Definitions containing the research ը : 10000 Results

Բարեբարութիւն, ութեան

s.

cf. Բարեբարոյութիւն.

NBHL (1)

Նոյն ընդ Բարեբարոյութիւն.


Բարեբողբոջ

adj.

that has good suckers, shoots or sprouts.

NBHL (1)

Որ ունի զբարի բարի բողբոջս. գեղեցկապէս բողբոջեալ. քաջընձիւղ. աղէկ ճղեր դուրս տուօղ, ուռճացած.


Բարեբոյս

adj.

that produces good fruit fruitful;
good-natured.

NBHL (1)

Կամ՝ Բարւոք բուսեալ. գովելի ըստ բուսոյ բարուց. ընտիր.


Բարեբուն

adj.

naturally good, that has a good disposition, humane.

NBHL (1)

ἁγαθοφυής natra bonus Որոյ բունն կամ բնութիւնն է բարի. ի բնէ կամ բնութեամբ բարի. բո՛ւն բարի, որ տիրապէս է միայն Աստուած. բո՛ւնը աղէկ.


Անսպի

adj.

unscarred.

NBHL (1)

Որ չունի սպիս, վէրս, նշան վիրաց. անարատ. ամբիծ. եարասըզ, զէրէսիզ, փերէսիզ, լեքեսիզ.


Անստացուած, ից

adj.

without means, without property, poor.

NBHL (1)

Կրօնաւորաց անինչս եւ անստացուածս լինել. (Շ. ընդհ.։)


Անստգիւտ

adj. adv.

irreproachable, unblemished, pure, blameless;
irreproachably.


Անստերիւր

adj.

infallible, sure, unerring, without mistake.


Անստին

adj.

without breast or udder;
without milk.


Անստութիւն, ութեան

s.

veracity, without falsehood.

NBHL (1)

Արժա՛ն է ընդունել զանստութիւն մտացն խոստովանեցելոյ։ Իմացեալ լինի ոչ դուզնաքեայ եւ յայլոցն անստութեամբ եսովպոս. (Փիլ. լին. եւ Փիլ. լիւս.։)


Անսրտնութիւն, ութեան

s.

good-humour, mildness.

NBHL (1)

Չսրտնիլն. անբարկացողութիւն. հեզութիւն. չսրդողիլը. չսրդողիլը.


Անվաճառ

adj.

unsaleable.

NBHL (1)

ԱՆՎԱՃԱՌ ԵՒ ԱՆՎԱՃԱՌԵԼԻ. ἅπρατος. non vendibilis, invenialis. Որ ոչ վաճառի. զոր չէ մարթ վաճառել. անգին. սաթըլմազ. պահասըզ.


Անվայելուչ

cf. Անվայել.

NBHL (1)

ἁπρεπής. indecens, indecorus, ineptus. Որ ինչ ոչ է վայելուչ. անպատշաճ. անպատեհ. անտեղի. անշնորհ. անյարմար. անկարգ. անպարկեշտ. տարադէպ. եագըշըգսըզ. եարաշմազ. պէթ.


Անվայրափակ

adj.

unlimited, unbounded;
incomprehensible.


Անվաստակ

adj. adv.

indefatigable;
idle, lazy;
without fatigue.

NBHL (3)

Որ ոչ կամի վաստակիլ, այսինքն աշխատիլ. պղերգ. անգործ. չաշխատօղ, ծոյլ. չալըշմազ.

Սիրել զվաստակաւորսն, եւ ատել զանվաստակն։ Չընտրել զվաստակաւորն յանվաստակէն. (Փարպ.։) Տե՛ս եւ զյաջորդ նշ։

Անարդիւն. յետնեալ ի պիտանի գործոց, կամ ի վարձուց ըստ վաստակոց. անշահ. անօգուտ. եմէկսիզ. ֆաիտէսիզ.


Անվար

adj.

uncultivated.

NBHL (1)

Իբր Ոչ վարեալ կամ չհերկեալ եւ ոչ ցանեալ. վարուցան չեղած, չբանած. գըր. եապանի. կամ Անվայր, որպէս Անշէն, եւ որպէս Չունօղ զտեղի կամ զպէտս կարեւորս. (զի տարտամ են գրութիւնքս, եւ իմաստքս առաջիկայ.)


Անվարժ, ից

adj.

inexperienced, rude, unpractised, unskilled, unexercised.

NBHL (1)

ἁδάμαστος. indomitus. Ոչ վարժեալ. անուս. անմարզ. անկիրթ. տրմուղ. չսորված. չիկրթուած. ալըչմամըշ, աճամի, թօյ, թէրպիէսիզ.


Անվարձ

adj.

without salary, unpaid;
without merit or recompense.


Անվաւեր

adj.

invalid, null, illegal, insufficient;
apocryphal;
— առնել, to invalidate.

NBHL (2)

ἅκυρος, irritus, οὑκ ἁξιόπιστος, fide non dignus, ἁβέβαιος, inconstans, invalidus, παραλειπτέον, rejiciendum. Ապախտ. ընդունայն. ոչ արժանահաւատ. անհաստատ. անոյժ. անզօր. տկար. անընդունելի. ոչինչ. մերժելի. ի դերեւ ելեալ. (լծ. պ. պավեր, հաւատալի). պադալ, գարարսըզ, գուվվէթսիզ.

invalidum, non valens. ասի ըստ իրաւաբանից՝ Յոչինչ գրելին. ի դերեւ ելեալն. ընդունայն. որ չանցնիր, բան չի սեպուիր, փուճ. կեչմէզ, պադալ, պօշ.


Անվերարկելի, լւոյ, լեաց

adj.

inconcealable, with out pretext.

NBHL (1)

Զոր չէ մարթ վերարկել. անծածկելի. որ չի պարտըկուիր, չի գոցուիր. էօրթիւլմէզ.


Անվերարկու

adj.

without cloak or mantle.


Անվէր

adj.

unwounded, invulnerable.

NBHL (1)

ἅτρωτος, ἅθραυστος. invulneratus որ եւ ԱՆՎԻՐԱՒՈՐ. ԱՆՎԻՐԱՒՈՐԵԼԻ. Ազատ վիրաց կամ ի խոցուածոց. ողջ. եւ Ողջամիտ. եարասըզ, զերէսիզ.


Անվթար

adj. adv.

exact, precise, perfect;
exactly, precisely.

NBHL (1)

(լծ. յն. ա՛ֆթօրօս. եւ հյ. անվթարելի. թ. ֆէթհ օլմազ. ἅπτωτος, ἁδιάπτωτος, ἁκέραιος, ἁνέπαφος. illaesus, inconcussus, integer, intactus. Անեղծ. անվնասելի. անաղարտելի. անխախուտ. անքոյթ. աներկեւան. անվտանգ. անարատ. անվրէպ. անսայթաք. անփորձ. անսասան. պօզուլմազ, քետէրսիզ, եմին գարարլը, խադասըզ.


Անվթարելի

cf. Անվթար.

NBHL (1)

Զէն անվթարելի ընդ ինքեանս բարձեալ բերէին. (Յհ. իմ. երեւ.։)


Անվիշտ

adj.

without pain, that has nothing to suffer.

NBHL (2)

Ուրախութեամբ եւ անվիշտ ելանէր ի մարմնոյն։ Ոչ կարեն ընդ եղբարսն սիրով անվիշտ կեալ. (Վրք. հց. ՟Դ. ՟Ի՟Ե։)

ἁνωδηνής, ἁκίνδυνος. doloris expers, liber a periculis, ἁπερίσπαστος, inconcussus, ἁπαθής, impassibilis. Ազատ ի վշտաց. անցաւ. անչարչարելի. եւ Անքոյթ. անվտանգ. տէրտսիզ, գայղըսըզ, թեհլիքէսիզ.


Անվիրաւոր

adj.

invulnerable

NBHL (1)

Եթէ ոչ ընկալցիս, անվիրաւորելի ես. (Բրս. բարկ.։)


Անվիրաւորելի

cf. Անվիրաւոր.

NBHL (1)

Եթէ ոչ ընկալցիս, անվիրաւորելի ես. (Բրս. բարկ.։)


Անվկայ

adj.

unwitnessed.

NBHL (1)

Գաղտնին անվկայ է, եւ անհաստատ. (Շ. ընդհանր.։)


Անվկանդ

adj.

firm, determined, steady, resolute, invincible, inexpugnable.

NBHL (1)

ἁκαταμάχητος. inexpugnabilis. Զոր անմարթ է վկանդել եւ վանել կամ վտանգել. անվանելի. անմարտնչելի. գարշը գօնմազ.


Անվճար

adj.

invaluable;
unpaid;
infinite, endless.

NBHL (2)

Անդադար. անընդհատ. յանվախճանս.

Սէրն ընդ աստուծոյ յերկարաձիգ անվճար։ (Ոսկիփոր.։)


Անվնաս

adj. adv.

harmless, innocent, innoxious;
unhurt, undamaged, safe and sound;
harmly.

NBHL (1)

ἁβλαβής. innocens, innoxius, non nocens. Որ ոչն վնասէ. զարարսըզ.


Անվնասելի, լւոյ, լեաց

adj.

not liable to injury.

NBHL (1)

Անվնասելի պաշտպանեալ։ Անկորուստ եւ անվնասելի ընդ փրկեցելոցն հաղորդեսցես. (Նար. ՟Ժ՟Բ. ՟Լ՟Զ։)


Անվրէպ

adj. adv.

unfailing, punctual, exact, regular, correct, sure, certain;
without fail, punctually, precisely, exactly, correctly.

NBHL (1)

ἁψευδής, ἁπήραντος. infallibilis, illaesus. Ազատ ի վրիպանաց. անսխալ. անսուտ. հաւաստի. աներկբայ. ուղիղ. ողջիկ. անվնաս. անքոյթ. անվտանգ. եանզըլմազ, խադասըզ, շիւպհէսիզ, թէհլիքէսիզ.


Անտաղտուկ

cf. Անտաղտկալի.

NBHL (1)

Խնայելով, եւ անտաղտուկ խօսի ընդ նոսա։ Հեզ կոչի նա, զի զօրէնս հեզութեան անտաղտուկ եդ, եւ ասաց, ուսարո՛ւք յինէն. (Տօնակ.։)


Անտանելի, լւոյ, լեաց

adj.

insupportable, intolerable, heavy, burdensome;
incomprehensible, inconceivable.

NBHL (2)

intolerabilis, molestus. Անբերելի, այսինքն անըմբռնելի. անկարելի. ծանր. եւ Դժուարին. անհնարին. չէքիլմէզ. թէհամմիւշ օլունմազ. գապիլսիզ.

ἁχώρητος, ἁνεκχώρητος. qui capi, comprehendi non potest, immensus. Անըմբռնելի, անպարունակելի, անպարագրելի, անչափ, անհնարին.


Անտամուկ

adj.

without moisture, dry.

NBHL (1)

Բերանք (ըմպողաց զգինի) զի իմն է եւ խոնաւագոյն. փոքր ինչ անցեալ՝ ցամաք եւ անտամուկ յանդիմանին. (Բրս. արբեց.։)


Անտաշ, ի, ից

adj.

rough, unpolished;
hard.

NBHL (1)

ἁπελέκητος. indolatus, non complatus. Որ չէ տաշեալ, կամ հարթեալ, կամ կոփեալ. եւ կամ անտաշելի, կարծր. եօնուլմամըշ.


Անտառախիտ

s. adj.

strong, tough;
thick;
bushy;
woody.

NBHL (1)

Զանտառախիտս իւր արձակեաց ընդ ամենայն փայտս դաշտին. (Եզեկ. ՟Լ՟Ա. 4։)


Անտառակ, ի

s.

grove, thicket.

NBHL (1)

Անտառ փոքրիկ. անտառիկ. օրմանճըգ.


Անտարբեր

adj.

indifferent.

NBHL (2)

ἁφόρητος. intolerabilis. Որ ոչն տարեալ լինի. անտանելի. անըմբռնելի. անհնարին. չէքիլմէզ.

ἁχώρητος. incapax. Անկարօղ ի տանել. անընդունակ. գապիլիյեթսիզ.


Անտարրական, ի, աց

cf. Անտարր.

NBHL (1)

Անտարրական սրով կրտէին զնա ընդ մէջ. այսինքն նզովիւք. (Կանոն.։)


Անտեղեկութիւն, ութեան

s.

unskilfubiess, ignorance.

NBHL (1)

ἅγνοια. ignorantia, ἁπειρία, imperitia. Անտեղեակն գոլ. անգիտութիւն. անհմտութիւն. նատանլըգ, աճէմիլիք.


Անտեղի, ղեաց

adj.

not confined to one place, uncircumscribed;
absurd, extravagant;
unbecoming, unsuitable.

NBHL (3)

Չունօղ զտեղի. կարօտ տեղւոյ. թափառական. մէքեանսըզ, տէտիրկին.

Զփոփոխումն անտեղի ի տեղւոջէ ըստ փոփոխական կենացս. (Շ. ատեն.։)

Անունդ (որպէս եւ դերանունն) անըմբռնելի է, եւ անտեղի, եւ անժամանակ. (Երզն. քեր.։)


Անտեղութիւն, ութեան

s.

absurdity, extravagance, incongruity, unsuitableness, unfitness, impropriety.

NBHL (2)

գրի եւ ԱՆՏԵՂԻՈՒԹԻՒՆ. Ոչ փակիլն ընդ տեղեաւ. անվայրափակն գոլ.

Արդարեւ անտեղութեամբ, եւ բազում խառնակմամբ լի էր իրն։ (Այլաբանութիւնք գրոց) չարաչար անտեղութիւն ընձեռեն անկատարից անձանց. (Դիոն. երկն. եւ Դիոն. թղթ.։)


Անտես, ից

adj.

invisible;
incomprehensible;
— առնել, to neglect, to take no care of, to despise, to quit, to abandon, cf. Անտեսել.

NBHL (3)

որ եւ ԱՆՏԵՍԱՆԵԼԻ. ἁόρατος, ἁθέατος, ἁθεώρητος. invisibilis, inconspicabilis, incomprehensibilis. Աներեւոյթ. որ ոչն տեսանի զգալի աչօք, կամ ոչ բովանդակի մտօք. անհասանելի. իմանալի, ւե անպարիմանալի. եւ ըստ այսմ ասի զաստուծոյ, զհոգեղինաց, եւ զթաքուն իրաց կամ զխորհրդոց, ըստ այլ եւ այլ տեսութեան. կէօզե կէօրիւնմէզ, ֆեհմ օլունմազ.

ԱՆՏԵՍ ԱՌՆԵԼ. ն., ԱՆՏԵՍ ԼԻՆԵԼ, ՄՆԱԼ. παροράω, παρόπτομαι, παρείδω, ὐπερόπτομαι. եւ այլն. despicio, negligo. եւ այլն. որ եւ ԱՆՏԵՍԵԼ. Ընկենուլ յերեսաց. թողուլ անխնամ. զանց առնել. ապախտ կամ անփոյթ առնել. յոչինչ գրել. ներել. աչքէ՝ երեսէ ձգել, եւ անչ գոցել՝ խփել, չտեսնօղ ըլլալ. եիւզտէն պրագմագ, կեօզ եումմագ.

Ի՞մ իմիք արժանի լինիցիմք, թէ յինչս զընդայցեմք, եւ զոգիս անտես առնիցեմք։ Չէ՛ պարտ եւ ոչ զմի ժամ՝ անտես առնել զվաճառաշահութիւնս զայս. (Ոսկ. մտթ. եւ Ոսկ. յհ.։)


Անտեսաբար

adv.

invisibly.

NBHL (1)

Նըմա դշխոյն հարաւային՝ եկն ի տեսիլ ըղձմամբ սրտին, քեզ քառանկիւն կողմ աշխարհի՝ անտեսաբար երկիր պագին. (Յիսուս որդի.։)


Անտեսակ

adj.

formless, shapeless.

NBHL (1)

Ահընկէցք, անտեսակք։ Յամարեցաւ յօդուածս յանտեսակ տարերց. (ՃՃ.։)


Անտեսական, ի, աց

adj.

invisible;
incomprehensible.

NBHL (1)

Հիանալով ընդ անտեսական (կամ անտեսակն) խորս իմաստութեան. (Լծ. կոչ.։)


Անտեսանելի, լւոյ, լեաց

cf. Անտեսական.

NBHL (2)

cf. ԱՆՏԵՍ. ըստ ՟Ա նշ. ἁόρατος. invisibilis եւ այլն.

Անտեսանելին եւ անմարմինն ցոյց օրինակի է։ Զանտեսանելւոյն եւ զիմանալւոյն ոչ ընկալեալ մտածութիւն։ Միտք անտեսանելիք։ Եթէ անտեսանելի է թագաւորն (աստուած), մի՛ զարմանար. քանզի եւ ոչ որ ի մեզ միտքդ են՝ տեսանելի է. (Փիլ.։)


Անտեսեմ, եցի

va.

to neglect, to abandon, to slight;
to connive at.