Your research : 561 Results for ե

Entries' title containing ե : 10000 Results

Հաւանեցուցիչ, չի, չաց

adj.

persuasive, convincing.


Հաւանընկերք

s.

pair, couple.


Հաւասարակողմեան

adj.

equilateral.


Հաւասարաձմեռ

s.

isochimene.


Հաւասարաջերմ

s.

isotherme.


Սոսկացուցանեմ, ուցի

va.

cf. Զարհուրեմ.


Սոսնձեմ, եցի

va.

to paste, to glue.


Սոսորդեմ, եցի

va.

to gargle.


Սովաբեկ, աց

adj.

starving, famished;
— առնել, to make suffer famine, to famish, to starve.


Սովեցուցանեմ, ուցի

va.

to starve, to famish.


Սովորեմ, եցի

vn.

cf. Սովորիմ.


Սովորեցուցանեմ, ուցի

va.

to accustom, to habituate;
to bring up, to train, to form, to teach.


Սորեմ, եցի

vn.

to flow, to run out, to leak;
to creep into a hole;
— աչաց, to become weak, to have the sight fail or grow dim, to water, cf. Վատեմ, cf. Ծիւրեմ;
սորեալ աչք, hollow, sunken eyes.


Սորեցուցանեմ, ուցի

va.

to cause to flow or fall;
to weaken the sight.


Սորսորեմ, եցի

vn.

to flow out often, abundantly;
to leave the ranks, to be dispersed, to disband.


Սուզանեմ, ուզի

va.

cf. Սուզեմ.


Սուզեմ, եցի

va.

to plunge, to sink, to immerge;
to cover, to hide.


Սուլեմ, եցի

vn. va.

vn. va. to whistle;
to hiss, to receive with hisses.


Սուսեր, աց

s. bot.

sword, glaive, sabre, falchion, blade, brand;
— միասայրի, backsword;
— սուին, side arms, edge or steel weapons;
— աղուեսու, erysimum, hedge-mustard;
կամար —ի, sword-bolt;
ժապաւէն —ի, sword-knot;
յարդարիչ —ի, sword-cutle;
հարուած —ի, sword-thrust;
մերկանալ զ—, to draw one's sword;
կռուել —աւ, to fight with swords;
ի սայր —ի, at the sword's point;
—ի ձեռին, sword in hand;
cf. Մէջ;
cf. Սուր.

• , ի-ա հլ. «սուր, թուր» ՍԳր. Բուզ. որից սուսերաձիգ Դատ. ի. 25, 35, Դ. թագ. գ. 26. սուսերամերկ ՍԳը. սուսերաւոր Ա. մնաց. իա. 5. Երգ. գ. 8. Եզեկ. լը. 4. սուսերահար Խոր. սուսերակիր Վրք. հց. ևն։

• = Ասոր. [syriac word] safsē̄rā «սուր» բա-ռից. այս էլ փոխառեալ է յն. σαμφήρα ձևի միջնորդութեամբ պհլ. [arabic word] safšē̄r կամ ❇ šamšēr>պրս. [arabic word] simšir. šamsēr «թուր» բառից. af>ու ձայ-նափոխութեան համար հմմտ. մանուշակ> պհլ. manafšak՝ նոյն նշ.-Հիւբշ. 316։

• ՆՀԲ նոյն ընդ սուր։ Böttich. Horae aram. 48, 177 և ZDMG 1850 361 ա-սոր. պրս. և յն. ձևերի հետ է համեմա-տում։ Müller SWAW 38, 576 և 593 պրս. šamšēr։ Lag. Ges. Abhd. 72 միայն ասորի ձևն է ընդունում, իսկ Arm. Stud. § 2030 սխալ է գտնում կցել պրս. և յն. ձևերին։ Հիւնք. սայր բառից։ Patrubány SA 2, 14 և ՀԱ 1907, 17 իբր կրկնական սուր+ոեր. որի մէջ *սեր<հնխ. k'eru «սուր, թուր». հմմտ. սանս. çaru, գոթ. hairus «թուր»։


Սուսերակաց

cf. Սուսերակիր.


Սուսերակիր

s.

sword-armed guard;
protospatharius.


Սուսերակուռ

adj.

armed with a sword.


Սուսերահար առնեմ

sv.

to wound or kill with a sword.


Սուսերահար լինիմ

sv.

to be wounded or killed with a swordthrust.


Սուսերաձիգ

adj. adv.

drawing the sword, able, fit for war;
sword in hand.


Սուսերամարտ

cf. Սուսերամարտիկ.


Սուսերամարտիկ

s.

swordsman;
gladiator;
— լինել, to fight sword in hand.


Սուսերամարտութիւն, ութեան

s.

swordsmanship;
swordplay.


Սուսերամերկ

adj. adv.

with naked sword;
cf. Սուսերաձիգ.


Սուսերաւոր

adj.

sworded, wearing a sword.


Սուտակասպասեմ

vn.

to flatter artfully, to toady, to cajole, to blandish, to wheedle.


Սուտամեռուկ

adj.

shamming dead, simulating death.


Սուտկերպարանեան

adj.

feigned, fictitious.


Սրեան

s. pl.

s. pl. swords.


Սոփեստ, ից

cf. Սոփեստոս.


Սոփեստէս

cf. Սոփեստոս.

• «իմաստակ, գիտնական» (ար-դի գրականում «սուտ փիլիսոփայ») Բուզ. 60, 103, Եւս. քր. 584, 589, որ և սոփես-տոս Եփր. ա. կոր. 54. սովփեստեո Նոնն. 14. կրճատ՝ սոփեստ Նար. որից սոփեստու-թիւն Շնորհ. յուդ.։

• Ուղիղ մեկնեցին ՀՀԲ և ՆՀԲ


Սոփեստոս

s.

sophist;
sage, philosopher.


Սոփեստական, ի, աց

adj.

sophistical.


Սոփեստութիւն, ութեան

s.

sophistry, sophism.


Սոփեր

s.

sopher, book, writing.

• (ի, ի-ա հլ. ըստ ՆՀԲ. բայց կայ միայն սեռ. սոփերի Նար. էջ 231, Մծբ. 449) «գիր, գիրք, մատեան, գրուածք» Նար. 231, 268. Մաշտ. Մխ. այրիվ. էջ 3. որից կրճատ-մամբ (կամ աւելի՝ վրիպակաւ) սոփէ, ի հլ. «գիր, տառ, վանկ» Անան. եկեղ. կայ նաև սեփիր «գիրք» Բառ. երեմ. էջ 285։

• = Ասոր. [syriac word] seirā «գիրք, գրութիւն». ռնիկ սեմական արմատ է. հմմտ. եբր. [hebrew word] spr, sfr «պատմել, թուել, գրել», [hebrew word] mis-pār «թիւ», [hebrew word] sofer «գրող», [hebrew word] se-fer «նամակ, գիրք, գրութիւն», [hebrew word] si-pərā «գիրք», ասոր. [syriac word] sāfrā «գրող», արամ. [hebrew word] sā̄frā «գրող», արաբ. [arabic word] sifr «գիրք», որոնք բոլոր համարւում են հին փոխառութիւն ասուրականից. հմմտ. ասուր. šip-ru [syriac word] [other alphabet] կամ šip-ri [other alphabet] և կամ ši-pir « [other alphabet] (գաղա-փարագրով [other alphabet] spru) «առաքումն, ուղարկուած բանը, գրաւոր կամ բերանացի մէկին ուղարկուած տեղեկութիւն, հաղորդա-գրութիւն, լուր, նամակ», որից [other alphabet] ša-pi-ru «գրող, նամակ գրող կամ կառռա-ցող». բոլորի բուն արմատը ❇ ša-pa-ru «ուղարկել», որից «նամակ ուղար-կել», յետոյ «նամակ գրել» և վերջապէս «գրել, հաշուել, պատմել» (Strassmaier, Alphab. Verzeichn. 1029, 993, 990, De-litzsch Assyr. Handwört. 682-3)։-Հիւբշ. 317։

• Նախ ՀՀԲ համարեց եբր.։ ՆՀԲ եբր. սօֆէր, սէֆէր։ Հիւնք. եբր. սօֆէր «դը-պիր» բառից։ Վերի մեկնութիւնը տուաւ Müller WZKM 8, 284 (հյ. թրգմ. ՀԱ 1894, 295)։

• «շափիւղայ» տե՛ս Սափիրայ։


Սպայապետ

s.

brigade-major.


Սպանանեմ, սպանի

va.

to kill, to slay, to put to death, to take away life, to assassinate, to massacre, to slaughter, to cut the throat of, to behead, to execute;
— զմիմեանս, to kill each other;
— զկրակ, to put out, to extinguish, to quench fire;
cf. Ընթադրութիւն.


Սպանդագործեմ

va.

to immolate, to sacrifice victims or animals.


Սպանդարամետ, ի

s.

Bacchus.

• տե՛ս Սանդարամետ։


Սպանդարամետական, ի, աց

adj.

of Bacchus, bacchic, convivial, drinking;
— պաշտամունք, convivial meeting, libations, drinking bout;
—ք, dionysia, dionysiaca, bacchanals, orgies.


Սպառազինեմ, եցի

va.

to arm, to arm at all points, totally;
to equip, to fit out.


Սպառեմ, եցի

va.

to exhaust, to consume, to dissipate, to absorb, to swallow up, to eat, to devour;
to complete, to finish, to destroy, to ruin, to reduce to nothing.


Սպասահարկեմ, եցի

va.

to serve.


Սպասաւորեմ, եցի

vn.

to serve, to wait on, to assist;
to administer, to bestow, to confer;
— փառաց ուրուք, to serve to a person's glory;
— հրամանի, to fulfil, accomplish or execute an order or command.


Սպասեակ, եկաց

s.

cf. Սպասաւոր;
guardian;
assistant, helper, sick woman's nurse.


Definitions containing the research ե : 5764 Results