substantial.
· Calfa
ԵՂՈՒՏ որ եւ ԳՈՅԵՂՈՒՏ. Եղեալն էապես. գոյացական. էական. որպէս մակեղուտն է պատահական.
Պատուանակագոյն է եղուտն քան զմակեղուտն։ Եղուտ է՝ որ առընթեր գոլով՝ գոյացուցենէ, եւ ոչ գոլով՝ ապականէ։ Եղուտքն յեղտիցն լնանին, եւ ոչ ի մակեղտիցն. (Անյաղթ պորփ.։)
Առանց եղուտ եւ արարչագործ բանին եւ հոգւոյն իմանայք զաստուածութիւնն իբրեւ զհրէայս. (Ղեւոնդ.։)
substantial.
· Calfa
Աստ բան ի մտացդ ի տես ծնեալ. իսկ անդ գոյեղուտ եւ անձնաւոր բան իմացի՛ր ի հօրէ ծնեալ. (Ճ. ՟Գ.։)
Գոյեղուտ որակութիւն. (Քեր. քերթ.։)
accessory, additional.
· Calfa
Անունն երկակի է, կա՛մ եղուտ, կամ մակեղուտ. եւ սա ասի մակեղուտ ամենայն պատահումն՝ որ յէութեան (այսինքն ի գոյացութեան) ունի զգոլն։ Մակեղուտն եթէ բազում բնութեան պատկանի, պատահումն լինի. իսկ եթէ միոյ բնութեան պատկանի, յատուկ լինի՝ որ էր մակեղուտ. որպէս յոժամ մարդոյ ասեմք յատուկ գոլ զծիծաղականն։ Մակեղուտ է, որպէս սեաւն, սպիտակն։ Պատուականագոյն է եղուտն քան զմակեղուտն։ Եղուտքն յեղտիցն լնանին, եւ ոչ ի մակեղտիցն. (Անյաղթ պորփ.։)
ἑπίθετος, -ον adjectivus, um. Ի վերայ եկեալն եղուտ կոչեցելոյ, իմա՛ գոյացութեան կամ գոյացականի. այն է ածականն, եւ իրն նշանակեալ ածական բառիւ. պատահական. յաւելեալ.
alive, living;
vital;
vivacious.
· Calfa
Տէրունական կենեղուտ եւ կեսակիրն մարմնոյ. (Անան. եկեղ։)
Կենեղուտ վարդապատութիւն քրիստոսի. (Սարգ. ՟ա. յհ. ՟Ա։ Ոսկիփոր.։ Վրդն. ել.։)
կենեղուտ աճմամբ գան ի կատարելութիւն ըստ ներքին մարդոյն. (Տօնակ.։)
Կենեղուտ պարարտութիւն որթոյն քրիստոսի. (Ոսկ. ես.։)
Այգին կենեղուտն զօրութեամբ յեզր ել ձմերայնոյն. (Աթ. ՟Ը։)
Յիմանալոյ եւ կենեղուտ զօրութենէ. (Մաքս. եկեղ.։)
cf. Աղբերանամ.
· Calfa
Ընդ կենեղուտ ջրոյն՝ որ ի տանէ տեառն աղբիւրանայր. (Լաստ. ՟Ի՟Բ։)
to give form to, to form, to figure, to shape, to fashion, to model;
to represent.
· Calfa
Տեսակարար տարբերութիւն եղուտ գալով՝ զմեր գոյացութիւնս կերպարանէ. (Անյաղթ պորփ.։)
adventitious, extrinsic;
accidental, fortuitous, casual.
· Calfa
ἑπουσιώδης adjectitius, substantiae adjunctus. Որ ինչ յետոյ է մտեալ. ոչ ընդաբոյս. մակեղուտ. մակագոյեղ.
foggy, misty, cloudy, caliginous.
· Calfa
Միգապատ. բալուտ, մշուշ, մո՛ւթ. (լծ. հյ. աղօտ. կամ մղեղուտ. թ. պուլութ )
vivifying, salutary;
alive, lively.
· Calfa
Տէրունական կենեղուտ եւ կենսակիրն մարմնոյ. (Անան. եկեղ։)
cf. Պատշաճիմ.
· Calfa
Մակեղուտն եթէ բազում բնութեան պատկանի, պատահումն լինի. իսկ եթէ միոյ բնութեան պատկանի, յատուկ։ Այդ է առաքինութիւն սահմանի, ամենեցունցն պատկանիլ. (Անյաղթ պորփ.։)
s. bot. water-parsley, apium palustre;
white hellebore, veratrum.
· Calfa
Սեղուա, կամ սեղուտ. (Գաղիան.) ցմամ, կամ ցմախ. ուր Լեհ.
cf. Մղուտ.
· Calfa
ԳԴ պրս. մաղ, մէղ, միյղ ձևից (որ է հյ. մէգ)։ ՆՀԲ լծ. հյ. աղտ, մղեղուտ, թրք. bulut «ամպ»։ Scheftelovitz BВ 29, 17 յն. μόρφνος «մթագոյն», գոթ. maurgins «առաւօտ, վաղը» բառերի հետ հնխ. morghyo-ձևից է դնում մուղջ։ Նմանապես Փառնակ, Անահիտ. 1906, 233 մուղջ ձևից է դնում ալբան. mourk «մութ, սև» (իբր փոխառեալ)։ Pokorny 2, 274 և 275 մերժելով Schei-telowitz-ի մեկնութիւնը ղ-ի անհամա-ձայնութեան պատճառաւ, մուղօ դնում է հնխ. mel-«սև» արմատից։ Սրանք ըն-դունում են առանձին արմատ մուղջ՝ որ գտնում ենք միայն աղջամուղջ բառի մէջ, որ աղջ բառի կրկնականն է մ յա-ւելուածով (այսպէս է ընդունում նաև Meillet MSL 18, 253)։ Պատահական նմանութիւն ունի ըստ այսմ լագ. lumi «գիշերանալ», որից dogilumju «գիշեր երաւ»։