, նաց

s.

modulation, melody, trill, shake, quaver.

· Calfa

NBHL (2)

որ եւ ԳԵՂԳԵՂՈՒՄՆ. μελῳδία melodia Խաղ ձայնից երգոց. եղանակ. բեկբեկումն կամ ոլորք հնչման. քաղցրաձայնութիւն. մեղեդի.

Գութ գեղգեղանացս յօրհնութեան իբրեւ վարդապետ իմն լինի ածել յուղղութիւնս. (Ոսկ. ես.։)


Գեղգեղեմ, եցի

va.

to trill, to modulate, to quaver, to shake, to sing agreeably.

· Calfa

NBHL (5)

μελῳδέω modulor, laudo carmine Բեկբեկ կամ խաղուն ձայնիւ երգել. եղանակել.

Զարմանալ պարտիմք ընդ քաղցրանուանդ բարբառ, զոր գեղգեղեալ յօրինէ ճպուռն։ Անդադար գեղգեղէ զբարբառն առաւել քանզերգս արուեստականաց. (Վեցօր. ՟Ը։)

Ընդ եղանակս արկեալ գեղգեղեն (դպիրք). (Լմբ. պտրգ.։)

Զեռահիւսակն գեղգեղեն սրբասացութիւն. (Նանայ.։)

Անդաստան ծաղկաց ցցունազարդ գեղգեղեալ բազմագունակ երանգօք եւ յարազուարճ առատացօղովք. (Թէոդոր. ի կոյսն.։)


Գեղգեղումն, ման

s.

cf. Գեղգեղանք.

· Calfa

NBHL (2)

Ո՞ւր քաղցրաձայն երաժշտի, կամ գեղգեղումն եղանակի. (Շ. եդես.։)

Հրաշաձայն եղանակօք՝ պէսպէս գեղգեղմամբ. (Ճ. ՟Ժ.։)


Գեղեր

s. pl. villages.

· Calfa

NBHL (1)

Արուարձանեայք՝ շինանիստք գեղեր. (Վրդն. թուոց.։)


Գեղերեսեմ, եցի

vn.

to polish;
to paint, to plaster;
to paint one's self.

· Calfa

NBHL (1)

Փորագրեցին, գեղերեսեցին ... արձան պատմաբանական. (Նար. խչ.։)


Գեղերփնեմ, եցի

va.

to embellish, to adorn with good colour.

· Calfa


Գեղեցիկ, ցկի, ցկաց

adj. adv.

handsome, pretty, genteel, gallant, agreeable, smiling, graceful, cheerful;
polite, becoming, proper, decent, light, elegant, happy, good;
—, —ս, — իմն, well, very well, prettily, politely, decently;
bravely, excellently, gallantly;
— դպրութիւնք, fine letters.

· Calfa

NBHL (4)

καλός, -λή, -λόν pulcher, -chra, -chrum;
formosus, καλλίον, κάλλιστος pulchrior, pulcherrimus, ὠραῖος tempestivus, speciosus, decorus, venustus Գեղաւոր. գեղանի. գեղաղէշ. չքնաղ. բարետեսիլ. համեմատ մասամբք՝ հանդերձ լաւութեամբ գունոյ. եւ լայնաբար՝ Վայելուչ, վայելչական, հաճոյական, լաւ, ընտիր. ազնիւ, անոյշ, ախորժելի, գովելի, զարմանալի, քաջ, եւ այլն. աղուոր, սիրուն, աղէկ, ըռինտ, աղէկուկ, տեսքով.

Միթէ եւ թագաւորաց մարմինք խո՞տ իցեն, կամ կանանց գեղեցկաց, կամ սկայիցն անուանեաց. այո՛, ասէ. (Ոսկ. ես.։)

Առաջնորդ գեղեցկացն, եւ վերնայնոյն առիթ. (Ածաբ. աղք.։)

Հատանել զգեղեցիկ գեղեցիկ ատաղձս ի լեռնէն. (Եւս. քր. ՟Ա. յն. զամենագեղեցիկ նիւթ։)


Գեղեցկաբան

adj.

well spoken, eloquent, fluent.

· Calfa

NBHL (1)

Զոր եւ գեղեցկաբանն սաղոմոն խրատէ առակաւն զմեզ. (Տօնակ.։)


Գեղեցկագեղ

adj.

very pretty, graceful, charming.

· Calfa


Գեղեցկագիր

s. adj.

writing-master, caligrapner;
caligraphic;
— լինել, to have a fine caligraphy.

· Calfa

NBHL (1)

Գեղեցկագիր էր, եւ բերին եղբարքն մագաղաթս, եւ աղաչէին զնա գրել. (Վրք. հց. ՟Ժ՟Ա։)


Գեղեցկագիւտ

adj.

ingenious, rare, excellent.

· Calfa

NBHL (1)

Ճարտարահնար. պատուական.


Գեղեցկագոյն

adj.

very pretty, — agreeable, genteel, graceful, charming.

· Calfa

NBHL (3)

Գեղեցկագոյն է նա քան զարեգակն. (Իմ. ՟Է. 29։)

Ձեւացոյց տեսակաւ եւ թւովք, ըստ որում հնար էր, քաջ գեղեցկագունիւք. (Պղատ. տիմ.։)

Գեղեցիկք եւ մանկանց առ բռնաւորն բանքն, եւ քան զգեղեցկագոյնսն գեղեցիկք. բայց գեղեցկագոյնք եւ մօրն յորդորականք. (Ածաբ. մակաբ.։)


Գեղեցկագործ

adj.

who works well;
done or composed elegantly.

· Calfa

NBHL (2)

Աներեւոյթ եւ գեղեցկագործ վայելչութիւնն։ Լուսատեսակ գեղեցկագործ բարեզարդութիւնն։ Գեղեցկագործի եւ իշխանականին գեղեցկութեան. (Դիոն. երկն.։)

Զբիծ ամենայնաղտից, որ խափան գեղեցկագործ տեսութեան լինի, մաքրել. (Գր. հր.։)


Գեղեցկազարդ

adj.

cf. Գեղազարդ.

· Calfa

NBHL (1)

Քահանայք երկուք գեղեցկազարդք. (Վրք. հց. ՟Ժ՟Թ։)


Գեղեցկաթոյր

adj.

of fine colour.

· Calfa

NBHL (2)

Գեղեցիկ գունով. երփնագեղ.

Յաղագս գունոցն զանազանութեան, եւ յոյժ հրաշափառ գեղեցկաթոյրն երեւելոյ. (Պիտ.։)


Գեղեցկախօս

adj.

cf. Գեղեցկաբան.

· Calfa

NBHL (1)

Յամենայն իրս պատշաճ եւ աջողակ, գեղեցկախօս. (Ոսկ. ննջ.։)


Գեղեցկակերպ

adj.

well shaped, handsome, graceful.

· Calfa

NBHL (2)

Ծառայք եւ աղախնայք գեղեցկակերպք. (Փիլ. տեսական.։)

Յոքնազան եւ գեղեցկակերպ կազմուածք։ (Վրք.ոսկ.։)


Գեղեցկաձայնութիւն, ութեան

s.

euphony, good voice, sweet sound.

· Calfa

NBHL (2)

εὑφωνία, καλλιφωνία vox bona, canora, pulchra;
sonus elegans Գեղեցիկ ձայնարկութիւն. քաղցրաձայնութիւն, ախորժ եղանակ կամ երգաբանութիւն.

Գեղեցկաձայնութիւն քնարահարաց։ Մեկնէ հոմերոս գեղեցկաձայնութեամբ զկեանս վարուց. (Փիլ. այլաբ. եւ Փիլ. լին.։)


Գեղեցկաղեղն

cf. Գեղեցկաձիգ.

· Calfa

NBHL (2)

Քաջ աղեղնաւոր, քաջ նետաձիգ.

Ծնաւ զորդի իւր զսիսակ. գեղեցկաղեղն. (Խոր. ՟Ա. 11։)


Գեղեցկամարմին

adj.

of a fine form or shape, handsome, well shaped.

· Calfa

NBHL (1)

Յազատատոհմիկ գաւառաց (իմա՛ գաւառականաց) եւ ի գեղեցկամարմնոց. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)


Գեղեցկայարմար

adj.

worthy, proper, becoming;
fit, well made, shaped, arranged, proportioned.

· Calfa

NBHL (1)

Գեղեցկայարմար շինուած, տաճար, կենդանի, կարգ, գնացք, բանք. (Շար.։ Ղեւոնդ. ՟Դ։ Մեսր. երէց.։ Գանձ.։ Ոսկիփոր.։ ՃՃ.։ Սարգ.։ Յհ. կթ.։ Արծր.։)


Գեղեցկանուագ

adj.

that sings, that is sung agreeably, sweet, harmonious.

· Calfa

NBHL (1)

Քաղցր եղանակաւ. ախորժալուր. եղանակը սիրուն.


Գեղեցկանուն

adj.

that has a good or mystical name;
renowned, famous.

· Calfa

NBHL (1)

Արեւելեան քաղաքդ անի ... գեղեցկանուն՝ զարմանալի. (Շ. եդես.։)


Գեղեցկանսիհ

cf. Գեղանսիհ.

· Calfa

NBHL (1)

Կամ է Գեղեցկանազ, եւ կամ Գեղեցկաներպ, եւ այլն. (պրս. նէսէգ է կերպ, նասիհ. կերպաս, նասիպ. բախտ).


Գեղեցկապանծ

cf. Գեղապանծ.

· Calfa

NBHL (1)

Եւս քան զեւս գեղեցկապանծ նոր պայծառութեամբ վայելչացուցին. (նար. խչ։)


Գեղեցկապէս

adv.

very well, prettily, divinely, elegantly.

· Calfa

NBHL (2)

Գեղեցկապէս յարդարել. ստեղծուլ. յօրինել. կարգել. օրինադրել. կեալ. գահնկալել. խոստովանել. խորհրդածել. իմանալ կամ դատել. միաւորիլ. եւ այլն. (Խոր.։ Փարպ.։ Աստուածութեամբ։ Փիլ.։ Յհ. կթ.։ Աթան.։ Կամրջ.։ Շ. բարձր.։ Յհ. իմ.։)

Գեղեցկապէս փութով փոխեցէ՛ք զմարմնաւոր թմբկահարութիւնս ընդ հոգեւորսն. (Թէոդոր. ի կոյսն.։)


Գեղեցկասէր

adj.

who loves the beautiful, who admires fine things.

· Calfa

NBHL (1)

Փառասէր է բնութիւնս, կենասէր, եւ գեղեցկասէր. (Լմբ. սղ.։)


Գեղեցկաստեղն

adj.

furnished with good branches or shoots.

· Calfa

NBHL (1)

Որոյ ստեղն կամ բարունակն է գեղեցիկ.


Գեղեցկատես

adj.

having a good aspect, well looking, handsome, graceful, agreeable.

· Calfa

NBHL (3)

Մերթ որպէս յն. εὑσύνοπτος conspicuus Յայտնատեսիլ. քաջայայտ. պայծառ.

Ոչ խնայէր ակն նոցա ի գեղեցկատես պայծառագեղ մանկան հասակ արուի կամ իգի. (Կաղանկտ.։)

Որպէս զի մեզ գեղեցկատես լիցի ամենայն բան. (Դիոն. ածայ.։)


Գեղեցկատեսիլ

adj.

cf. Գեղեցկատես.

· Calfa

NBHL (3)

Մերթ որպէս յն. εὑσύνοπτος conspicuus Յայտնատեսիլ. քաջայայտ. պայծառ.

Ոչ խնայէր ակն նոցա ի գեղեցկատես պայծառագեղ մանկան հասակ արուի կամ իգի. (Կաղանկտ.։)

Որպէս զի մեզ գեղեցկատես լիցի ամենայն բան. (Դիոն. ածայ.։)


Գեղեցկատիպ

adj.

well shaped, made, printed, pretty.

· Calfa

NBHL (1)

Գեղեցկատիպ զգեստ, անկուած. (Անան. եկեղ.։ Նար. խչ.։)


Գեղեցկացուցանեմ, ուցի

va.

to embellish, to adorn;
to enrich, to fashion, to revive, to render handsome.

· Calfa

NBHL (1)

καλλιάω, ὠραιόω decoro, orno Տալ գեղեցկանալ. վայելչացուցանել. պճնել. պաճուճել. աղուորցնել.


Գեղեցկութիւն, ութեան

s.

beauty, charms, graces, delicacy, gentility, decency, neatness, elegance;
ornament, enamel, flower, embellishment, bloom;
— տեղւոյ, amenity.

· Calfa

NBHL (3)

Գեղեցկութիւն մարդոյ, նոճի, նաւաց, տան, վայրի, արարածոյն։ Գեղեցկութեան արարչապետն։ Թագ գեղեցկութեան.եւ այլն։

Գեղեցկութիւն վարդապետութեան, կամ մտաւորաց։ Գեղեցկութիւնք ի վանս. իբր լաւութիւն, բարեկարգութիւնք. (Իգն.։ Եզնիկ.։ Վրք. հց. ՟Բ։) (Յն. գալլօս, է նոյն ընդ հյ. ձայնիս գեղ. այլ ոմանք ի յունաց ստուգաբանութեամբ իմա հանեն ի ձայնէս գալէօ, որ է կոչել, ըստ առածի արիսպագացւոյն.

Աստուած որպէս զամենայն առ ինքն կոչեցեալ. ուստի եւ գեղեցկութիւն ասի)։


Գեղեցկօրէն

adv.

cf. Գեղեցկապէս.

· Calfa

NBHL (1)

Որք բնակեալ գեղեցկօրէն ուժով։։ (Պիտ.)


Գեղձամ, ացայ

vn.

to desire, to wish, to be inclined, moved, to grow tender.

· Calfa

NBHL (1)

Աղաչեաց զարքայ, եւ դեղձեցաւ, խոնարհեալ առ ոտս. (Պտմ. աղեքս.։)


Գեղձիմ, եցայ

vn.

cf. Գեղձամ.

· Calfa

NBHL (1)

Աղաչեաց զարքայ, եւ դեղձեցաւ, խոնարհեալ առ ոտս. (Պտմ. աղեքս.։)