innocence;
impeccability.
Փոփոխելով զմեղանչական մարմինն անմեղութիւն. (Շ. թղթ.։)
discord, dissension, disagreement, difference, misunderstanding;
— ձայնի, discordance, dissonance.
Անմիաբանութիւնք զօրացն, եւ այլ ազգականացն լինէին. (Խոր. ՟Բ. 27։)
immediately, directly.
Րաբունական սիրոյն տիպար կացուցանէ անմիջաբար։ Խորհրդոցն աստուածայնոց անմիջաբար խորհրդածուք. (Շ. յիշ. առակ. եւ Շ. տաղ.։)
without mediator.
Յեղելոցս ոչ ինչ է՝ զոր կամելն աստուծոյ ոչ միջնորդեաց. ո՛չ ուրեմն վասն անմիջնորդաբար լինելոյն՝ վասն այսորիկ միածին, այլ վասն միայն գոլոյն նորա պտուղ հայրական. (Կիւրղ. գանձ.։)
mad, silly, brainless, senseless, stupid, foolish, irrational, crazy.
(Ապողինար) մարդ անմիտ ընդունելով զտէրունականն։ Եթէ յանմիտ մարդ յուսացաւ, առանց մտաց արդարեւ է. զի եւ ո՛չ անմիտ կենդանի մարդն է. (Առ որս. ՟Թ։)
առաւել՝ որպէս Թափեալ ի մտաց. խելագար. յիմար. մորոս. անիմաստ. տգէտ. անհանճար. եւ Յիմարական. անխելք, խենդ, խեւ. ագըլսըզ, տէլի, շաշգըն. ἅφρων, ἁσύνετος, ἅνους, ἁνόητος, μωρός. amens, demens, insipiens եւ այլն.
Անմտական, կամ գործ անմտութեան.
disconsolate, inconsolable;
disconsolately.
Որպէս Անմխիթարելի. անփարատելի. անբերելի. ծանր. տխրական.
infallible, unerring;
— աստեղք, fixed stars.
Երեւելիս այս երկին՝ ունի աստեղս մոլորականս եւ անմոլարս. իսկ երկրորդն այն երկին՝ ունի աստեղս բնաւին անմոլարս, ամենեւիմբ լուսաւորս, միշտ կենդանիս եւ անփոփոխելիս. (Վրք. հց. ՟Ա։)
Անմոլար գունդն ոչ են մոլորականք. (Վահր. երրորդ.։)
cf. Անմոլար.
Արեգական լոյս, եւ լուսնի, եւ այլոց մոլորակացն, եւ անմոլորից։ Որոշեալ ի մոլորակացն եւ յանմոլորացն. (Փիլ. իմաստն. եւ Փիլ. լին. ստէպ.) ուր անխտիր գրի՝ Անմոլոր, կամ Անմոլար։
madness, craziness, fatuity;
phrensy;
folly, silliness, imprudence, extravagancy, absurdity.
Այնուհետեւ ո՛չ խոհականութիւն, այլ՝ անմտութիւն. (Գր. հր.։)
insatiable, greedy, gluttonous;
— ուտել, to devour;
cf. Անյագաբար.
Իբր Անյագական, անյագելի. անդադար. սերտ. սաստիկ. անչափ.
invincible, unconquered, insurmountable, ungovernable.
Զօրաւորօքն անյաղթականաց։ Անյաղթական զճշմարտութեանն բան ամենայն ազգաց ծանուցին. (Նար. ՟Ղ՟Ա. եւ Նար. խչ.։)
obscureness, occultness, secretness.
Բազում ինչ անյայտութիւն եւ տարակուսանք յաւետարանականսն գտանի ձայնս եւ յառաքելականս. (Յհ.։ իմ. երեւ։)
cf. Անյայտնութիւն.
Բազում ինչ անյայտութիւն եւ տարակուսանք յաւետարանականսն գտանի ձայնս եւ յառաքելականս. (Յհ.։ իմ. երեւ։)
unfavourableness, unfortunateness, disadvantage.
Չյաջողելն. անյարմարութիւն. վրիպականութիւն. տկարութիւն.
that cannot rise.
Իբր Անյարական. չյարուցեալ. անյառնելի. անկանգնելի. որ չկարէ յառնել յոտս.
Անյարիր. անյարմար է քունն բանականի։ (՟Ղ՟Բ. ոչ ի դէպ.)
incongruous, unsuitable, unbecoming, not appropriate;
unskilful, insufficient, incapable.
Անեղական եւ անյարմար պասրկական հաւն այն զբազմորակ փետուրս իւր բերէ. (Մագ. ՟Ժ՟Է։)
incongruity, impropriety;
incapacity, insufficiency.
Առ ի լինել անյարմարութեան՝ բաւական է եւ մի աղի (քնարին) փոփոխել. (Սահմ. ՟Գ։)
Յարմարութիւն երկական է, որպէս դարձեալ անյարմարութիւն՝ քակտման եւ ապականութեան գոյ պատճառք։ Անհնար է ձայնակցութիւն ի յարմարութենէ եւ յանյարմարութենէ լինել երբէք. (Փիլ. լին.։)
infinite, interminable.
ἅπειρος. infinitus. Անաւարտ. անվախճան. անբաւ. անեզրական.
immutable, unchangeable, constant.
Անապական եւ անյեղ պահին. (Արիստ.) յն. անեղ կամ անծին։
cf. Անյեղ.
Անյեղյեղուկ եւ անփոփոխ եւ անայլայլուկ։ Անխոտոր եւ անյեղյեղուկ առողջութեամբ։ Ինքն անշարժ եւ անյեղյեղուկ եկաց մնաց միշտ։ Անապական եւ անյեղյեղուկ. (Փիլ. այլաբ. եւ Փիլ. լին.։)
cf. Անյեղաբար.
Միացար մարմնով յարգանդի կուսին՝ անյեղապէս գոլով։ Նկարագիր անյեղապէս ի ծառայական խոնարհի պատկեր. (Շար.։)
forgotten;
immemorial.
Անյիշատակ եղեալ մոռանայ զկենդանական կրիցն սովորութիւն. (Պիտ.։)
hopeless, desperate;
despaired of;
unhoped, unexpected;
desperately;
— առնել, to render hopeless;
— լինել, to despair, to give way to despair, cf. Յուսահատ լինել, cf. Յուսահատեմ, cf. Անյուսանամ.
ἁνέλπιστος, αὑελπίζων, ἁνηλπίσμενος. qui est sine spe, non habens spem, spe destitutus. Պակասեալ կամ անկեալ ի յուսոյ. որ ոչն յուսայ. որոյ ոչ գոյ յոյս. անօգնական. լքեալ. եւ յուսահատ. յոյս չունեցօղ. իւմիտսիզ. մէյուս.
forgotten;
— առնել, to bury in oblivion.
Ոչ եղեաք բաւական յիշել զբովանդակն ի կարգի, այլ եւ ո՛չ բնաւ գտեալ անյուշք՝ յապաղեալ մոռացաք ինչ. (Փարպ.։)
despair.
Յանդիմանէ եկեղեցի զայսպիսի սատանայական անյուսութեան վարդապետութիւն. (Արշ.։)
inarticulate;
not joined, simple.
Պակասեալ ի յօդելոյ զբարբառ, կամ զհեգ եւ զբառ նշանական.
cf. Անյօդ.
Անյօդականն պարզութիւն. (Նար. խչ.։)
not envious;
liberal, generous;
without envy;
generously, abundantly.
Աննախանձ եւ առատ առ արարածս իւր։ Զմիմեանս օգտեցուցանել աննախանձ օգնականութեամբ. (Յճխ. ՟Է. ՟Ժ՟Ը։)
artless, guileless, sincere, upright, ingenuous;
artlessly, ingenuously.
Բաղարջ աննենգ է եւ անապական. (Ճ. ՟Թ.։)
not susceptible;
inefficacious.
cf. աններգործական. իբր ոչ ներգործօղ.
immaterial.
Յաննիւթէն աննիւթականք. (Շ. հրեշտ.։)
immateriality.
Պարտ է զնա իմանալ գերագոյն քան զմիտս եւ զբան աննիւթութեամբ։ Աստուածայնոյ գալստեան ամենայն անախտութեամբ եւ աննիւթութեամբ ընդունական. (Դիոն. եկեղ.։)
without painting, figure or device;
unformed, imperfect, shapeless.
μὴ ἑξεικονίμενος. non formatus, non figuratus. Ոչ նկարեալ իւր սարօքն. անկատար ձեւացեալ. ուրուական. անկերպարան. անձեւ.
Բանականաց, անբանից, անշնչից, կենդանեաց, աննկար նիւթոյ. (Ոսկիփոր.։)
indescribable.
ԱՆՆԿԱՐԱԳԻՐ ԱՆՆԿԱՐԱԳՐԵԼԻ. Ոյր չիք կամ լինի նկարագիր, եւ պատկեր համանման. աննման. անզուգական. նմանը չունեցօղ.
cf. Աննկարագիր.
ԱՆՆԿԱՐԱԳԻՐ ԱՆՆԿԱՐԱԳՐԵԼԻ. Ոյր չիք կամ լինի նկարագիր, եւ պատկեր համանման. աննման. անզուգական. նմանը չունեցօղ.
unlike, dissimilar, different;
not uniform;
incomparable.
Անզուգական. անհամեմատ. գեղեցիկ. գերազանց. ծայրագոյն, եւ յետին. անհնարին. մէնէնտսիզ.
unlikeness, dissimilitude, difference;
unsuitableness, disproportion.
ἁνομοιότης. dissimilitudo. Աննման գոլն. պակասութիւն նմանութեան. տարբերութիւն. անհամեմատութիւն. եւ Աննմանելի կամ անզուգական իսկութիւն. պէնզէմէզլիք, իխթիլաֆ.
without mark, without sign, without character;
ignoble, unknown, obscure;
— վարել կեանս, to leave retired.
without offering;
implacable, inexorable, cruel.
Օրինական աննուէր. (Նար. ՟Ծ՟Ղ.) (որ հայի եւ ի յաջորդ նշ։)
Եւ Աննուիրական. անսրբազան. ἁνίερος. profanus.
Աթոռս սուրբ՝ ընդ հարկաւ այլասեռից, եւ անօգնական եւ աննուէր ի մերասերաց. (Շ. ատեն.։)
Աննուէր եւ առանց խաղաղութեան (գործս) ի նուէր եւ առանց խաղաղութեանն գործեցին. (Փիլ. տեսական.։)
unprofitable, useless, vain.
Որ ոչ շահի ինչ. ցականեալ. ունայնաձեռն.
free from dirt, clean;
not contaminated, pure, clear.
ὀ, ἠ ἁμόλυντος, ἁμίαντος, ἅχραντος. immaculatus, -ta;
incontaminatus, intacta. Ոչ շաղախեալ. աններկ. անաղտ. ամբիծ. անարատ. անփորձ. անապական. չի պլըշտըկած, մաքուր, սուրբ. քիրսիզ, փաք, փաքիզէ.
inextinguishable.
ἅσβεστος. inextingubiis. Անշիջանելի. անշիջական. որ ոչ շիջանի. մշտավառ. մշտաբորբոք. չմարելու. սէօնմէզ.
Զհուրն որմզդական անշէջ հրամայէ լուցանել. (Խոր. ՟Բ. 78։)
expiration, death;
asphyxia.
Գերազանց քան զբանականս յանշնչութեանն հրաշագործէ. (Նար. ՟Հ՟Ե։)
dumb with amazement, astonished, surprised;
— լինել, to be astonished, to wonder;
— լռութիւն, utter or profound silence.
Ուր չիցէ շշուկ կամ ձայն ամբոխի. անխռով. խաղաղական.
inanimate, senseless.
Զգայականացն անշնչից։ Յանշնչոցն արարածոց. եւ այլն. (Եզնիկ.։)
Զգայականաց, եւ անշնչից. (Արշ.։)
incontestable, sure, certain, assured, infallible;
assuredly, incontestably, certainly.
Անշուշտ յօրինեալ զկարգ հայկականս տումարի։ Անշուշտ նուաճեալ. (Յհ. կթ.։)
unchangeable;
that cannot be overturned.
Հանգուցանէ յետ եօթնշրջական (կամ եօթն շրջագայ) կենցաղոյս յանշրջելին եւ ի հաստատունն. (Ճ. ՟Թ.։)
without confusion;
unperplexed, not embarrassed;
tranquil.
Եւս եւ Անապական. անշաղախ. անփորձ յառնէ. (գուցէ իբր անշփելի. անհպելի). եւ կամ Չունօղ ամօթալի ինչ.
implacable, severe, inflexible, inexorable.
Թշուառական, ծառայելով բազմաց եւ անհաշտ եւ խիստ եւ անողոք տերանց. (Փիլ. լին.։)
cf. Անողոք.
Թշուառական, ծառայելով բազմաց եւ անհաշտ եւ խիստ եւ անողոք տերանց. (Փիլ. լին.։)