Definitions containing the research իբր : 8114 results

Երանութիւն, ութեան

s.

felicity, happiness, beatitude;
—ք աշխարհի, fortune, wealth;
—ք Տեառն, the beatitudes of J.-C.;
— քո, ձեր, իւր, thy, your, his blessedness, your holiness;
Your Grace.

· Calfa

NBHL (2)

ԵՐԱՆՈՒԹԻՒՆՔ. իբր Վճիռք տեառն, Երանի՛ աղքատաց եւ այլն. որ են եւ ասին ութ կամ ինն երանութիւնք.

ԵՐԱՆՈՒԹԻՒՆ ՔՈ, կամ ՁԵՐ, կամ ԻՒՐ. իբր Յայտարարութիւն մեծ վայելչութեանն աստուծոյ, փառաց տիրամօր, կամ սրբանուէր վիճակի առաջնորդաց.


Երաշխաւորութիւն, ութեան

s.

guarantee, gage, bail, assurance, protestation, promise, surety;
տալ զանձն or անկանիլ յ—, cf. Երաշխաւորեմ.

· Calfa

NBHL (1)

Առեալ երաշխաւորութիւն առ ի յասոնայ» ի յն. ասի զբաւականն. ἰκανόν , (իբր ապահովութիւն կամ վճար). որպէս լտ. satisfactio։


Երաշտանամ, ացայ

vn.

to dry, to become dry (speaking of earth or air).

· Calfa


Երաշտութիւն, ութեան

s.

dryness, aridity.

· Calfa


Երասան

s.

bridle, curb, rein, snaffle;
halter;
scatch, bit;
— արկանել, to bridle, to put on a halter.

· Calfa

NBHL (1)

Արդար կամօք ուղղէր զերասանակ իշխանութեանն (իբրեւ զղեակ)։ Մինչդեռ երասանակ մակուկի մարմնոյս ի ձեռին իմում է, օգնեա՛ ինձ երկնաւո՛ր նաւապետ. (Ճ. ՟Ա.։)


Երասանակ, աց

cf. Երասան.

· Calfa

NBHL (1)

Արդար կամօք ուղղէր զերասանակ իշխանութեանն (իբրեւ զղեակ)։ Մինչդեռ երասանակ մակուկի մարմնոյս ի ձեռին իմում է, օգնեա՛ ինձ երկնաւո՛ր նաւապետ. (Ճ. ՟Ա.։)


Երասանակալ

adj. s. that holds the bridle or the rein, coachman, driver;
conductor, leader.

· Calfa

NBHL (1)

Տէր ի վերայ կացոյց նոցա իբր երասանակակալ զմիտսն, որպէս զի զկապակիցն սանձեսցէ. (Փիլ. լին. ՟Դ. 216։)


Երբէք

adv.

sometimes, from time to time;
never, at no time;
—, ոչ —, մի —, never, no, not, for ever;
ոչ — իկեսցէ, — ոչ եկեսցէ, he will never come;
մի —, — մի զլանար, do not refuse him;
է՝ էր —, երբէք երբեք, from time to time, now and then, ever and annon;
— ուրեք, sometimes.

· Calfa

NBHL (2)

πότε aliquando, umquam cf. երբեմն. գրի եւ ԵՐԲԵՔ. (որպէս թէ մին իցէ՝ երբ իմն, եւ միւսն՝ երբ իւիք). ատենով, ըլլայ որ. եւ առընթեր հարցականի՝ իբր Բնաւ արդեօք. կըլլա՛յ որ. հի՛չ.

ԵՐԲԷՔ ՈՒՐԵՔ. իբր Երբեմն, այլ ոչ յաճախ.


Երգ, ոց

s.

chant, song, canticle;
air;
hymn;
recitative;
ballad;
canto;
language, voice;
— համառօտ, canzonet;
—ս առնուլ, to sing;
յ— արկանել, to sing or compose a song;
to make songs on, to lampoon;
յ— անկանիլ, to be the subject of a song;
— անհեդեդ, bad song;
նուագարան երգոց, musical instrument;
— երգոց, the song of songs, the song of Solomon.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ ձայն երգոց մի՛ եւս լուիցի ի քեզ։ Եւ դու լինիցիս նոցա իբրեւ զձայն երգոյ քաղցրաբարբառ յօրինելոյ. (Եզեկ. ՟Ի՟Զ. 13։ ՟Լ՟Գ. 32։)


Երգագիր, աց

s.

book of songs;
songwriter.

· Calfa

NBHL (1)

Տաղաչափական. չափաբերութեամբ գրեալ իբրեւ երգ. որ եւ ՍՏԻՔԻՐՈՆ. ոտանաւոր.


Երգիծանեմ, գիծի

va.

to bite, to tear, to jeer, to cavil, to nettle, to irritate.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ իբր Գծել, ազդել ինչ.


Երգիծանութիւն, ութեան

s.

laceration;
sarcasm;
satire, jeering, taunting.

· Calfa


Երգիծանումն, ման

s.

cf. Երգիծանութիւն.

· Calfa


Երգիծումն, ման

s.

cf. Երգիծանութիւն.

· Calfa


Երգիծեցուցանեմ, ուցի

va.

cf. Երգիծանեմ.

· Calfa

NBHL (1)

Լնուն խճողեն զպորտ եւ զորովայն իւրեանց, եւ երգիծուցանիցեն։ Ետ քեզ աստուած եւ որովայն, ո՛չ զի երգիծուցանիցես, այլ զգաստացուցանիցես։ Զդա (զորովայնդ) աւելի քան զչափն երգիծուցանիցես, եւ զնա (զաղքատն) որ չափովն խնդրէ՝ հալածես։ Չի՛ք ինչ՝ որ այնպէս երգիծուցանիցէ եւ հեղձուցանէ եւ ապականէ զնա, իբրեւ զզեղխութիւն. (Ոսկ. ապաշխ. ՟Ե։ եւ Ոսկ. փիլիպ. ՟Ժ։ եւ Ոսկ. մտթ. ՟Բ. 10. 19։)


Երգիծուցանեմ, ուցի

va.

cf. Երգիծանեմ.

· Calfa

NBHL (1)

Լնուն խճողեն զպորտ եւ զորովայն իւրեանց, եւ երգիծուցանիցեն։ Ետ քեզ աստուած եւ որովայն, ո՛չ զի երգիծուցանիցես, այլ զգաստացուցանիցես։ Զդա (զորովայնդ) աւելի քան զչափն երգիծուցանիցես, եւ զնա (զաղքատն) որ չափովն խնդրէ՝ հալածես։ Չի՛ք ինչ՝ որ այնպէս երգիծուցանիցէ եւ հեղձուցանէ եւ ապականէ զնա, իբրեւ զզեղխութիւն. (Ոսկ. ապաշխ. ՟Ե։ եւ Ոսկ. փիլիպ. ՟Ժ։ եւ Ոսկ. մտթ. ՟Բ. 10. 19։)


Երդ, ոց

s.

dormer window, sky-light;
roof, house, family.

· Calfa

NBHL (1)

ԵՐԴ. լայնաբար՝ իբր Տուն, յարկ. եւ անձինք տան.


Երդուիմ, եցայ

vn.

cf. Երդնում.

· Calfa


Երդումն, դման

s.

oath;
սուտ —, perjury, false oath;
— դնել, տալ, to take an oath, cf. Երդմնեցուցանեմ;
— տալ հավատարմութեան, to take the oath of fidelity, to swear fidelity;
ստել զ—, to take a false oath, to break an oath;
անհաստատ —, an unstable oath, a drunkards oath;
ձակել յերդմանէ, to unbind, to liberate from an oath, to release from an engagement.

· Calfa

NBHL (2)

ԵՐԴՈՒՄՆ ՈՒՏԵԼ. իբր ռամկական ոճով. այսինքն Երդնուլ տարապարտ.

ԵՐԴՈՒՄՆ ՏԱԼ. իբր Երդմնեցուցանել.


Երեամ

s. adj. adv.

three years;
of three years;
—, զ—, յ—, in or during three years, every three years.

· Calfa

NBHL (2)

Եղիցի իբրեւ վարձք երեմւոյ վարձկանի. (Գէ. ես. ԺԶ. 14։)

Որթ տնկիցէ, բրիցէ զառաջին ամն եւ զերկրորդն, եւ դարձեալ յերեամն. եւ իբրեւ երեամն անցանիցէ, եւ ի քառեամն ելանիցէ. (Ոսկ. բ. տիմ. Զ։)


Երեկանամ, ացի

vn.

to amuse ones self until the evening, to pass the whole day, to stay till the evening;
to remain, to pass the day;
— յանկողնի, to sleep very late.

· Calfa


Երեկոյ, ի

s. adv.

evening;
ընդ երեկոյս, towards -;
բարի —, good —, good night.

· Calfa

NBHL (2)

ἐσπέρα, ὁψία vespera, vesper Երեկ՝ իբրեւ անուն. որ եւ ԵՐԵԿՈՐԻ. վերջին մասն տուընջեան, եւ սկիզբն գիշերոյ. ժամ մտից կամ խոնարհելոյ արեւու. իրիկուն.

Եւ իբրեւ մ. ὁψέ vespere եւ այլն. իրիկուան դէմ.


Երեկոյին

adj.

cf. Երեկոյի.

· Calfa

NBHL (1)

ԵՐԵԿՈՅԻՆ. մ. ἐσπέρας իբր Ընդ երեկս. իրիկուան դէմ, իրիկունը.


Երեկորեան

adj.

of the evening;
— պաշտօն, vespers.

· Calfa

NBHL (1)

cf. ԵՐԵԿՈՐԵԱՅ. իբր ածակ. իրիկուան.


Երեկորին

adj. adv.

of the evening;
the evening.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ մ. τὸ δείλης, ὁψέ vespere, ad vesperam իբր Ընդ երեկս, ընդ երեկոյս. իրիկունը, իրիկուան դէմ։


Երեկուն

s. adj. adv.

eyening;
of the evening;
the evening, about or towards evening.

· Calfa


Երես

s. geom.

visage, face, look, countenance, mien, air;
forehead;
exterior, surface;
person;
eyes, sight;
body;
reputation, honour, respect;
meaning, sense, explanation;
mask;
— կօշկաց, vamp;
վերին —ք յարկաց, roof;
— եւ աստառ, outside and lining;
— դրոց, page;
—ք մի հողոյ, stratum, layer, bed;
ոչ —ք ինչ երեւելիք էին, they were not remarkable or important personages;
եւ քո —ք երթիցեն առաջի նորա, and thou shalt be in their midst or among them;
ըստ ժամանակի եւ —աց, according to the period and people;
զ—օք ջուրց, at the water's level;
upon the face of the deep;
զ—ն քարի տացէ, so much the worse for him;
to his harm or damage;
հոտոյ ընդ —ս հարկանիլ, to perceive the odour, bad smell, stink;
տալ զ—ս խնդրել զտէր, to turn his face towards, to seek God, to be converted;
զ—ս հաստատել, դնել, to turn towards, to go to, cf. Դիմեմ;
դնել զ—ս իւր առնել ինչ, to turn the mind or attention towards, to form or conceive an idea;
—ս առնել, to have regard for, to respect, cf. Ակնածեմ;
յ—ս բերել, գալ, to manifest, to show, to display, to make known, to discover;
to appear, to present one's self;
յ—ս անկանիլ, to appear;
անկանել ի վերայ —աց, to fall prone, to prostrate one's self;
խոնարհիլ անկանիլ —աց, to sulk, to be in ill humour;
ելանել յ—աց ուրուք, to go out of the presence of;
յանդիման լինել միմեանց —օք, to see one another, to meet;
թաքչել յ—աց ուրուք, to hide or conceal one's self, to keep out of sight of some one;
հատանիլ քնոյ յ—աց, to have the sleep broken or troubled, to be unable to sleep more;
ակն առնուլ —աց ուրուք, to honour, to respect a person;
ի խոնարհ կախիլ —աց, to knit one's brows, to be melancholy, to frown, to look displeased, sullen or vexed;
զ—ս ծռել, to make wry faces;
առնուլ զ—ս ուրուք, to assume the appearance of some one, to sustain a part or character, to bear a part;
յ—աց, for, on account of;
յ—աց նորա, for his sake;
յ—աց հօր քոյ, from your father, in your fathers name;
առաջի —աց Տեառն, in presence or before the face of God;
յերեսս, to one's face;
in the face of, cf. Առաջի, cf. Յանդիման;
—, —, առ —, face to face;
man to man;
ինձ — արա, I entreat you! listen to me! do me the favour! առ —ս, ի վերին, externally, apparently;
բացաւ —օք, with the face uncovered;
unmasked (man), unveiled (woman);
barefaced, impudent;
frankly, openly;
ընդ — ամենայն —ս երկրի, over or throughout the whole earth;
հաց —աց, cf. Առաջաւորութիւն;
օծանել զ—ս անոյշ իւղով, cf. Իւղ;
որով —օք, with what an air ! with what audaciousness! ազնիւ —օք, of a handsome countenance;
երեսս առնում, cf. Անձնաւորեմ. area, superficies, surface.

· Calfa

NBHL (5)

ԵՐԵՍ ԱՌ ԵՐԵՍ կամ ԵՐԵՍ ԵՐԵՍ. իբր Դէմ յանդիման.

Քրիստոս զսէրն եդ երես աշակերտութեան». իբր յայտարար. (Տօնակ.։)

Ընդ մեզ խօսի պատգամս իբրեւ յերեսաց աստուծոյ. (Սարգ. ՟բ. պետ. ՟Դ։)

Յերեսաց պատերազմաց. յերեսաց ահի». եւ այլն. իբր Վասն. առ. ի պատճառս։

ԵՐԵՍ, երեսի. (դուն ուրեք եզակի, իբր ռմկ)


Երեսնամեայ

adj.

of thirty years;
thirty years old.

· Calfa

NBHL (2)

եւ մ. ԵՐԵՍՆԱՄԵԱՅ որ եւ ԵՐԵՍՆԱՄԵԱՆ ԵՐԵՍՆԱՄԵՆԻ ԵՐԵՍՆԱՄԻ. Երեսուն ամաց. իբր ռմկ. երեսուն տարու, կամ երեսուն տարուան, կամ տարին.

Երեսնամի էր յովսէփ ի ժամանակի՝ իբրեւ կաց առաջի փարաւոնի. նաեւ դաւիթ երեսնամի օծաւ. սոյնպէս եւ տէր մեր երեսնամի էր ի ժամանակի՝ իբրեւ մկրտեցաւ ի յորդանան գետ. (Եփր. ծն.։)


Երեսնամեան

adj.

cf. Երեսնամեայ.

· Calfa

NBHL (2)

եւ մ. ԵՐԵՍՆԱՄԵԱՅ որ եւ ԵՐԵՍՆԱՄԵԱՆ ԵՐԵՍՆԱՄԵՆԻ ԵՐԵՍՆԱՄԻ. Երեսուն ամաց. իբր ռմկ. երեսուն տարու, կամ երեսուն տարուան, կամ տարին.

Երեսնամի էր յովսէփ ի ժամանակի՝ իբրեւ կաց առաջի փարաւոնի. նաեւ դաւիթ երեսնամի օծաւ. սոյնպէս եւ տէր մեր երեսնամի էր ի ժամանակի՝ իբրեւ մկրտեցաւ ի յորդանան գետ. (Եփր. ծն.։)


Երեսնամենի

adj.

cf. Երեսնամեայ.

· Calfa

NBHL (2)

եւ մ. ԵՐԵՍՆԱՄԵԱՅ որ եւ ԵՐԵՍՆԱՄԵԱՆ ԵՐԵՍՆԱՄԵՆԻ ԵՐԵՍՆԱՄԻ. Երեսուն ամաց. իբր ռմկ. երեսուն տարու, կամ երեսուն տարուան, կամ տարին.

Երեսնամի էր յովսէփ ի ժամանակի՝ իբրեւ կաց առաջի փարաւոնի. նաեւ դաւիթ երեսնամի օծաւ. սոյնպէս եւ տէր մեր երեսնամի էր ի ժամանակի՝ իբրեւ մկրտեցաւ ի յորդանան գետ. (Եփր. ծն.։)


Երեսնամի

adj.

cf. Երեսնամեայ.

· Calfa

NBHL (2)

եւ մ. ԵՐԵՍՆԱՄԵԱՅ որ եւ ԵՐԵՍՆԱՄԵԱՆ ԵՐԵՍՆԱՄԵՆԻ ԵՐԵՍՆԱՄԻ. Երեսուն ամաց. իբր ռմկ. երեսուն տարու, կամ երեսուն տարուան, կամ տարին.

Երեսնամի էր յովսէփ ի ժամանակի՝ իբրեւ կաց առաջի փարաւոնի. նաեւ դաւիթ երեսնամի օծաւ. սոյնպէս եւ տէր մեր երեսնամի էր ի ժամանակի՝ իբրեւ մկրտեցաւ ի յորդանան գետ. (Եփր. ծն.։)


Երեսուն, եսնից

adj.

thirty.

· Calfa

NBHL (1)

Էր ամաց իբրեւ երեսնից. (Ղկ. ՟Գ. 23։)


Երեսպաշտութիւն, ութեան

s.

cf. Մարդահաճութիւն.

· Calfa

NBHL (1)

Առաւել ռմկ. իբր Մարդահաճութիւն. ակնառութիւն.


Երերիմ, եցայ

vn.

to tremble, to move, to shake, to be agitated;
to quake like a simpleton;
to wander.

· Calfa


Երեւակ, ի

s.

Saturn (planet);
cf. Երեւոյթ;
cf. Տեսիլ.

· Calfa

NBHL (1)

Բլուր երեւակ բազում վայրուց». իբր երեւեցուցիչ. (Զենոբ.։)


Երեւակայեմ, եցի

va.

to imagine, to fancy, to dream.

· Calfa

NBHL (1)

Մերթ իբրեւ Երեւակայացուցանել, երեւեցուցանել.


Երեւակութիւն, ութեան

s.

imagination;
pomp, show.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ իբրեւ Արտաքին ցուցակութիւն, երեւոյթ, շքեղութիւն. յն. ֆանդասի՛ա.


Երեւան

s. adj.

apparition;
remarkable, notable;
յ— հանել, ածել, to show, to make evident, to develop;
յ— գալ, to be evident;
to show one's self, to appear.

· Calfa

NBHL (1)

Երեւումն, եւ Երեւելի. յայտ. յայտնի. զոր օրինակ ՅԵՐԵՒԱՆ ԳԱԼ, ՀԱՆԵԼ, իբր Ի յայտ գալ, երեւիլ. յայտնել.


Երեւելագոյն

adj.

more illustrious, famous.

· Calfa


Երեւելի, լւոյ, լեաց

adj.

visible, palpable, evident;
celebrated, eminent, signal, illustrious, heroic, high, serious, great, glorious, famous, brilliant, important, memorable, noble, principal, solemn, splendid;
— առնել, to illustrate, to render illustrious or famous;
to manifest;
— լինել, to signalize or distinguish one's self, to acquire undying fame.

· Calfa

NBHL (1)

Տեսիլ նորա իբրեւ զտեսիլ հրեշտակի աստուծոյ՝ երեւելի յոյժ. (Դատ. ՟Ժ՟Գ. 6։)


Երեւեցուցանեմ, ուցի

va.

to make appear, to represent, to show, to make, to figure;
to feign;
to produce, to bud, to sprout;
— զերեսս, to visit.

· Calfa


Երեւոյթ, ւութից

s. adj.

appearance, exterior;
vision;
air, aspect, face, mien, sight;
colour, semblance, indication, display;
feint, false appearance, illusion;
shadow, figure, image;
exhibition, show;
phenomenon;
—ք լուսնի, phases;
—ք բնութեան, the phenomena of nature;
visible, palpable;
notable;
ridicule;
whimsical, chimerical;
առ —ս, externally, outwardly, in appearance.

· Calfa


Երեւութանամ, ացայ

vn.

to appear, to present itself, to be represented.

· Calfa

NBHL (1)

Առաջի ջրհորոյն երեւութանալ ասէ զհրեշտակն իբր զաստուած. (Փիլ. լին.։)


Երեւութիւն, ութեան

s.

apparition, manifestation;
appearance;
representation.

· Calfa


Երեւումն, ման

s.

cf. Երեւութիւն.

· Calfa

NBHL (1)

ԵՐԵՒՈՒՄՆ ԱՍՏՈՒԾՈՅ կամ ԱՍՏՈՒԱԾԱՅԻՆ. իբր Յայտնութիւն, աստուածյայտնութիւն.


Երեք, երից, երիւք

adj.

three;
three times;
third.

· Calfa

NBHL (1)

Մերթ իբր Երիցս.


Երեքալեան

adj.

much agitated, stormy.

· Calfa

NBHL (1)

τρικυμία fluctus magnus, decumanus Ասի եւ Երեքնակի ալիք, ըստ յն. Ուր են ալիք կամ կոհակք մեծամեծք՝ իբր երեքպատիկ կամ բազմապատիկ.


Երեքդանգեան

adj.

that is worth three pence;
vile, despicable.

· Calfa


Երեքթեւեան

adj.

of three wings.

· Calfa

NBHL (1)

Որոյ են երեք ծայրք կամ սայրք իբր թեւք.


Երեքմատնի

adj.

of three fingers or branches.

· Calfa

NBHL (1)

τρκλήματος trium palmitum Ունօղ զերիս ոստս իբրեւ զմատունս.