Definitions containing the research նա : 10000 results

Զուարճական, ի, աց

cf. Զուարճալի.

· Calfa

NBHL (1)

Յընդունելութենէ զուարճականացն ի բաց կացին. (Փիլ. յովն.։)


Զուարճակից

cf. Զուարթակից.

· Calfa

NBHL (4)

Հաւատամ եւ նոցա՝ զուարճակից (մեզ) լինել եւ տօնակից այսօր. (Ածաբ. ծն.։)

Յորդորէ տօնակից լինել եւ զուարճակից. (Խոր. հռիփս.։)

Որպէս զի լինիցիք զուարճակիցք պատշաճագոյն եւ դուք իմում զարմանալի տեսութեանց. (Պիտ.։)

Աչք մերձենալով առ սիրելին՝ յառաջագոյն աւետիս տայ զմտերմութեանն զախտ՝ զուարճակից եւ խաղաղուտ հայեցուածօք. (Փիլ. իմաստն.։)


Զուարճաձայն

adj.

sweet-throated.

· Calfa

NBHL (1)

Զգարնանային զուարճաձայն ծիծառն. (ՃՃ.։)


Զուարճանք

s.

cf. Զուարճութիւն.

· Calfa

NBHL (1)

cf. ԶՈՒԱՐՃՈՒԹԻՒՆ. Ուրախութեան եւ զուարճանաց է օրինակ (հարսն). (Եփր. աւետար.։)


Զուարճացումն, ման

s.

rejoicing, happiness, delight;
flourishing anew, growing green again.

· Calfa

NBHL (2)

Զուարճանալն՝ ըստ ամենայն առման.

Զմիտս աստուածասիրացն զարթուցանել ի խրախամիտ զուարճացումն։ Փայլօղ գեղեցկագունութեամբ (ընծայել) զուարճացումն տեսանելեաց։ Անթարշամելի զուարճացմամբ տերեւոյն միշտ դալարանալ. (Պիտ.։)


Զուարճացուցանեմ, ուցի

va.

to rejoice, to recreate, to delight, to divert, to drive away melancholy, to amuse, to give pleasure.

· Calfa

NBHL (2)

Նիւթականաւն զզգալին զուարճացուցանէ. (Յհ. իմ. պաւլ.։)

Որ երեւելի լուսով քո զուարճացուցեր զամենայն արարածս քո. (Ժմ.։)


Զուարճութիւն, ութեան

s.

joy, enjoyment, rejoicing, pleasure, deliciousness, delight, diversion, cheerfulness;
contentment, complaisance, pleasure, pleasantry;
amusement, recreation, pastime;
gaiety, frolicsomeness;
— տեղւոյ, amenity.

· Calfa


Զուգաբանեմ, եցի

vn.

to agree, to be of one mind.

· Calfa

NBHL (2)

Ձայնակից լինել. միաբանել. ի մի համար գրիլ.

Եւ զայս Յովհաննէս յայտնապէս զտեղին եւ զժամանակն համաձայն զուգաբանիւր քարողաց. էր երեկոյ ասէ միաշաբաթոջ աւուրն. (Սկեւռ. յար.։)


Զուգաբանութիւն, ութեան

s.

analogy, proportion

· Calfa

NBHL (1)

Նոյնպէս է տեսանել եւ յոգւոջն զուգաբանութիւն իմն առ մարմնական հասակն։ Իւրաքանչիւր ոք ի լսողացն զուգաբանութեամբ զասացելոցն կարծիս առցէ սքանչելեացն. (Նիւս. երգ.։)


Զուգաբարբառ

cf. Զուգաձայն.

· Calfa

NBHL (3)

Զո՛յգ, այսինքն հաւասարապէս. միօրինակ. նոյնպէս. եւ նման.

Որ զուգաբար է անկեալ, այլում եւ նա յարուցանողի պատեհագունի կարօտի. (Բրս. յուդիտ.։)

Նուագօք զուգահնչմամբք եւ զուգաբարբառովք, առ ծանր հնչիւն արանցն՝ կանանցն սուրն խառնեալ. (Փիլ. տեսական.։)


Զուգագոյն

adj. adv.

equal, companion;
equally.

· Calfa

NBHL (2)

ἵσος par, aeqalis κατὰ τὸ ἵσον pariter, pari ratione Զուգական ամենայնիւ. հաւասար. եւ Զուգաբար. հաւասարապէս.

Ո՛չ մասին ուրեմն մարմնոյս՝ կապել զմիտսն, այլ ընդ ամենայն զուգագոյն մերձենալ կշռապէս. (Նիւս. կազմ. ՟Ժ՟Զ։)


Զուգագործ

adj.

that works or labours together, that does the same thing.

· Calfa


Զուգադրութիւն, ութեան

s.

combination;
composition, conjunction.

· Calfa

NBHL (2)

Եկեսցէ ի ձեռն եղելոց զուգադրութեանց նշանացն ի հաւատոց ճշմարտութիւն։ Ոչ էր այնուհետեւ յապաղումն զուգադրութեան խորհրդոց աստուածագիտութեան. (Նիւս. սքանչ.։)

συγκατάθεσις adsensio, concordia, pactum իբր Դաշնադրութիւն. բանս դնելն ընդ միմեանս. հաւանութիւն.


Զուգաթիւ

adj.

even;
equal, alike;
of the same number;
consubstantial.

· Calfa

NBHL (2)

Փորոտիք եօթն, եւ անդամք մարմնոյն նմանապէս զուգաթիւ (կամ զուգաթիւք)։ Զուգաթիւ ժամանակ աւուրց յառ տարիս (այսինքն աւուրս ՟Խ) ի վեր անդ կայ մնայ աղօթիւք եւ բարխօսութեամբ վասն ազգին. (Փիլ. այլաբ. եւ Փիլ. ել. ՟Բ. 49։)

Գումարին ի տասն, որ է առաջին կատարեալ թիւ ... զուգաթիւ ի ձեռն Մովսեսի տէրունեան աւանդեալ օրինացն. (Յհ. իմ. ատ.։)


Զուգաթուեմ, եցի

va.

to relate, to join together.

· Calfa

NBHL (2)

Զուգաթուեսցէ ընդ բազմականացն նահապետին Աբրահամու։ Ընդ հրեշտակս զուգաթուեցայց։ Եզն եւ էշ զուգաթուելով. (Զքր. կթ.։)

Առ սմին զուգաթուեսցի եւ Աթենա. (Անան. եկեղ։)


Զուգախաղաց

adj.

that stirs together, that walks with another.

· Calfa

NBHL (2)

Զուգընթաց. հաւասար ի գնացս.

Զուգախաղաց հասարակութեամբ յառաջանային. (Պիտ.։)


Զուգախառնութիւն, ութեան

s. phys.

combination, mixture, medley, miscellany;
cf. Զուգախառնումն.

· Calfa

NBHL (1)

Յազգէն Յուդայի եւ ի ցեղէ անտի Դաւթի, եւ ի զուգախառնութենէ տանն Ահարոնի քահանայապետի ծնանի Սուրբն Մարիամ. (Ճ. ՟Ժ.։)


Զուգախնդիր

s.

competitor.

· Calfa

NBHL (1)

Բանախնդիր ընդ այլում. վիճաբան. խուզարկու.


Զուգածիրանի

adj.

clothed with the same purple, that has the same dignity.

· Calfa

NBHL (1)

Ծիրանակից. կայսերակից.


Զուգական, ի, աց

adj. s.

even, alike, equal;
counterpart.

· Calfa

NBHL (4)

Չի՛ք ինչ զուգական խոնարհութեան. (Սարգ. ՟ա. պետր. ՟Է։)

Ըստ երկնային զօրուն զուգականք. (Նար. առաք.։)

Զուգական Աստուծոյ կամեցաւ լինել (Ադամ)։ Լինել զուգական Աստուծոյ տենչային. (յն. զուգաստուած. այսինքն հաւասար Աստուծոյ։) Զի՞նչ այլ ինչ զուգական կայցէ այնպիսի խնամոց։ Զի ամենայն ուրեք զզուգական հաւասարութիւնն զիւր ընդ Հօր յայտ առնիցէ. (Ոսկ. ես. եւ Ոսկ. մտթ. ՟Ա. 15։)

Տեսե՞ր զանզանազանութիւն փառաց սրբոյ եւ զուգական Երրորդութեանն. (Սարգ. ՟ա. պետր. ՟Թ։)


Զուգականութիւն, ութեան

s.

likeness, equality;
equivalent.

· Calfa

NBHL (1)

Զիւր իսկ պատիւն ակնարկէ այնուիկ, եւ ընդ ծնողին զհանգիտապատիւ զուգականութիւն. յն. զզուգապատուութիւն, կամ զհամապատուութիւն. (Ոսկ. մտթ. ՟Ա. 15։)


Զուգակարգեմ, եցի

va.

to put in order, to dispose;
to put into verse.

· Calfa

NBHL (1)

Ապողինարոս զհին կտակարանսն ... չափով (տաղից) զուգակարգեաց. (Սոկր. ՟Գ. 16։)


Զուգակերպութիւն, ութեան

s. chem. isomorphism.

· Calfa

NBHL (2)

Կերպարանակցութիւն. համանմանութիւն.

Առ սկզբնատիպն զպատկերին պահելով զզուգակերպութիւնն. (Երզն. քեր.։)


Զուգակիր

adj.

alike, partaking.

· Calfa

NBHL (1)

Ընտրեցեր ի մարդկանէ չարչարանաց քոց զուգակիրս. (Շար.։)


Զուգակից, կցի, կցաց

adj. s.

alike, equal, same;
spouse (man or woman).

· Calfa

NBHL (5)

ԶՈՒԳԱԿԻՑ. συνουσιαστής familiaris, discipulus Կենցաղակից. կենակից.

Որպէս տատրակ սգալից՝ միայն մնացեալ ի զուգակցէ. (Ուռհ.։)

Ծնունդ ի վեր քան զժամանակ, զուգակից եւ հանգունակ հօր. (Լծ. կոչ.։)

Որ թէպէտեւ յայլսն հանգիտացաւ սմա իւրն լծակից, սակայն նուազանալ յայսմ երեւել քան զզուգակիցս. (Պիտ.։)

Նշանակէ զուգակից Արամազդայ գոլ զՄինովս. (Պղատ. մինովս.։)


Զուգակշիռ

adj. s.

equivalent, equipollent;
just, equal;
equilibrium;
compensation.

· Calfa

NBHL (1)

Փո՛քր արդեօք՝ ամենայն աշխարհ ստացուածոց երեւեալ լինէր առ քո առաքինութիւնդ զուգակշիռ. կա՛մ իմա՛ զուգակշռեալ, եւ կամ՝ առ քո առաքինութեանդ զուգակշռութիւն։


Զուգակշռեմ, եցի

va.

to reduce to an equilibrium, to render equivalent;
to equal, to compare;
to counterbalance, to make up for, to counterveil.

· Calfa

NBHL (1)

Ի վերին զուգակշռող աջոյ ամենագիտին. (Փարպ.։)


Զուգակողմն

adj.

equilateral.

· Calfa

NBHL (1)

Ի զուգակողմանցն կրկնակաց երեքանկիւնիցն երեք տառք բաղկանան. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)


Զուգակցեմ, եցի

va.

to join together.

· Calfa

NBHL (4)

ԶՈՒԳԱԿՑԵՄ ԶՈՒԳԱԿՑԻՄ. Միաբանել. կցորդել. միաւորել. միանալ.

Ոսկերք մեր հաւատով ի նա զուգակցեալ. (Համամ առակ.։)

Իսկ (Վանակ). յոբ.

Հալածիչքն գլխարկեալ լինին, եւ հալածեալն՝ զուգակցեալ. իմա՛, ի վիճակ իւր առաջին հաւասարեալ, կամ զօրացեալ՝ ընդ Աստուած միանալով։


Զուգակցորդ

adj.

participant;
equal.

· Calfa


Զուգակցութիւն, ութեան

s.

participation, equality;
coupling, match, union.

· Calfa

NBHL (1)

Ագռաւք երամանեան, եւ յոլովակի ի բաց զատանին ըստ զուգակցութեանն, իւրաքանչիւր ուրուք ճանաչելով զմիմեանս զուգակցացն. (Նիւս. բն. ՟Ա։)


Զուգահայր

adj.

of the same paternity, that has the same quality as the father.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ որպէս տագերբ, այլ իբր նոյնազաւակ զուգահարբ զմանկունսն փայփայեցեր (առ Մեսրոպաւ՝ որպէս առ Սահակաւ). (Խոր. ՟Գ. 68։)


Զուգահասակ

adj.

of equal age;
of the same height.

· Calfa

NBHL (1)

Զօրութեամբ եւ հասակաւ զանազանք ... Ժամանակաւ ամուսինք (համասնունդք) եւ զուգահասակք։ Զուգահասակ են՝ որ շուրջ զաստուծովն են զօրութիւնքն. (Փիլ. այլաբ. եւ Փիլ. ել.։)


Զուգահաւան

adj.

unanimous.

· Calfa


Զուգահաւասար

adj.

equal, just, equivalent;
alike, same.

· Calfa

NBHL (4)

ἵσος aequalis Հաւասարակից. ամենայնիւ հաւասար. հանգէտ. զուգական. զուգակշիռ.

Յանհաւասարս զզուգահաւասարն դնես գոյացութիւն (կամ ենթակայութիւն)։ Զուգահաւասար առ երկոսին դնելով թշնամութիւն. (Յհ. իմ. երեւ. եւ Յհ. իմ. պաւլ.։)

Ոչինչ յերկրաւորացս՝ երկնայնոց տրիցն գտաւ զուգահաւասար. (Լմբ. ստիպ.։)

Առ նմա մահ եւ կեանք զուգահաւասար ի միասին ընթանային. մարմնով մեռեալ, եւ կենդանի Աստուածութեամբն. (Սարգ. ՟ա. պետր. ՟Բ։)


Զուգահաւաքումն, ման

s.

assemblage.

· Calfa

NBHL (3)

Գտաւ ոմն մի առ ի նոցունց իսկ առաքելոցն սրբոց նուազեալ առ ի թուոյ նոցա ի ժամանակի զուգահաւաքմանն (ի փոխումն կուսին). (Դիոն. թղթ. ՟Ժ՟Ա.)

Ոչ էր ի զուգահաւաքման աշակերտացն. (Տօնակ.։)

Որք զՍաբելի զուգահաւաքմանն ի միասին՝ զդսրովելի ախտն ախտանան. այսինքն խառնակութեան երից անձանց. (Կանոն.։)


Զուգաձայն

adj. adv. mus.

correspondent, equal, unanimous;
joining in accord;
of one accord;
— գտանիլ, to come to terms, to agree, to be of one mind;
to be in tune.

· Calfa

NBHL (4)

σύμφωνος consonus Միաձայն. միաբան. համաձայն. ձայնակից.

Զուգաձայն եմք ամենայն քաղաքս. (Ճ. ՟Ա.։)

Փառաւորեսցո՛ւք արժանաւոր զուգաձայն սրբաձայնութեամբ զանսկիզբն հայր, եւ այլն. (Աթ. ի ստեփ.։)

Զուգաձայն յարմարութեամբ ... խնդալից զուարթանան. (Փիլ. տեսական.։)


Զուգաձայնեմ, եցի

va. mus. to form an accord, to put in tune, to make harmony.

· Calfa

NBHL (1)

Որպէս զտասնաղի երգարան զուգաձայնեալ զհոգին եւ զմարմին տասն զգայարանօք. (Լմբ. սղ.։)


Զուգաձայնիմ, եցայ

vn. mus.

to agree with, to correspond;
to sing in concert.

· Calfa

NBHL (2)

συμφωνέω consono, concino, convenio Միաձայնիլ. միաբանիլ. ձայնակից լինել. երգակցիլ.

Զուգաձայնիմք առ միմեանս ամենայն քաղաքս ի յընտրութիւն Աղեքսանդրու. (Նիւս. ի սքանչ.։)


Զուգաձայնութիւն, ութեան

s. mus.

correspondence, union, equality, concord;
unison, symphony;
accompaniment.

· Calfa

NBHL (2)

Ձայնակցութիւն. միաձայնութիւն.

Փառաւորեսցո՛ւք արժանաւոր զուգաձայնութեամբ զանսկիզբն հայր, եւ այլն. (Ճ. ՟Ե.։)


Զուգամասն

adj.

participant.

· Calfa

NBHL (5)

Երկոտասան կենդանակացս աստեղատանցն, եւ նոյնքան ժամուս հասարակօրէիցն զուգամասանց. (Ոսկիփոր.։)

Ի նայել ուղղանկիւնեացն առ տրամագիծն միջին, զամենայն հարթ, արդակ, զուգամասն ... յարմարեալ անվնաս պահէ. (Շիր.։)

Ըստ կարի ստացական բնութեանս՝ նորին զուգամասնայց (կամ զուգամասնեայց) տնտեսական մարմնաւորութեանն. (Բրս. ՟խ. մկ.։)

Կամ որպէս Կրկնամասնեայ.

Զաստուածածնին չքնաղ կազմուած սքանչելաշուք բնակութեանն՝ զուգամասն կրօնից բարեզարդն եպիսկոպոսութեան կառուցեալ. իմա՛, հանգէտ, դիպող, կամ կից եպիսկոպոսարանի։


Զուգամասնութիւն, ութեան

s. chem.

participation;
isomeria.

· Calfa

NBHL (4)

ἱσομοιρία aequa portio, aequalitas Հաւասար մասն եւ բաժին. հաւասարութիւն. համեմատութիւն. համանմանութիւն. եւ Մասնակցութիւն.

(Օդն) ըստ նմանութեան մանանային բաժանման՝ բաւականութեամբ բովանդակի, եւ զուգամասնութեամբ պատուի։ Հասարակաց (է կարգ) տունջեան եւ գիշերոյ զուգամասնութեամբ։ Տիւ եւ գիշեր զուգամասնութեամբ առ միմեանս վիճակեալք. (Առ որս. ՟Է. ՟Ը. եւ ՟Ժ՟Գ։)

Առ յոյս մրցանակին զուգամասնութեան. (Փիլ. լիւս.։)

Հաւասարապէս բաշխէր երկրածնաց՝ մանանային զուգամասնութեամբ. (Նար. ՟Ղ՟Գ։)


Զուգայարմարեմ, եցի

va.

to accomodate, to adjust.

· Calfa


Զուգաշաւիղ

adj.

that holds the same course, companion on the road.

· Calfa

NBHL (1)

Ճանապարհակից. ընթացակից. հաւասար յընթացս. համանման. ծննդակից. սննդակից. ընդակից.


Զուգաշուրթն

adj.

of the same tongue or language.

· Calfa


Զուգաչափութիւն, ութեան

s.

exact proportion, symmetry.

· Calfa

NBHL (1)

Զուգաչափութեամբ զամենայնն դատողին։ Զոյգ սպառնմամբ պատուհաս կրեցին, եւ զուգաչափութեամբ եւ մահ ընկալցին։ Զուգաչափութեամբ ամպարշտաց (որպէս բարեպաշտաց) պարգեւօք աշխարհիս. (Փիլ. նխ. ՟ա.։)


Զուգապատիւ

cf. Հանգիտապատիւ.

· Calfa

NBHL (2)

Զուգապատիւ բնակութիւն։ Զուգապատիւ բաժանումն. (Պիտ.։)

Ո՞րքան ինչ պարտ իցէ համազգեացն եւ զուգապատուոցն, որ մինչեւ անբանիցն պահանջեալ է (օգնել)։ Մի՛ մախասցիս ընդ վախճանս զուգապատիւս՝ զուգապատուացն նմանապէս առաքինութեամբն։ Ոչինչ գովեմք որ զկնի որկորիցն զուգապատուացն, մանաւանդ եթէ անպատուացն։ Յոյժ հեռաւորուեանն՝ չարութիւն (Սաբելի եւ Արիոսի), եւ զուգապատիւ ամբարշտութիւնն. (Ածաբ. աղք. եւ Ածաբ. մակաբ. եւ Ածաբ. առ որս. ՟Ը. եւ Ածաբ. մկրտ.։)


Զուգապատուութիւն, ութեան

s.

the same dignity, participation in the same dignity.

· Calfa

NBHL (1)

Զզուգապատուութիւն իւր ընդ ծնողին ակնարկէ. (Շ. մտթ.։)


Զուգապարակցեմ, եցի

va.

to receive or rank in the same company, to associate.

· Calfa


Զուգապարութիւն, ութեան

s.

the same company, participation in the same company.

· Calfa