Definitions containing the research վ : 10000 results

Բազմաշահ

adj.

very useful, profitable;
բազմաշահ լինել, cf. Շահել, cf. Ճոխանալ, cf. Հարստանալ.

· Calfa

NBHL (3)

Նաւ բարձեալ բերիցէ զբազմաշահ վաճառասն, կամ զբազմաշահն վաճառս. (Վեցօր. ՟Զ. յորմէ եւ Շիր.) յն. լոկ՝ բիւրաբեր. μυριόφορος

Ելին ի գլուխ վաստակք նոցա, եւ առին զբազմաշահ կատարումն. (Ոսկ. եբր.։)

Բազմաշահ վաճառաւ շահաւորեա՛ զորդիդ քո իբրեւ իմաստուն վաճառական. (Եփր. պհ.։)


Բազմաշառաւիղ

cf. Բազմաճիւղ.

· Calfa


Բազմաշարժ

adj.

trembling;
mutable.

· Calfa

NBHL (2)

Առ ի յախտից (այսինքն ի կրից) բազմաշարժից վտանգեալք. (Դիոն. ածայ.)

Ի տեղւոյ ի տեղի շրջին բազմաշարժ աչօք՝ շուրջ հայեցուածովք խնդրեն զտենչալին. (Ոսկ. ի զաքէոս.։)


Բազմաշխատ

adj. adv.

laborious, that loves work, that has worked much;
laborious, painful, heavy, difficult, hard;
laboriously, with much difficulty and work.

· Calfa

NBHL (2)

Ուր իցէ աշխատութիւն շատ. բազմավաստակ. շատ աշխատանքով.

Բազմաշխատ քրտամբք փայլէր։ Բազմաշխատ քրտամբք երկոց զհարկաւոր պէտս մարմնոցնվճարէին. (Յհ. կթ.։)


Բազմաչար

adj.

very wicked.

· Calfa

NBHL (1)

Զտեղի թատերցն զժողովն բազմաչար։ Ի մի՛տ առ զբազմաչար հնարս թշնամոյն։ Հեռանալ ի բազմաչար ախտից. (Մանդ.։)


Բազմաչարչար

adj.

that has suffered much.

· Calfa

NBHL (1)

Բազմաչարչար նահատակ, կամ վկայ. (Շար.։ Յայսմաւ.։)


Բազմաչեայ

adj.

furnished with many eyes.

· Calfa

NBHL (1)

Բազմաչեայ քերովբէք. (Շար.։ Դիոն.։)


Բազմաչեան

cf. Բազմաչեայ.

· Calfa

NBHL (1)

Աթոռք անքընին, քրովբէք բազմաչին, սրովբէք սրբային. (Գանձ.։)


Բազմապայծառ

adj.

very clear, brilliant, most illustrious.

· Calfa

NBHL (5)

Կամ πολυτελής sumtuosus Մեծաշուք, հոյակապ, շքեղ, բազմածախ. փառաւոր, մեծաշէն, շատ ծախքով.

Ցուցանելով զբազմապայծառ նմա պատրաստեալ պսակ։ Բազմապայծառ կուսութեամբ. (Խոր. հռիփս.։)

Բազմապայծառ վայելչութեամբ. (Լաստ. ՟Ի՟Գ։)

Բազմապայծառ գնդիւք՝ վերին զօրականօք. (Ոսկ. ի նեռն.։)

Զբազմապայծառ կեանս աշխարհի սիրեցին. Գովել զկազմութիւն եւ զհացտուն՝ վասն բազմապայծառ պատրաստութեանն. (Փիլ. ել. եւ Փիլ. տեսական.։)


Բազմապատիկ

adj. adv.

multiple;
diverse, much, several;
magnificent;
— առնել, to multiply, cf. Բազմացուցանեմ, cf. Բազմապատկացուցանեմ, cf. Բազմապակեմ;
— լինել, to multiply, cf. Բազմանամ, cf. Շատանամ, cf. Բազմապատկանամ;
more, moreover

· Calfa

NBHL (11)

πολλαπλάσιος, πλάσιος, πολύπλοκος, ποικίλος, πολλάπολυς multiplex, multifarius, varius Բազմապիսի, ազգի ազգի. բազմադիմի. բազում. բազմազան, կամ յոլով.

Այր երկայնամիտ՝ բազմապատիկ է խորհրդով. (Առակ. ՟Ժ՟Դ. 29։)

Բազմապատիկ բարիք, բարութիւնք, չարիք, թշուառութիւնք, հիւանդութիւն, պարէնք, վայելմունք, երկչոտութիւն, ընթացք, տանջանարանք.եւ այլն։

Վասն արուեստից ազգի ազգեաց եւ բազմապատկացն ի վերայ այոցն՝ ի ներքս արկելոց. (Նիւս. կազմ.։)

Դնեմ ի հիմունս սիոնի վէմ բազմապատիկ. (Ես. ՟Ի՟Ը. 16. (որ ի ՟Ա. Պետր. ՟Բ. 6. գնի՝ ընտիր)։)

Առ կրծիւքն երկոտասան ակունքն բազմապատիկ։ Ծիրանեօք եւ ոսկւով, եւ այլովք բազմապատիկ զանազանութեամբք։ Կերակրին ոչ բազմապատիկ խտհիւք, այլ՝ հաց անպաճոյճ, եւ աղ՝ խորտիկ։ Ոչ արդեօք բազմապատիկ պայծառութիւն ունին. (Փիլ.։)

Իւղովք անուշահոտագունիւքն եւ բազմապատկօք. (Ածաբ. աղքատասիր.։)

Կամ Բազմապատկել թուաբանօրէն զթիւ ինչ այլով.

Ի միեկէն մինչեւ ի տասնեակն բազմապատիկ արարեալ՝ շարադրեսցես զարարեալ թիւն։ Վեցակ իմն բազմապատիկ յինքեան եղեալ ... ծնանի զերեսուն եւ զվեց. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)

Բազմապատիկ ... զԱստուած ի վեր օրհնէին. (՟Գ. Մակ. ՟Զ. 24։)

Հատուցանել ի վերայ նոցա (զվրէժս մահու) ե՛ւս բազմապատիկ քան զմահապարտացն. (Պիտ.։)


Բազմապատիւ

adj.

much honoured, very honourable, respectful.

· Calfa

NBHL (4)

Սուրբ եւ բազմապատիւ արեամբն իւրով. (Մաշկ.։)

Բազմապատիւ պատուով արժանի.

Բազմապատիւ պատուով մեծարեալ զնա. (Յհ. կթ.։)

Որքան սակաւու գնոյ զբազմապատիւն դնէ, այնքան խնդայ։ Հանդերձիւ բազմապատուով ոչ զգեցուցանես զքեզ. (Բրս. ապաշխ.։)


Բազմապատկառ

adj.

very bashful.

· Calfa

NBHL (2)

Պատկառեալ յոյժ. ամօթով լի. ամօթապարտ.

Զիա՞րդ յաւելից զնոյն գովութիւն՝ աղաչաւորս բազմապատկառ. (Նար. կ.։)


Բազմապատկեմ, եցի

va.

to multiply;
to repeat.

· Calfa

NBHL (7)

ԲԱԶՄԱՊԱՏԿԱՑՈՒՑԱՆԵՄ ԲԱԶՄԱՊԱՏԿԵՄ. որ եւ ԲԱԶՄԱՊԱՏԿԵՑՈՒՑԱՆԵՄ. πολλαπλασιάζω multiplico Բազմապատիկ առնել. բազմացուցանել իւրք օրինակաւ. առաւելուլ. յաճախել. շատցնել, էւելցնել, վրայ դնել.

Քրիստոս վէմ բազմապատիկ, որ բազմապատկեաց զինքն՝ վէմ կոչելով զՍիմոն, եւ նա զամենայն հաւատացեալսն. (Տօնակ.։)

Հատուցանէ բազմապատկելով։ Զբազմապատկեալ չարութիւն նոցա. (Վրդն. ծն.։)

Բազմապատկեն զ՝ի բով արկանելն. (Շ. ՟ա. յհ. ՟Ի՟Դ։)

Մոռացա՞ւ Աստուած զանուն քո, եւ յիմ բազմապատկելո՞յն կարօտի վերստին յիշել. (Լմբ. պտրգ.։)

ԲԱԶՄԱՊԱՏԿԵԼ. Ըստ թուաբանութեան Բազմացուցանել զթիւ թուով.

Ամենայն թիւ բազմապատկելով՝ մեծ թիւ բացակատարէ, քան զշարադրելով (գումարմամբ). ո՛րդոն, երիցս երեք՝ ինն, եւ երեք եւ երեք՝ վեց. ահաւադիկ բազմապատկելով՝ մեծ թիւ արար՝ ինն. քան թէ զշարադրելով՝ որ է վեց։ Իսկ երկեակդ ո՛չ այդպէս. քանզի բազմապատկելով եւ շարադրելով՝ զնոյն թիւ բացակատարէ զչորս. երկիցս երկու՝ չորք. երկու եւ երկու՝ չորք. (Սահմ. ՟Ժ՟Դ։)


Բազմապատկեր

cf. Բազմանկար.

· Calfa

NBHL (1)

πολυπρόσωπος multas habens facies, multiformis Իբրու Բազմադիմակ. բազմադիմի. բազմադէմ. բազմօրինակ. շատ երեսով՝ կերպարանքով, շատ կերպ.


Բազմապատկութիւն, ութեան

s.

multiplication

· Calfa

NBHL (2)

Ոմն վաշխիւք եւ բազմապատկութեամբ զերկիր պղծեաց. (Ածաբ. կարկտ.։)

Յերիկեանն բազմապատկութենէն (խորտկաց) փոքր ինչ վարելով առից նշխարս. (Առ որս. ՟Դ։)


Բազմապարտ

adj.

that owes much;
much obliged.

· Calfa


Բազմապետութիւն, ութեան

s.

polyarchy.

· Calfa

NBHL (2)

ὁχλοκρατία turbae popularis regimen Պետութիւն որ ի ձեռս բազմութեան ժողովրդեան. իշխանութիւն ամբոխին կամ ռամկին. յն. ամբոխապետութիւն. (որ առ մեօք կոչի եւ ՌԱՄԿԱՊԵՏՈՒԹԻՒՆ)

Առաջինն՝ յաղագս միայնապետութեան ... իսկ սակաւապետութիւն եւ բազմապետութիւն՝ ի վնաս քաղաքավարութեան բուսան ի մարդկանէ. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)


Բազմապտուղ

adj.

that abounds in fruit, that produces much, fruitful.

· Calfa

NBHL (1)

Զնորատունկ հոգեւորական այգին ցուցանելով՝ բազմապտուղ զնոյն գործեցեր. (Ոսկ. լս.։)


Բազմաջան

adj. adv.

painful, fatiguing;
laborious, busy, diligent, careful;
diligently.

· Calfa

NBHL (1)

Ուր լինիցի բազում ջան եւ վաստակ. բազմաշխատ. յոյժ աշխատալի.


Բազմառատ

adj.

superabundant.

· Calfa

NBHL (1)

Բազմառատ շնորհօք իւրովք՝ յերանելի հանգիստն ժողովէ. (Յճխ. ՟Գ։)


Բազմասերեմ, եցի

va.

to multiply, to increase by propagation.

· Calfa

NBHL (2)

Որով մարդկան ազն բազմասեր երկարակեցութեամբ զարգացեալ ծաղկեսցի. (Պիտ.։)

Վասն որոյ փոյթ տարան մեծագոյն երկով տնկել (զորթն), եւ բազմասերել. (Պիտ.։)


Բազմասխալ

adj.

subject to many faults.

· Calfa

NBHL (2)

Որ բազումս սխալէ. սխալական. բազմավրէպ.

Զթերութիւն վրիպանաց բազմասխալ ձայնի եղկելւոյս. (Նար. ՟Ղ՟Ե։)


Բազմաստեղն

adj.

that has many branches, boughs or parts.

· Calfa

NBHL (1)

Ծագեալ եհաս առաւօտն անստուեր լուսոյն՝ բազմաստեղն լուսով. (Խոր. հռիփս.։)


Բազմաստեղք, ղաց

s. pl. ast. pleiades.

· Calfa

NBHL (1)

ԲԱԶՄԱՍՏԵՂՔ Πλειάς յոքն. Πλειάδες plejades որ եւ ԲՈՅԼՔ կոչին. այսինքն են Համագունդ եօթն աստեղք երեւեալք ի գլուխ կամ ի թիկունս Ցուլ աստեղատանն, որոց վեցք առաւել պայծառափայլք.


Բազմաստղ

ast.

cf. Բազմաստեղք;
cf. Սայլ

· Calfa


Բազմաստուած, ից, ոց

adj. s. polytheist;
բազմաստուածք, idols, cf. Կուռք.

· Calfa

NBHL (2)

Ոչ կարացին փոքր գիտութեամբն հասանել ի մեծ գիտութիւնն՝ վասն բազմաստուած մոլորութեանն. (Իգն.։)

Յաղագս երկրպագութեան բազմաստուածոցն քոց։ Մահուամբն իւրով զբազմաստուածոց խռովութիւնն խաղաղացոյց։ Բագինք բազմաստուածոցն կործանեցան։ Իմ թագաւորութիւնս ի բազմաստուածոցն տուեալ է ինձ։ Ո՞չ կամիս բազմաստուածոցն զոհել. (ՃՃ.։)


Բազմաստուածեան

s. adj. cf. Բազմաստուած.

· Calfa

NBHL (2)

Այնմ՝ եւ որ բազմաստուածեան պաշտամունսն մուծին՝ վկայեն. (Եզնիկ.։)

Ի բազմաստուածեան մոլորութիւն՝ իբրեւ ի գբի ինչ եւ ի ներքին վիրապի (կապեալք). (Սեբեր. ՟Գ։)


Բազմաստուածութիւն, ութեան

s.

polytheism.

· Calfa

NBHL (3)

Կամ զաստուածեան կարծիս բերել ի վերայ արարածոցս, որ է բազմաստուածութիւն. (Յհ. իմ. երեւ.։)

Զբազմաստուածութեանն վրդովմունս խաղաղացուցանել. (Մամբր.։)

Լուսաւորեալ լեզուօքն հրեղինօք՝ հրեղինօք՝ զբազմաստուածութեանցն վանեցին զմոլորութիւն. (Գանձ.։)


Բազմատագնապ

adj.

tormenting, gloomy, painful, sad.

· Calfa

NBHL (1)

Լի տագնապաւ. վարանական. նեղիչ.


Բազմատարած

adj.

far extended, very extensive.

· Calfa

NBHL (1)

Որպէս քաղաք ինչ, զի իցէ բազմատար, ազգի ազգի մտիւք՝ որք ի նոյն դիմեալ գան, ընդունելով. (Նիւս. կազմ.։)


Բազմատես

cf. Բազմաչեայ.

· Calfa

NBHL (2)

Որ բազմատես քրով բէից անտեսանելի. (Տօնակ.։)

Յայտնելով նմա զգերագունիցն իմացութեանց բազմաբերձ եւ զբազմատես զօրութիւնն. (Դիոն. երկն.։)


Բազմատեսակ

adj.

of many kinds or sorts.

· Calfa

NBHL (2)

Ախտաժէտն՝ բազմատեսակ հիւանդութեամբք եւ վիրօք՝ ապաքինեսցի. (Սարկ. աղ.։)

Զանազանաբար եւ բազմատեսակ զանճառելի գեղեցկութեան հետազօտելով զվայելչութիւնն. (Նիւս. երգ.։)


Բազմատեսիլ

adj.

of many looks, aspects or forms;
բազմատեսիլք, cf. Բազմատեսակութիւն, cf. Պէսպիսութիւն.

· Calfa

NBHL (1)

Բազմատեսիլ քերովբէք. (Բրս. պտրգ.։)


Բազմատոհմ

adj.

of many species or kinds;
populous.

· Calfa

NBHL (1)

Ազգի ազգի բազմատոհմ բողբոջք խոտոց։ Այլ եւս բազմատոհմ խոտովք իւրեանց. (Վեցօր. ՟Բ. եւ ՟Է։)


Բազմարժանի

adj.

very worthy, very meritorious.

· Calfa

NBHL (1)

Քեզ իրաւունս բազմարժանիս, եւ ինձ պատասխանատուութիւնս ամենավարանս. (Նար. ՟Ի։)


Բազմարուեստ

adj.

ingenious, full of cunning, of ingenuity, artful;
polytechnic.

· Calfa

NBHL (1)

πολύτεχνος, πολυτεχνής multas artes callens, multum artificii habens, et valde artificiosus Հմուտ բազում արուեստից. բազմահնար. ճարտար՝ ոք կամ ինչ. շատ վարպէտ.


Բազմացեղ

adj.

of many tribes;
cf. Բազմատեսակ.

· Calfa

NBHL (1)

Իսկ դուք յո՞վ էք յարեալք ... ասացելովքդ՝ (այսինքն ըստ առածին՝) բազմացե՛ղք էք. (Աթ. ՟Դ։)


Բազմացուցանեմ, ուցի

va.

to augment, to grow, to enlarge, to increase, to multiply;
to accumulate;
to re-inforce;
to fill, to people, to repeople.

· Calfa

NBHL (1)

Բազմացուցանելով բազմացուցից զտրտմութիւնս քո, կամ զզաւակ քո։ Բազմացուցից զքեզ յոյժ յոյժ։ զանասունն նորա բազմացուցեր եւ այլն։ Ըստ ցեղից ձերոց՝ ըստ բազմաց բազմացուցանիջի՛ք. (Թուոց. ՟Լ՟Գ. 54։)


Բազմաւոր

adj.

multitudinous, numerous;
plural.

· Calfa

NBHL (1)

Եղիցի բազմաւոր (յն. բազում) թուով. (Օրին. ՟Լ՟Գ. 6։)


Բազմաւորական, ի, աց

cf. Բազմաւոր.

· Calfa

NBHL (2)

Ամենայն տուրք, եւ պարգեւք. զբազմութիւն շնորհացն եւ պարգեւացն կամելով յայտ առնել՝ բազմաւորական եդ զբանն։ Զի այս սովորութիւն է գրոց, երբեմն զբազմաւորականն՝ միաւորական դնել, եւ երբեմն զմիաւորականն՝ միաւորական դնել, եւ երբեմն զմիաւորականն՝ բազմաւորական. (Սարգ. յկ. ՟Դ։)

Մեծն Դաւիթ՝ բազմաւորական զանունս զայս (հովուութեան) ի կիր արկանէ. տէր հովուեսցէ զիս. որ հովուեսդ Իսրայէլի. եւ այլն. (Սարգ. ՟ա. պետ. ՟Ը։)


Բազմափայլ

adj.

very shiny, bright, brilliant.

· Calfa

NBHL (1)

Մախայր ընդ նմա վասն բազմափայլ շնորհաց հոգւոյն՝ որ բնակեալ էր ի նմա. (Վրք. ոսկ.։)


Բազմափորձ

adj.

very experienced, practised.

· Calfa

NBHL (1)

Յերկարելովն ի բազմափորձ կենցաղոյս յորոգայթսն. (Լմբ. իմ.։)


Բազմաքանդակ

adj.

that has many fine sculptures;
well engraved;
well worked.

· Calfa

NBHL (2)

γραφικός insculptus, γραφικώτερος optime excavatus Ունօղ զբազում քանդակս ճարտարահիւսս պանծալի յօրինուածով, իբր փորագրութեամբ.

Զնուրբն (ի բանից) եւ զմանուածոյն եւ զբազմաքանդակն գովեն. (Սարգ. յռջբ.։)


Բազմաքնին

adj.

scrutinizing, very inquisitive.

· Calfa

NBHL (3)

Բազմաքննին եղեալ իմովք ձեռօքս ... Ոչ եւս զիմ տէրդ բազմաքննին առնեմ. (Ճ. ՟Գ.։)

Միայնակեաց խոնարհ ոչ բազմաքնին լինի յանճառս. իսկ ամբարտաւանն բազմաքնին (լինի) յանդգնութիւն։ Մի՛ բազմաքննին լինիր վասն սորա։ Նմանեմ այնոցիկ՝ որք վասն հողմոյ կշռովք բազմաքննին լինիցին. (Կլիմաք.։)

Թողլով զբազմաքննին բան, զդիւրահասն դիցուք առաջի. (Շ. հրեշտ.։)


Բազմերամ

adj.

of several flocks, orders or ranks, numerous.

· Calfa

NBHL (2)

Բազմաժողով. յոգնախումբ. գունդագունդ. դասադաս.

Բազմերամք վեհագունիցն հոյլքն. (Շար.։)


Բազմերան

adj.

very happy, blessed.

· Calfa

NBHL (1)

Բազմերան վեյելչութեամբ մեծարեալ՝ կոչեցաւ մայր Աստուծոյ. (Ճ. ՟Գ.։)


Բազմերանգ

adj.

of several colours, variegated.

· Calfa

NBHL (1)

Երիվարս ինչ բազմերանգս։ Զականցն բազմերանգսն տեսակս. (Դիոն. երկն.։ եւ Շ. հրեշտ.։)


Բազմերջանիկ

cf. Բազմերան.

· Calfa

NBHL (1)

Բազմերջանիկ կոյս, կամ հայր, հարանց. կամ նախավկայս. (Խոր. հռիփս.։ Ոսկ. լս.։ Յհ. իմ. երեւ.։ Տօնակ.։)


Բազմեցուցանեմ, ուցի

va.

to set, to place, to lay down, to put.

· Calfa

NBHL (3)

κατακλίνω reclino, discumbere facio, depono Տալ բազմիլ. նստուցանել. դնել՝ զետեղել պատուով, կամ ի սեղան, եւ այլն.

Ի վերոյ քան զամենեսեան բազմեցուցին զնա. (Եղիշ. ՟Ը։)

Ի վերնատունն խորհրդոյ շուրջ զսեղանովն բազմեցոյց զնախածանուցեալսն իւր. (Յհ. իմ. եկեղ.։)


Բազմիմ, եցայ

vp.

to sit down, to sit, to place one's self.

· Calfa

NBHL (3)

ἁνάκειμαι, συνανάκειμαι, ἁναπίπτω , ἁνακλίνομαι, κατακλίνομαι accumbo, recumbo, discumbo Նստել պատուով իմն ի մէջ բազմութեան, կամ ընդ այլս ի սեղան. հանգչել. զետեղիլ. նստիլ.

Եւ բազմեցաւ յուդիթ ի վերայ նորա յակումբն մաշկեայ։ Ելեր բազմեցար, ննջեցեր իբրեւ զառիւծ։ Եւ բազմեալ հանգեաւ իբրեւ զառիւծ։ Բազմեսցին ընդ Աբրահամու յաարքայութեան։ Բազմեցայ ուտել եւ ըմպել։ Ոչ բազմեսցուք մինչեւ ի գալ նորա այսր։ Բազմի, ուտէ, ըմպէ։ Երթիջի՛ր բազմեսջի՛ր ի յետին տեղւոջ։ Կայր բազմեալ ընդ երկոտասան աշակերտսն։ Բազմեալ էին ընդ Յիսուսի եւ ընդ աշակերտս նորա։ Եւ Ղազար մի էր ի բազմելոց ընդ նմա.եւ այլն։

Անպարագրելի բանն հօր բազմի ի մսուր անբանից։ Որ բազմեալ հանգչի ի հրեղէն աթոռ։ Որոյ աթոռ քերոբէ, ի վերնատունն բազմեցար. (Շար.։)