Your research : 72 Results for ւ

Entries' title containing ւ : 10000 Results

Ծերունի, նւոյ, նեաց

cf. Ծերուկ.


Ծեփուկ

s. anat.

s. anat. prepuce, foreskin.


Ծեփումն, ման

s. chem.

plastering, cementing;
luting.


Ծեքածուռ

adj.

pronounced badly.


Ծեքծեքմունք

s.

affected airs, grimaces.


Ծթրումն, ման

s.

rancidity, rancidness.


Ծիծաղականութիւն, ութեան

s.

risibility.


Ծիծաղեցուցանեմ, ուցի

va.

to raise a laugh, to excite laughter;
յանչափս —, to set in a roar;
—ցիչ, cf. Ծաղրածու.


Ծիծառնուկ, նկաց

s. ornith.

s. ornith. nightingale, philomel.


Ծիրանածաւալ

adj.

purple-coloured.


Ծիրանածնունդ

cf. Ծիրանածին.


Ծիրանացուցանեմ, ուցի

va.

to tinge or dye with purple.


Ծիրանաւոր

adj. s. ornith.

cf. — զգեաց;
emperor;
cardinal;
cardinal (bird).


Ծիւ, ք

s. adv.

piece, patch;
flake;
in rags, in tatters.

• «կտոր, պատառ (մանաւանդ շորի»). արմատ առանձին անգործածական, գտնը-ւում է մեայն արդի բարբառների մէջ (տե՛ս տակը գւռ). որից ծուէն «շորի պատռած կր-տոր» Դ. թագ. բ. 12։ Նար. «փայտից կըտ-րած կտոր» Մագ. թղ. 219. ծիրանածուէն «ծիրանիից շինուած շոր» Նար։

• Հիւնք. ծիւ հանում է ծուէն բառից, իսկ ծուէն՝ ճոպան-ից։

• ԳՒՌ -Աոմատական ծիւ ձևն ունին Խրբ «կտոր» (օր. մսի ծիւ), ծիւ ծիւ Ղրբ. «պա-տառ աատառ», ծիւ ծիւ անել Ղրբ. «պատա-ռոտել», ծիւ ծրար Ատն. «կանանց՝ սնտուկ-ների մէջ պահած շորեղէններն ու զարդե րը», ծիւ ծիւ Երև. «պատառ պատառ» (Ա-մատ. Հայոց բառ ու բան, 308). -նոր բա-ռեր են ծուիկ ծուիկ Երև. Լ. Պլ. Վն. Տփ «բզիկ բզիկ», ծուատել Երև. Նբ. «կտրտել, բզկտել», ծուանգ ծուանգ? Ղրբ. «պատառ պատառ եղած, բզկտուած», ծվռտել Ալշ. ծվռթել Վն. ბվծվատել Ղրբ. «բզկտել»։

• «աթար, թրիք վառելու ցան». մէկ անգամ ունի Եղիշ. Բ. էջ 40 (տպ. Վենետ. 1893, էջ 95). «Ծիւք և քակորք ի կրակ մի՛ եկեսցեն կամ մի՛ այրեսցին»։-Այս բառը գիտէ նաև Բառ. երեմ. էջ 150 և մեկնում է ծիւ «ցան» (որ է աթար)։-Եղիշէի ուրիշ ձեռագիրներ գրում են ծիւղ «խռիւ», որից իմացւում է որ ծիւ «աթար» շատ անսովոր բառ էր։

• = Վրաց. წივა ծիվա «չորացրած թրիք՝ վառելու համար, աթար» (Չուբինով 1679)

• ՆՀԲ. ՋԲ և ԱԲ մեկնում են «ծիրտ կամ քուրջի կտոր» (վերջին իմաստով նախորդի հետ նոյն են ըմբռնում)։ Վրաց. բառի հետ ուղիղ համեմատեղ նախ Մառ. Kрит. имелкiя cт. (1903), էջ 27։ Նոյնը անկախաբար նաև ես. բայց ի նկատի ունենալով հայերէն բառի շատ անսովոր լինելը, դրել եմ փոխառեալ վրացերէնից։ Մառ նոյնին է կցում նաև ասոր. [syriac word] saā «կեղ-տոտ, անմաքուր», [other alphabet] sātā «կեղտ աղբ», [syriac word] ︎ savūtā «անմաքրութիւն» ևն։ Եթէ այս բառերը իրօք կապ ունին, հայն ու վրացին պէտք է դնել փոխա-ռեալ ասորերէնից։


Ծիւրական, ի, աց

adj.

languishing, consuming, consumptive, hectic;
— ախտ, ցաւ, hectic fever or flush;
consumption, phthisis, decline;
մեռանել — ախտիւ, to die of a decline.


Ծիւրեմ, եցի

va.

to debilitate, to weaken, to extenuate, to emaciate, to consume, to make lean or hectic.


Ծիւրեցուցանեմ, ուցի

va.

cf. Ծիւրեմ.


Ծիւրիմ, եցայ

vn.

to grow or become lean, to languish, to droop, to pine, to dwindle or fall away, to fall into a decline, to perish with consumption.


Ծիւրութիւն, ութեան

s.

debility, extenuation, decay, decline, consumption.


Ծլարձակութիւն, ութեան

s.

germination.


Ծլեցուցանեմ, ուցի

va.

cf. Ընձիւղեմ.


Ծխաշունչ

adj.

smoking, fuming;
— ի քրտանէ, reeking with perspiration;
— յետս ձգել զսուսերն, to withdraw the reeking sword.


Ծխատուն

s.

rectory-house.


Ծխաքարշութիւն, ութեան

s.

smoking.


Ծխումն, ման

s.

fumigation.


Ծխուն

adj.

smoking, fumous, smoky.


Կերուած

s.

moth-hole;
rust-hole, corroded part.


*Կերուխում, ի

s.

eating & drinking, junketing, good living, good cheer, feasting.


Կերպագրութիւն, ութեան

s.

form, figure, shape


Կերպակցութիւն, ութեան

s.

conformity;
likeness, resemblance, similarity.


Կերպաձեւեմ, եցի

va.

cf. Կերպագրեմ.


Կերպառութիւն, ութեան

s.

assuming a form, shape, similarity or likeness.


Կերպարանակցութիւն, ութեան

s.

conformity.


Կերպարանառնութիւն, ութեան

s.

prosopopea, personification.


Կերպարանաւոր

adj.

feigned, disguised, counterfeited;
figured.


Կերպարանափոխութիւն, ութեան

s.

matamorphosis, transformation, change.


Կերպարանութիւն, ութեան

s.

cf. Կերպարան;
fiction, fraud, feint, deceit.


Կերպացուցանեմ, ուցի

va.

cf. Կերպարանեմ.


Կերպաւոր

adj.

formed, figured;
resembling, like, conformable.


Կերպաւորեմ, եցի

va.

cf. Կերպարանեմ;
cf. Կերպաձեւեմ.


Կերպաւորութիւն, ութեան

s.

form, formation;
conformation.


Կերտուած

s.

fabric, construction, edifice.


Կեցութիւն, ութեան

s.

existence, life;
health.


Կեցուցանեմ, ուցի

va.

to cause to live, to vivify, to give life to, to animate, to prolong life, to bring to life again, to reanimate, to revive, to revivify;
to save;
հաւատք քո կեցուցին զքեզ, thy faith hath saved thee.


Կեցուցիչ, չի, չաց

adj. s.

giving life;
saviour, deliverer.


Կէտադրութիւն, ութեան

s.

cf. Կետադրութիւն.


Կթուիթ

adj.

feeble, weak.

• . անստոյգ բառ. մէկ անգամ ու-նի Վեցօր. զ. էջ 121 «Յարեսցի ի տորգս սարդի ոստայնի բարակաման և կթուիթն առիջոյն»։ ՆՀԲ մեկնում է «կթոտ, տկար, անոյժ». նոյնպէս նաև ՋԲ և ԱԲ, միացնե-լով կթոտ բառին։ Իմ Գաւառական բառա-րանում, էջ 568բ կայ կթուիթ Երև. «շատ բարակ թելերով հիւսուածք», բայց իբրև կասկածելի բառ. (աղբիւրը անծանօթ է)։


Կթուն

s.

milky kernel of fresh nuts.


Կթուցանեմ, ուցի

va.

to enervate, to weaken, to enfeeble, to emasculate.


Կթուցեալ

adj.

cf. Կթոտ;
— ծունկք, feeble, tottering knees.


Definitions containing the research ւ : 5292 Results