Definitions containing the research ոսկի : 1841 results

Սամիք, մեաց

s. fig.

yoke, wooden collar for draught oxen;
whip-staff, tiller-shaft, tiller ropes.

· Calfa

NBHL (1)

Եթէ սամիքն են արծաթի, լուծն էր ոսկի. (Նար. երգ.։)


Սայլ, ից

s. ast.

waggon, chariot, cart;
arcturus;
bootes.

· Calfa


Սայլիտ

s.

wheel-chair.

· Calfa

NBHL (1)

Ա՛ռ զսայլիտն ոսկի, յորոյ վերայ նստաւ կաթողիկոսն. (Կիր. պտմ.։)


Պարգեւընկալ

adj.

cf. Պարգեւառ.

· Calfa


Պարզեմ, եցի

va.

to simplify;
to clarify, to filter;
to clear, to purify;
to expand, to slacken;
to unfold, to unroll, to untwist, to display, to spread, to put or set forth;
to unravel, to clear up, to disentangle, to develop, to explain, to expound, to illustrate;
— զդրօշս, to hoist, to infurl a flag, to let fly the ensign, to display the colours;
— առագաստս, to heave out, to set a sail.

· Calfa


Պարզունակ, աց

s.

bolt;
padlock;
bar, cross-bar;
curtain-rod.

· Calfa

NBHL (1)

Զխորանն եւ զտախտակս նորա եւ զպարզունակս նորա։ Արար պարզունակս յանփուտ փայտից՝ հինգ առ մի սիւն։ Եւ արար զմիջին պարզունակն թափանցանց ի մէջ սեանցն ի կողմանէ ի կողման։ զերկուս օղամանեական նոցա արար ոսկիս, յորս մտանիցեն պարզունակքն. (Ել. ՟Լ՟Է. 11։ ՟Լ՟Զ. 31=34։ ՟Լ՟Թ. 32։ ՟Խ. 17։)


Պարծուկ

adj. s.

boastful, vaunting, bragging, vain-glorious, self-conceited, swaggering, blustering;
braggart, swaggerer, braggadocio, hector, bully.

· Calfa


Պարունակեմ, եցի

va.

to surround, to encompass, to encircle;
to comprehend, to contain, to enclose, to embrace.

· Calfa

NBHL (1)

Սաստէր այնոցիկ՝ որ զպարունակօղսն անպատուեալ զտաճարն եւ զսեղանն, պատուեցին յատուկ զպարունակեալսն առ ի նոցանէ զպատաագն եւ զոսկին. (Յհ. իմ. պաւլ.։)


Պարտակեմ, եցի

va.

cf. Պատրուակեմ.

· Calfa


Սաւան, աց

s.

sheet.

· Calfa

NBHL (1)

Զկտաւն յովսէփ գնեաց, որ էր ջանջիլ քթան՝ սաւան մեծ եւ ընդարձակ։ Ոչ է պարտ պատել յարծաթոյ կամ յոսկի կտաւ, այլ միայն ի սաւան քթան կտաւ։ Պատէ զքրիստոս ի սաւան մաքուր. (Բրսղ. մրկ.։)


Սաւառնաթեւ, ից

adj.

whirring, flapping the wings, flying about, hovering, soaring.

· Calfa


Սելին

s.

chair, throne.

· Calfa

NBHL (2)

Ետու դնել սելին ոսկի եւ նստայ ի վերայ. (Վրք. դիոնես.։)

Հրամայեաց նստուցանել զտէր պետրոս յոսկի սելին։ Զոսկի սելին յինքն էառ, եւ ասէ, թէ հայրապետական աթոռ է եւ չէ պարտ այլ ումեք ի վերայ նստել. (Ուռհ.։ Հ. օգոստ. ՟Թ.։)


Սեղմապէս

adv.

densely, closely, strictly, narrowly.

· Calfa


Սեռն, սեռին

s.

axle, axis, pivot.

· Calfa


Սեռն

adj.

clean, pure, clear, limpid;
sincere, true, simple.

· Calfa


Սերեկեմ, եցի

va.

to close jars with bladder.

· Calfa


Պէս

prep. adv.

as, like;
— գունակ, as;
— զայս օրինակ, thus, in this manner or way;
almost, nearly.

· Calfa


Պէտք, պիտոյից

s. rhet.

necessaries, the necessary, the needful;
need, want, necessity, indigence;
exigence, necessity;
use, employ, business;
concise narration;
— or — մարմնոյ, needs, jobs, going to stool;
ի պէտս, for use or service;
for;
յի՞նչ պէտս, for what use or purpose ? why ?
— կենաց;
the necessities of life;
— են, — է, ի պէտս է, it must, it is necessary;
չեն —, it must not, it is not necessary;
յոչինչ պէտս, in vain, uselessly;
յանձին ունել, to have care, to be concerned, to reck;
պէտս ունել, to want, to need, to be or to stand in want of;
ի պէտս գալ, to be useful or serviceable;
պէտս առնել, պիտօք վարիլ, to use, to make use for, to avail oneself of;
պէտս ունել զիմեքէ, to devote or apply oneself to;
զպէտս հոգւոյն հատուցանել or վճարել տեառն, to breathe one's last, to die;
պէտս ունիմ or — են ինձ երթալ, I must go;
նստիլ ի պէտս, վճարել զպէտս մարմնոյն, to go to stool, to evacuate the bowels.

· Calfa


Պիսակ, աց

adj. s.

spotted, speckled, motley, dapple;
cf. Բորոտ;
speckle, spot, mark;
ephelis;
small-pox.

· Calfa


Պիտակ, աց

adj. s.

false, improper, abusive, adventitious, extrinsic;
degenerate, bastard;
note, letter, bill, card;
— ի պարտուց, innocent, guiltless, faultless.

· Calfa


Պիտամ, ացայ, ացի

vn.

cf. Պիտանամ.

· Calfa


Պիտառութիւն, ութեան

s.

word, oracle, prediction;
testimony, witness;
use, employ;
want, necessity;
work;
writing, useful treatise.

· Calfa


Պիտաւորութիւն, ութեան

s.

want, indigence;
necessity;
witness, testimony.

· Calfa


Պլղամ, ի

s.

cf. Մաղաս.

· Calfa


Պլօր

cf. Բիւրեղ.

· Calfa


Պղինձ, ղնձոյ

s.

copper;
coppercoin;
— ծխեալ, yellow copper, brass, bronze, tombac;
— հրաքարային, copper pyrites, yellow copper-ore;
— երփներանգ, variegated copper-ore, phillipsite.

· Calfa

NBHL (2)

Էր ճարտարապետ դարբին պղնձոյ եւ երկաթոյ։ ոսկի եւ արծաթ, եւ պղինձ։ Պատեսցես զնա պղնձով։ Իբրեւ զտեսիլ փայլուն պղնձու եւ այլն։

Մի ստանայք ոսկի, եւ մի արծաթ, եւ մի պղինձ ի գօտիս։ Արկանէր պղինձ ի գանձանակն։ Զպղինձս հատավաճառացն ցրուեաց. (Մտթ. ՟Ժ. 9։ Մրկ. ՟Ղ. 8։ ՟Ժ՟Բ. 41։ Յհ. ՟Բ. 15։)


Պղնձախառն

adj.

coppery, cupreous, alloyed with copper.

· Calfa

NBHL (1)

Պղնձախառն էր քո ոսկին. (Բրս. վաշխ.։)


Պղտորումն, ման

s. fig.

turbidness, muddiness;
trouble, broil, agitation, disorder, confusion.

· Calfa


Պճղնաւոր

adj. s.

descending to the heels;
toga, long gown or robe.

· Calfa


Պճնապայծառ

adj.

brilliantly adorned.

· Calfa

NBHL (1)

Ի զէնս ոսկիակուռս պճնապայծառս։ Շինէ ապա զպճնապայծառ եկեղեցին բագրանու. (Յհ. կթ.։)


Պնդեմ, եցի

va.

to affirm, to fortify, to consolidate, to confirm, to strengthen;
to tighten, to strain, to restrain, to draw closer, to bind faster, to tie tight;
to constrain, to enforce, to press;
to invigorate, to corroborate, to encourage, to inspirit, to remove one's fear;
to persist, to insist, to urge, to be bent upon, to pretend, to maintain;
— զմէջ or գօտի ընդ մէջ, to gird up one's loins;
to arm or prepare oneself;
— զանձն, to refrain oneself, to keep with in bounds, cf. Ժուժկալեմ;
— զանձն ընդդէմ, to provide against;
— զհաւատս, to confirm the faith.

· Calfa


Պոռնկանամ, ացայ

vn.

cf. Պոռնկիմ.

· Calfa


Պոռնկեմ, եցի

va.

cf. Պոռնկեցուցանեմ.

· Calfa


Պոռնկեցուցանեմ, ուցի

va. fig.

to cause to commit fornication, to prostitute, to abandon to prostitution;
to induce to idolatry, to idolize.

· Calfa


Պսակ, աց

s.

crown, diadem;
crown, prize, premium, reward;
circle, coping, top, crowning, brim, frame, edge, cornice, parapet, battlement;
coronation, achievement, accomplishment;
nuptials, espousals, marriage, nuptial blessing;
— դպրաց, tonsure, shaven crown;
— ծաղկեայ, wreath, garland, chaplet;
— ի փշոյ, crown of thorns;
սրբոց, halo, gory, nimbus;
— կուսին, chaplet, beads, string of beads;
— արեգական, halo around the sun;
— տարւոյ, the course of the year;
— պարծանաց, փառաց, crown of honour, of glory;
հիւսել —, to weave a garland or chaplet;
— դնել ումեք, to marry.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ առ զպսակն մեղքոմայ թագաւորին նոցա ի գլխոյ նորա։ Եդիր ի գլուխ նորա պսակ ի փարէ պատուականէ։ Պսակ ունէր ոսկի։ Առցես արծաթ, եւ արասցես պսակ.եւ այլն։


Պտղաբերեմ, եցի

va.

cf. Պտղաբերիմ.

· Calfa

NBHL (1)

Պտղաբերեսցուք նմա ... ոսկի՞ թերեւս զիս կարծիցէք ասել կամ զարծաթ. պտղաբերեսցուք զմեզ ինքեանս. (Ածաբ. պասեք. ՟Ա։)


Պտղազարդիմ, եցայ

vn.

to be adorned with fruits.

· Calfa


Պտղաւէտեմ, եցի

va.

to render fruitful, to fecundate, to fertilize.

· Calfa


Պտուղ, տղոց

s. fig.

fruit;
fruits;
fruit, produce, effect, result;
tip of finger;
— աչաց, pupil, eye-ball, apple of the eye;
չորս — խունք, four grains of incense;
դալար, կանաչ, վաղահաս, հասուն, չոր, փտեալ —, fresh, green or unripe, premature, ripe, dried, rotten fruit;
կեղեւ պտղոց, peel, paring;
կեղեւել զ—ս, to pare, to peel;
to decorticate, to strip;
— տալ, բերել, to bear, to yield, to produce fruits;
— քաղել, to gather, to pluck, to pick fruit;
to reap the fruit of, to derive benefit from.

· Calfa

NBHL (1)

Պտուղ տեառն է։ Զպտուղս առաջին արմտեաց քոց բերցես ի տուն տեառն աստուծոյ քոյ։ Առնուցուք զպտուղս իմ. եւ այս է պտուղն զոր առնուցուք ի նոցանէ, ոսկի եւ արծաթ. եւ այլն։


Պրակ, աց

s.

wood, thicket, grove, bush;
work, writing;
chapter, paragraph or article;
— թղթոյ, ream of paper;
— կտաւոց, չուխայից, entire piece of linen or woollen cloth, bale, pack;
—ք ուսման, lesson;
acts;
—ք առաքելոց, the Acts of the Apostles.

· Calfa


Ջահանման

adj.

torch-like.

· Calfa


Ջահեմ, եցի

va.

to shine like a torch, to blaze, to flash, to glitter.

· Calfa


Ջանոտ

cf. Ջանասէր.

· Calfa


Ջատագով, աց

s.

apologist, advocate, defender, protector, patron;
— լինել՝ կալ՝ մտանել cf. Ջատագովեմ.

· Calfa


Ջեռուցանեմ, ուցի

va.

to warm, to heat, to make hot or warm;
to boil;
կարի իմն —, to overheat;
— զանկողին, to warm a bed.

· Calfa

NBHL (1)

Խնամելով մատոյց աստուած զյոբ ի փորձութիւն, ոչ այնպէս ջեռոյց զարդարն, իբրեւ թէ ջեռուցեալ յանդիմանեսցի ... ջեռուցանելով զթագաւորական ոսկին, եւ սրբելով զդահեկանս նորա. (Իսիւք.։)


Ջնեմ, եցի

va.

to heat, to cudgel, to cane, to whip.

· Calfa


Ջորի, րւոյ, րեաց

s.

mule, he-mule;
մատակ —, mule, she-mule;
մտրուկ ջորւոյ, mule colt.

· Calfa

NBHL (1)

Յոսկիապատ կառս արքունականս սպիտակաձիգ ջորւոցն. (Ագաթ.։)


Ստուերամարտութիւն, ութեան

s.

sciamachia.

· Calfa


Սրահականք

cf. Ստոյիկեան.

· Calfa


Սրբաբան, ից

adj.

singing the Trisagium.

· Calfa

NBHL (1)

Սրբաբանն եւ պայծառախօսն յովհան՝ ոսկիբերան ասացաւ. (Վրդն. լուս.։)