canine;
doggish, cynical;
— քաղց, cf. Շնքաղց.
· Calfa
Սիմոն մոգն՝ աստուածայինս ոչ ունելով հրեշտակս, այլ շնական դեւս. (Ճ. ՟Բ.։)
Վանեա՛ ինձ զշնականացն զօշոտութիւնս եւ զանյագութիւն. (Առ որս. ՟Ա։)
Որպէս այժմ շնականքն ասին, որ շանց պէս լրբին, յորժամ զապիրատութիւն ուրուք տեսանեն. (Կիւրղ. թագ.։)
Ի սոսկ մտածութեանզ գոլ զառաջիկայս, որպէս կարծեցին գոլ շնականքն. (Անյաղթ պորփ.։)
Զշնական իմաստասէրն՝ եռապատուեան յորջորջմամբ սահմանեն. (Մագ. ՟Ծ՟Է. (որպէս թէ՝ իբրու զշուն արթուն, տիրասէր, եւ դիմակալ օտարի)։)
artless, ingenuous.
· Calfa
Պարկեշտութեան եւ ռոշնական վարուց անսուտ օրինակ (յհ. մկ). (Ժմ. յն.։)
half-withered;
half-paralytic.
· Calfa
ոմն շնական փիլիսոփայ կիսագօս գոլով. (Սահմ. ՟Թ։)
cut in two, in half;
cut off at the middle, divided in halves or in two, bipartite.
· Calfa
Կիսագօս գոլով. ասէ. գթա՛ ո՛վ թագաւոր ի կիսակտուր շնականս. (Սահմ. ՟Թ։)
sedge, flag, rush.
· Calfa
ԿՆԻՒՆ. որպէս բառ յն. κυναίος . այսինքն շնական, է Շանաճանճ.
cf. Փոխաբերումն.
· Calfa
Արձանական ասացաւ ի փոխաբերութենէ արձանին։ Ասի շնական ի փոխաբերութենէ շան ցամաքայնոյ։ Եւ աստ զնոյն եդեալ փոխաբերութեամբ, ասելով՝ եթէ ընդ այլ ելանէ. (Նոննոս.։ Ոսկ. յհ. ՟Բ. 13։)
transport;
translation, removal;
allegory;
metaphor.
· Calfa
Արձանական ասացաւ ի փոխաբերութենէ արձանին։ Ասի շնական ի փոխաբերութենէ շան ցամաքայնոյ։ Եւ աստ զնոյն եդեալ փոխաբերութեամբ, ասելով՝ եթէ ընդ այլ ելանէ. (Նոննոս.։ Ոսկ. յհ. ՟Բ. 13։)
dog;
adulterer or adulteress;
Canis Major;
cf. Շնիկ;
մատակ —, bitch;
— անպիտան, cur;
— որսորդ, hound, terrier, ranger;
որսական — ոտնակառոյց, setter, pointer, setting-dog;
— մազեղ, գանգրամազ or լուղակ, water-dog;
— մեծականջ, long-eared dog;
— տնպահ, house-dog;
— պահապան, watch-dog;
պահապան — հովուաց, mastiff dog;
ցլամարտ —, bull-dog;
շան լակոտիկ, fisting cur;
— մատնիչ, խեռ, խածանող, կատաղի, a treacherous, snarling, biting, mad dog;
խշտի or խղիկ շան, dog-hole, dog-kennel;
կերակուր շան, dog's-meat, dog-porridge;
ոջիլ շան, dog-louse;
վազք շան, dog-trot;
ցնկնիլ շան, to whelp, to litter, to bring forth;
տալ կամ արկանել շանց, to give or to send to the dogs;
կերակուր լինել շանց, to go to the dogs;
— հաջէ, ոռնայ, կաղկանձէ, ղօղանջէ, կռնչէ or մռմռայ, the dog barks, howls, whines, yelps, growls;
խոնջեալ իբրեւ զ—, dog-weary, tired as a dog;
— հաջան՝ չէ խածան, a barking dog seldom bites.
· Calfa
, ն հլ. (սեռ. շան, շանց) «շուն» ՍԳր. փխբ. «պոռնիկ կին, շնացող մարդ» ՍԳր. (իմաստի զարգացման համար հմմտ. ռուս. և լեհ. suka «էգ շուն» և պոլաբ. seukō «բոզ»). ածանցման մէջ մտնում է երկու ձե-ւով. 1. լն-. ինչ. շնալ «անխտիր խառնա-կիլ» ՍԳր. շնաբարոյ Ա. թագ. իե. 3. Կիւրղ. թգ. շնաբերան Բուզ. շնագլուխ Եւս. քր. շըն-կնճիթ Ոսկ. մ. ա. 4. շնութիւն ՍԳր. շնջրի Վեցօր. յետնաբար ռմկ. յգ. շնուի «շներ». որ մտած է նաև Եւս. պտմ. (լաւագոյն ձձ. ունին շունս. տե՛ս ՀԱ 1911, 693).-2. շան-. ինչ. շանագլուխ Եփր. թգ. շանազգեաց Ա. գաթ. շանաճանճ ՍԳր. շանի «շան կերակուր» Ոսկ. մտթ. Ա. 736 (հմմտ. ՀԱ 1913, 346) շանսխուր «պոռնկութեան վարձք» Օր. իգ. 18 ևն։ Նոր բառեր են շնագալլ, շնախտ, ընախ-տաբոյժ, շնականութիւն, շնատամ ևն։
marcasite, iron-pyrites;
matricaria, feverfew, cardiaca, mother-wort.
· Calfa
= Պրս. [arabic word] rōšanā «լուսաքար», ծա-գում է ❇ rōšan «լուսաւոր, պայծառ» բառից, որից և նախորդ ռօշան «պայծառ» բառը։ Սրա ընկերներն են ռոշնական, ռո-ճիկ։ Բուն ծագման, հնդևրոպական ցեղա-կիցների և հայերէն համապատասխան բը-նիկ ձևերի վրայ տե՛ս լոյս բառի տակ։-Հիւբշ. 275։