Definitions containing the research յիշատակ : 416 results

Խոստաբանութիւն, ութեան

s.

promise

· Calfa

NBHL (1)

Խոստումն բանիւ կամ գրով. եւ Նախայիշատակութիւն կամ յառաջաբանութիւն ճառելի բանից.


Խորանաչու

adj.

travelling with tents, camping.

· Calfa

NBHL (1)

Առ ի յիշատակխորանաչու ընթացիցն՝ որ ի սինա. (Խոր. վրդվռ.։)


Խոցոտեմ, եցի

va. fig.

to wound severely, to cover with wounds;
to prick the conscience.

· Calfa

NBHL (1)

Ո՛չ զիս արդեանս աղէտք, քան եթէ անցելոցն քաջափառութեանցն յիշատակք խոցոտեն դժնդակք. (Պիտ.։)


Կարճառօտ

adj. adv.

short, brief, succinct, concise, laconic;
in few words, shortly, succinctly, briefly, concisely, summarily, laconically;
— հատանել, —ս կտրել, to epitomize, to condense, to state briefly.

· Calfa

NBHL (1)

Կարճառօտիւ յիշատակել, կամ հարցանել. (Խոր. ՟Ա. 14։ Սարկ. լս.։)


Կարճառօտաբար

adv.

cf. Կարճառօտ.

· Calfa

NBHL (1)

Կարճառօտիւ յիշատակել, կամ հարցանել. (Խոր. ՟Ա. 14։ Սարկ. լս.։)


Կարճառօտութիւն, ութեան

s.

brevity, concision.

· Calfa

NBHL (1)

Ի ձեռն կարճառօտւոթեան դիւրին գոլ զյիշատակն ընդունել. (Բրս. հայեաց.։)


Կարմիր, մրոյ, մրով, մրաւ

adj. s.

red;
rubicund, ruddy, rosy;
red, red colour, vermilion.

· Calfa

NBHL (1)

Կարմիր անուանի օրս այս նազելի, զի տէրն երեւի՝ որպէս ի զատկի օրըն կիրակի։ Եւ այն զի կոչի՝ կարմիր կիրակի, եւ յոյժ պատշաճի, զի արեամբ ծաղկի ծաղկի (յիսուսի, եւ սրբոց նորա. ըստ որոյ աստուածաբանն ունի ճառ ի նոր կիրակէ, եւ ի յիշատակ սրբոյն մամասայ)։


Համայն, ից

adj. adv.

whole, entire, total, complete;
all, entirely;
together, all together, together with;
even, yet, still;
—, —իւ, totally, completely, wholly, thoroughly;
— եւ այնպէս, even though, even if, however, nevertheless;
— եւ այնպէս ոչ յագեցա՞ր, what, and you are not yet satiated?
— ասել, ասացեալ, in short, in a word.

· Calfa

NBHL (1)

Զբնաւն համայն տեսանես։ Զնմանիսն իմ յիշատակել համայն աստանօր։ Համայն մաքրեցաւ։ Համայն ախտացեալ կամ մեղուցեալ։ Համայն անքննին։ Համայն կենդանարար. (Նար.։)


Համանգամայն

adj. adv.

whole, universal;
all, all together, generally;
even, yet, still.

· Calfa

NBHL (1)

Երբեմն համանգամայնից յիշատակօք, եւ երբեմն իւրաքանչիւրովքն. (Սարկ. լս.։)


Համառօտ, ից

adj. adv. s.

brief, short, abridged, concise, succinct, summary;
peremptory;
—, —ս, —աբար, succinctly, briefly, summarily, precisely;
peremptorily;
compendium, abridgement;
final or irrevocable sentence;
— հատանել, to cut short;
— ասել, ասացից, եւ — իսկ ասացեալ, in short, in a word.

· Calfa

NBHL (1)

Համառօտ յիշատակել, կամ ասել, գլխաւորել, դնել. (Խոր. ՟Բ. 31։ Եզնիկ.։ Խոսր.։ Բրս. հց.։ Լմբ. պտրգ.։)


Համավկայ

adv.

of a common attestation or avowal.

· Calfa


Կցեմ, եցի

va. mus.

to join, to unite, to tie, to bind, to fasten;
to reunite, to tie again, to rejoin;
to insert, to annex, to add;
to proceed, to repeat;
եւ ես կցէի զամէնն, amen I replied;
— զվէրս, to close, to cicatrize;
to accompany.

· Calfa

NBHL (1)

Դարձեալ ածէ կցէ յայն զյիշատակ ընտանեաց. (Կիր. ՟ը. խհ.։)


Հազար, աց

adj. adv.

thousand;
immense, innumerable;
—, —ս, thousand times;
—ք —աց, million;
—ս հինգ արանց, five thousand men;
զօրութեամբ —օք, with an army a million strong;
քոյր մեր, եղիցես ի —ս եւ ի բիւրս, o sister! may your posterity be as the sand of the sea-shore;
— եւ բիւր դէպ եթէ գտցի ոք, if by chance, it happens;
ամն արժանի յիշատակաց — ութ հարիւր եօթանասուն եւ ութ, the memorable year one thousand eight hundred and seventy eight.

· Calfa


Կենակից, կցի, կցաց

s.

comrade, companion, partaker;
husband, wife, married couple;
— լինել, to live together, to cohabit, to keep company with, to get intimate, to frequent, to converse;
չկամիմ բնաւ — առնդ լինել, I will have no manner of conversation, no dealing with that man.

· Calfa


Կենարար, աց

adj. s. bot.

vivifying, vivifical;
Saviour, Redeemer;
chamœdrys

· Calfa

NBHL (1)

Կենարարին յիշատակաւն։ Արեան կենարարիդ. (Նար.։)


Կենդանագրութիւն, ութեան

s.

painting;
zoo-graphy.

· Calfa

NBHL (1)

Ըստ կենդանագրութեան իմն ճշգրտապէս նմանութեամբ յօրինուածոյ։ Մնայ յիշատակ անդրեօքն եւ համանման կենդանագրութեամբն. (Պիտ.։)


Պատատանք, նաց

s.

wrapper, envelope;
packing.

· Calfa

NBHL (1)

Պատատանս է՝ յիշատակու մահուն կապել եւ պնդել. (Կլիմաք.։)


Պատերազմական, ի, աց

adj.

warlike, martial;
— հրահանգք, martial exercises.

· Calfa

NBHL (1)

Ըստ պատերազմական կարգին զքաջաց արանց զյիշատակարանս երկրորդէր. (Եղիշ. ՟Ե։)


Պատկանաւոր

cf. Պատշաճ.

· Calfa

NBHL (1)

Հայցեմք յիշատակել զմեզ ... ի պատկանաւոր խնդրուածս։ Այր երագամիտ, եւ ըստ կարգաբանութեան խօսից յոյժ պատկանաւոր. (Նար. յիշ. եւ Նար. խչ.։)


Պատկառեմ, եցի

va.

to fill with respect, to put to shame, to abash, to confound, to cover with shame, to make blush, to put to the blush.

· Calfa

NBHL (1)

Վասն հօրն յիշատակի պատկառէ յայնմանէ, որ նորայն Երեմն եղեալ է կին. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)


Պատկեր, աց

s.

icon, image, effigy;
painting, picture, representation;
likeness, figure, portrait;
statue, idol;
sight, visage, face;
design, project, plan;
type, symbol;
doll;
—ք, the Divine Person;
— աւուրն, the day of the week or month;
hymn for the day;
գեղեցիկ —աւ, of fine presence, of noble aspect;
— ըստ —ի, in the image of, in the likeness of;
ի սոյն —, in this way or manner;
cf. Համառօտագիծ.

· Calfa

NBHL (1)

Զսրբոցն պատկերս պատուել ի գովեստ Աստուծոյ, եւ ի յիշատակ քաջութեան նոցա. (Սարկ. քհ.։)


Պատկերագործ, աց

s.

painter;
sculptor.

· Calfa

NBHL (1)

Ի կարծր ինչ նիւթոց՝ պատկերծագործաց զստեղծուածս պատկերաց թողլով յիշատակարանս. (Պիտ.։)


Պատկերագրութիւն, ութեան

s.

portrait-painting;
description, painting;
iconography.

· Calfa

NBHL (1)

Տեսարան, յորում յիշատակէր քաջացն անմոռանալի քաջութիւնք՝ ի բազմութենէ պատկերագրութեանցն ցուցելոց. (Պիտ.։)


Պատկերիմ, եցայ

vn.

cf. Պատկերանամ.

· Calfa

NBHL (1)

Զմատանին պատկերեալ թողեալ ի հանապազորդ յիշատակ. իմա՛ պատկերաւոր, դրոշմեալ պատկերաւ ի պէտս կնքոյ։


Պատմաբանութիւն, ութեան

s.

narration, history, historical account.

· Calfa

NBHL (1)

Առաջի Աստուծոյ՝ մահուն նորա յիշատակ եւ պատմաբանութիւն. (Լմբ. պտրգ.։ 1)


Պատմարան

s.

memoirs, annals.

· Calfa


Պատուականագոյն

adj.

most honourable;
most precious.

· Calfa

NBHL (1)

պատուականագունացն վայելմամբք զվատթարագունիցն յիշատակ ի բաց մերժէ. (Նիւս. երգ.։)


Պատուաստեմ, եցի

va.

to engraft, to graft;
to inoculate, to vaccinate;
to insert, to interpolate;
to annex, to join, to reunite, to attack.

· Calfa

NBHL (1)

Ի յիշատակ բանից քոց անդրէն պատուաստէին. (Իմաստ. ՟Ծ՟Զ. 11։)


Կանխաւ

adv.

before, antecedently, formerly, anciently, in bygone times.

· Calfa

NBHL (1)

Կանխաւ պատրաստել, կամ գուշակել, դրոշմել, յիշատակել, ժամանել, նկատել, ասել, վերագոչել. (Ագաթ.։ Նախ. ես. եւ առակ։ Խոր. ՟Գ. 57։ Նար. ՟Ժ՟Ա. լթ։ Շ. մտթ.։ Լմբ. առակ.։ Շար.։)


Կատակերգական, ի, աց

adj.

comical, lesque, farcical, facetious.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ պարտ վարկանիմ զայնոսիկ յիշատակել ի կատակերգական յայսմ տառի. (Մագ. ՟Ժ՟Ա։)


Կատարումն, ման

s.

accomplishment, completion, consummation;
execution, realization;
perfection;
end, term, conclusion;
end, death;
consecration;
initiation;
— առնուլ, to be accomplished, finished;
to improve;
— տալ, ի — ածել, to finish, to terminate, to achieve;
to improve, to perfect;
cf. Ծագ.

· Calfa

NBHL (1)

Ի յիշատակս կատարման ամենայն սրբոցն աստուծոյ. (Յճխ. ՟Ժ՟Զ։)


Պակչիմ, եայ

vn.

cf. Պակնում;
to feel giddy, dizzy or stupefied with fear.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ միայն պակչի ոչ ընդ իրսն, այլ որ բնաւ ի յիշատակս նոցա առանց խռովութեան հաստատեալ կայ. (Եւագր. ՟Ը։)


Սահմանադրեմ, եցի

va.

to fix the boundaries;
to constitute, to order, to regulate, to establish, to determine, to decide;
—դրեալ կէտ, the appointed day or time.

· Calfa

NBHL (1)

Սահմանադրեցին զօրն զայն ամ ըստ ամէ զյիշատակ սոցա ի տօնախմբութիւն. (Ճ. ՟Դ.։)


Պարութայ, ից

s.

collection.

· Calfa

NBHL (1)

(Զյիշատակարանս պատմութեանց) ժողովեալ՝ սեւադեղով եդաք ի մի պարութայիցս. (Ուռպ.։)


Պարունակ, աց

s.

orb, sphere, circle, circuit, orbit;
— բան, circumlocution, periphrasis, roundabout phrase;
cf. Խումբ.

· Calfa

NBHL (1)

(Ազգի ազգի հերձուածք) մինչեւ ցաւուրս երանելւոյն եպիփանու, զորս յիւրում սրբազան մատենին յիշատակէ, զոր Պարունակացն անուանեն. (Մագ. ՟Ա.։)


Պարսաւ, ից

s. adj.

blame, reprehension, injury, outrage, infamy, vituperation, criticism, censure;
blamable;
— լինել, to be blamed, criticized, carped, animadverted.

· Calfa

NBHL (1)

Ի յիշատակ թողում յետ իմ՝ զհամբաւ չարեաց պարսաւ անձին. (Յս. որդի.։)


Սեղանաւորեմ, եցի

va. fig.

to wait at table, to spread the table, to serve up;
to give to eat;
to make known the word of God, to feed with the bread of life.

· Calfa

NBHL (1)

Որդանցն այնոցիկ սեղանաւորիլն ի մարմնոյ քո՝ լիցի առ քեզ յիշատակեալ. (Կլիմաք.։)


Սեռն, սեռին

s.

axle, axis, pivot.

· Calfa

NBHL (1)

Որ բազում սեռն սիրոյ է նշանակ։ Է սա նշան՝ սեռն եւ անապակ առ մարդիկ սիրոյն։ Սեռն սիրոյ շաղկապ միաւորութեան։ Հայցեմք յիշատակել զմեզ սեռն սիրով ի միաս բարիս. (Ոսկ. գղ.։ Այն. բարձր։ Նար. երգ. եւ Նար. յիշատ.։)


Սեռն

adj.

clean, pure, clear, limpid;
sincere, true, simple.

· Calfa

NBHL (1)

Որ բազում սեռն սիրոյ է նշանակ։ Է սա նշան՝ սեռն եւ անապակ առ մարդիկ սիրոյն։ Սեռն սիրոյ շաղկապ միաւորութեան։ Հայցեմք յիշատակել զմեզ սեռն սիրով ի միաս բարիս. (Ոսկ. գղ.։ Այն. բարձր։ Նար. երգ. եւ Նար. յիշատ.։)


Պէս

prep. adv.

as, like;
— գունակ, as;
— զայս օրինակ, thus, in this manner or way;
almost, nearly.

· Calfa

NBHL (1)

Սոյն այր եւ եւ զսենեքերիբայ յիշատակէ՝ պէս զայս օրինակ։ Յօրինեալ կարգէ պէս զայս օրինակ։ Որ եւ գրէ իսկ պէս զայս օրինակ բանից։ կարգեցից՝ պէս զայս օրինակ. (Եւս. քր. ՟Ա. 53=64։)


Պէտք, պիտոյից

s. rhet.

necessaries, the necessary, the needful;
need, want, necessity, indigence;
exigence, necessity;
use, employ, business;
concise narration;
— or — մարմնոյ, needs, jobs, going to stool;
ի պէտս, for use or service;
for;
յի՞նչ պէտս, for what use or purpose ? why ?
— կենաց;
the necessities of life;
— են, — է, ի պէտս է, it must, it is necessary;
չեն —, it must not, it is not necessary;
յոչինչ պէտս, in vain, uselessly;
յանձին ունել, to have care, to be concerned, to reck;
պէտս ունել, to want, to need, to be or to stand in want of;
ի պէտս գալ, to be useful or serviceable;
պէտս առնել, պիտօք վարիլ, to use, to make use for, to avail oneself of;
պէտս ունել զիմեքէ, to devote or apply oneself to;
զպէտս հոգւոյն հատուցանել or վճարել տեառն, to breathe one's last, to die;
պէտս ունիմ or — են ինձ երթալ, I must go;
նստիլ ի պէտս, վճարել զպէտս մարմնոյն, to go to stool, to evacuate the bowels.

· Calfa

NBHL (1)

Պետք են բացայիշատակք համառօտ քաջադիպութեամբ ի դէմս ինչ վերաբերեալ. եւ ասացեալ է այսպէս, յորոց եկաց կենցաղոյս օգտակարագոյնն ... Պիտոյիցս ոմանք են բանականք, եւ ոմանք գործականք ... Արդ զանազանութիւն այս է պիտոյից. եւ այլն։


Պիտանացու, աց

adj.

necessary, useful, advantageous;
—ք, necessaries, the needful;
ոչ ումեք է —, it is useful to no one;
ոչ եւս իմիք է —, it is no longer good for anything.

· Calfa

NBHL (1)

Ցանկութիւն արկանէ՝ վասն պիտանացուացն ստէպ ստէպ յիշատակն. (Իսիւք.։)


Պղծագործախօս

adj.

blaspheming.

· Calfa

NBHL (1)

Յամենայն օրինակ մեղաց՝ զոր գործեն մարդիկ՝ ի յիշատակ բերէ պղծագործախօսն. (Կանոն.։)


Պղծութիւն, ութեան

s.

contamination, stain, filth, obscenity, lewdness, impurity, debauchery;
profanation, pollution;
abomination, execration;
— կուսի, violation, rape;
ի — մատնել զանձն, to prostitute oneself.

· Calfa

NBHL (1)

Բարեաց երախտեաց անյիշատակութիւն, ոգւոց պղծութիւն. (Իմ. ՟Ժ՟Դ. 26։)


Պնդութիւն, ութեան

s.

consistence, solidity, fixity, hardness, density, consolidation;
steadiness, firmness, constancy;
stiffness, severity, obstinacy;
strength, vigour;
sustained, unflagging or continued effort, endeavour, care, solicitude, diligence;
— որովայնի, constipation, costiveness;
պահք պնդութեան, rigorous fasting;
բազում, մեծաւ or փութոյ պնդութեամբ, carefully, diligently, eagerly, cordially, earnestly.

· Calfa

NBHL (1)

ԵՒ յիշատակ այլոց պնդութեանց եթող մեզ վասն բանից աստուծոյ։ Թէ քանի՞ խօսս ընկալաք մեք ի պնդութէան անտի իրինիոսի. (եւ այլն. Եւս. պտմ.։)


Պրծանիմ, ծայ

vn.

to escape, to evade, to break, slip or get away or off;
— յուշոյ, to escape the memory, to be forgotten;
— ի ձեռաց, to escape from, to slip from between the fingers, to be lost.

· Calfa

NBHL (1)

Մի՛ ինչ իցէ, որ պրծանից յուշոյ յիշատակաց. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 1։)


Ջահացուցանեմ, ուցի

va.

to shine like a torch, to irradiate.

· Calfa

NBHL (1)

Ղամբարափայլ լուսով ջահացուցանել ընդ ոլորտս տիեզերաց զյիշատակ սրբոցն. (Սիսիան.։)


Ջնջեմ, եցի

va.

to clean, to dust, to purge, to wipe;
to efface, to scratch out, to erase, to cancel, to expunge;
to abolish, to annul;
to destroy, to undo, to suppress;
to extirpate, to exterminate;
— զգաչինս, to cancel, to annul, to make void a contract.

· Calfa

NBHL (1)

Ջնջեցից զամենայն մարմին յերեսաց երկրի։ Ջնջեցան յերկրէ։ Ջնջելով ջնջեցից զյիշատակ ամաղեկայ յերկրէ ի ներքոյ երկնից։ Մի՛ ջնջեսցի անուն հօր մերոյ ի միջոյ ցեղի իւրոյ։ Ծնօտիւ իշոյ ջնջելով ջնջեցից զնոսա։ Մի՛ ջնջեսցի ցեղն յիսրայէլէ։ Ջնջեցից իբրեւ զամպ զանօրէնութիւնս քո։ Ի ջնջել անիրաւութեանց։ Ջնջեսցին հեղեղաւ.եւ այլն։


Ստրջացուցանեմ, ուցի

va.

to cause to repent.

· Calfa

NBHL (1)

Ստրջացոյց զոգիս նոցա, եւ խոցեաց գեհենոյն յիշատակօք. (Ոսկ. եբր.։)


Սրբազան

adj. s.

sacred;
His HoliNess, His Grace.

· Calfa

NBHL (1)

Սրբազան անուան ձերոյ յիշատակարան. (Նար. առաք.։)