Definitions containing the research աւ : 10000 Results

Լայնալիճ

adj. s.

well-bent (bow);
a well-braced bow, a great and strong bow, a far-shooting bow.

NBHL (2)

εὕκυκλος bene curvatus. Մակդիր աղեղան՝ ոյր միջին լիճն, այսինքն ծոցն է լայն եւ ընդարձակ, վասն ուժգին պըրկման ի զօրաւոր բազկէ.

Լայնալիճ աղեղամբ։ Ի լայնալիճ աղեղնաւորաց նետից։ Զնետաձիգս ի լայնալիճ աղեղանց. (Յհ. կթ.։)


Լայնալիր

cf. Լայնատարած.

NBHL (1)

Իբր ի լայնալիր մարդկան, եւ ի հովտային լերանց հաւաքեալ. (Ասող. ՟Ա. 1։)


Լայնակամար

adj.

that has a large girdle, or zone.

NBHL (1)

Լայն կաարաւ. որպիսի է լայն գօտին.


Լայնակօս

adj.

having wide and deep furrows

NBHL (2)

Լայն եւ ընդարձակ ակօսաւ.

Եզն (օրինակի) ի ղուկաս, որ հանդարտ եւ լայնակօս տանի զոճ աւետարանին. (Նչ. եզեկ.։)


Լայնաձիգ

adj.

long-drawn, far stretched, long and large;
—ք երկրի, the immense size of the earth.

NBHL (1)

լայնաձիգ հեռաւորութեամբ, եւ ընդարձակ միջոցաւ. (Նար. կուս.։)


Լայնանամ, ացայ

vn.

to widen, to stretch, to extend, to grow larger, to branch out;
— մարմնոյ, թիկանց, to pick up flesh, to fatten, to get fat, plump, chubby, stout.

NBHL (1)

Գիրացաւ, ստուարացաւ, եւ լայնացաւ. (Օր. ՟Լ՟Բ. 15։)


Լայնապատկեր

cf. Լայնադէմ.

NBHL (1)

Լայն պատկերաւդիմացն. լայնադէմ։ (Աղթարք.։)


Լայնաջիլ

s.

cf. Ամոլաջիլ.

NBHL (1)

Յակոբ մարտեցաւ, եւ ընդարմացաւ լայնաջիլ ադամոյն առ ի մշանակ մարմնոյ տկարութեան. (Դամասկ.։)


Լայնասփիւռ

adj.

far-spread, great, extensive, ample, vast, spacious;
ի — դաշտի, in the middle of a large plain.

NBHL (1)

Լուսաւորել առ հասարակ զամենայն լայնասփիւռ լուսաւորութեամբ. (Վեցօր. ՟Զ։)


Լայնատարած

cf. Լայնասփիւռ.

NBHL (1)

Տարածեալ ընդ լայն. ընդարձակատարած. համատարած. լայնածաւալ. լայնաձիգ.


Լայնացուցանեմ, ուցի

va.

to widen, to enlarge, to extend;
to dilate, to stretch;
to unfold, to unrol, to draw out, to spread, to open.

NBHL (1)

Արեգակն երբեմն ժողովէ, եւ երբեմն լայնացուցանէ զչափ աւուրցն. (ՃՃ.։)


Լայնեմ, եցի

va.

cf. Լայնացուցանեմ.

NBHL (2)

Պարիսպն բաբելոնի լայնեցաւ. (Երեմ. ՟Ծ՟Ա. 58։)

Լայնեցար ամենայն անցաւորաց ճանապարհի. յն. բացեր զսրունս. (Եզեկ. ՟Ժ՟Զ. 25։)


Լայնեղունգն

adj.

having wide nails (human), hoofs (horses).

NBHL (1)

ԼԱՅՆԵՂՈՒՆԳՆ կամ ԼՅՆԵՂՈՒՆԿՆ. Որոյ լայն է եղունգն. որպիսի է մարդն ի մէջ ամենայն կենդանեաց՝ բաց ի կճղակաւորաց. լան ըղունկ ունեցօղ.


Լայնիմ, եցայ

vn.

to be widened, enlarged, extended;
— շրթամբք, to prate, to chatter, to blab, to croak;
— ամենայն անցաւորաց ճանապարհի, to abbandon, or prostitute one's elf to every passer by.


Լայնուցք

s.

cf. Լայնութիւն.

NBHL (1)

Սակաւիկ ինչ ի լայնուցս բարձին յամոլաջիլն մերձեցաւ. (Կիւրղ. ծն.։)


Լայնտերեւի, ւոյ

s. bot.

catalpa.

NBHL (1)

Նոճի ոչ բազում, եւ շոճի, եւ լայնատերեւի սակաւ թերեւս գացէ ոք. (Պղատ. օրին. ՟Դ։)


Լանջակողմն, մանց

s.

the shoulder (that part of a mountain which lies between the summit and the middle).

NBHL (1)

Ի լանջակողմանսն, կամ ի սարահարթ տեղիս։ Ընդ քարաժեռ կողճուտ տեղիս լանջակողմանցն։ Ի վերայբարձրաւանդակի լանջակողմանս։ Ի փոքր լանջակողմանն։ Ի լանջակողմանն լերին. (Փարպ.։)


Լանջապահ

s.

corselet, habergeon, cuirass, breastplate.

NBHL (1)

Լանջապահ պղնձի տախտակացն։ Զիւրեաւ տախտակափակ լանջապահս. (Յհ. կթ.։ Արծր. ՟Ա. 5։)


Լանջապան

cf. Լանջապահ.

NBHL (1)

Լանջապահ պղնձի տախտակացն։ Զիւրեաւ տախտակափակ լանջապահս. (Յհ. կթ.։ Արծր. ՟Ա. 5։)


Լանջապանակ, աց

cf. Լանջապահ.

NBHL (1)

Լանջապահ պղնձի տախտակացն։ Զիւրեաւ տախտակափակ լանջապահս. (Յհ. կթ.։ Արծր. ՟Ա. 5։)


Լանջք, ջաց

s. pl.

lungs, breast, chest;
throat, thorax.

NBHL (1)

Յիսուսի թագաւորին վակաս լանջաց սուրբ յովհաննէս. (Շար.։)


Լաշկար, ի, աւ

s.

army, troop, power;
battalion, regiment.

NBHL (1)

անձուկ լաշկարաւ վատախտարակ արարեալ այսրէն դարձուցանէր. (Եղիշ. ՟Ը։)


Լապատ

s. bot.

lapathum (a purgative plant);
cf. Աւելուկ.


Լապտերակալ

s.

lantern-bearing.

NBHL (1)

Հաւատոց լապտերակալ նռնքինի. (Ոսկ. ի ղզր.։)


Լաստափայտ, ից

s.

float or raft of timber;
ship.

NBHL (3)

σχεδία ratis. որ եւ ԼԱՍՏ. Կազմած փայտեղէն նաւաձեւ. մանաւանդ՝ Տապան նոյի.

յոյսաշխարհի ի լաստափայտն ապաւինեալ՝ եթող աշխարհի զաւակ լինելոյ. (Իմ. ՟Ժ՟Դ. 6։)

Նիստ ի վերայ լաստափայտի հաւատոյն. (Սանահն.։)


Լաստեմ, եցի

va.

to build or construct;
to put in a serviceable state;
to get ready.

NBHL (2)

Որոյ աւետարանն իսկ զաշխարհս ամենայն առ հասարակ լաստեաց, (Ոսկ.յհ. ՟Ա. 1։)

Եթէ պօղոս զայսչափ վայրս լաստեաց, զմտաւ ած թէ եւ այլքն որչափ ինչ գործեցին. (Բրսղ. մրկ.։)


Լար, ից

s. mus. geom.

string, packthread, twine;
line, rope;
galloon, ribbon;
snare, gin, noose;
bird-cage;
opisthotones, contraction of the tendons of the neck;
cf. Լորցք;
back-bone, or spinal marrow: 30 anciently 60 stadia or furlongs among the Egyptians;
chord, string;
լար անյարդար, a false chord;
chord.

NBHL (5)

σχυνίον, σπαρτίον funiculus, funis, filum. Առաստան. պարան ի կանեփոյ կամ յայլ նիւթոց. ապաւանդակ. տոռն. չուան. թել.

Հատին զլարս կրին։ Զլարեօքն ծիրանեօք։ Լար արծաթոյն։ իբրեւ զլար կարմիր են շւրթ քո։ Լարս ձգեցին որոգայթ ոտից իմոց։ Ի ձեռին իւրում ունէր լար երկրաչափ։ Մասն ժողովրդեան իմոյ լարով չափեցաւ։ Դնիցես նշանակ զլարդ կարմիր։ Ո՞վ արկ ի վերայ դորա լար։ Ի ձեռին նորա էր լարշինողաց. եւ այլն։

Ոմանք զլարիւ կամ զլարիւք (այսինքն ըզկախեալ չուանօք) անկեալ ննջէին, ոմանք յոտանաւորյոտանաւոր տքիութեամբ զգիշերն անցուցանէին. (Եփր. պհ.։ Մանդ. Գ։)

ԼԱՐՔ. Ջիլք կամ մսանք պարանոցի, եւ ողնայար. Ի լանջաց ի վեր կոյս յետս կոյս յողնեալք՝ զօրէն այնոցիկ, որոց լարք ցաւեն եւ շիշք. (Փիլ. լին. բ. 24։)

ԼԱՐ 2 ԼԱՐՔ. Ջիլք կամ մսանք պարանոցի, եւ ողնայար. Ի լանջաց ի վեր կոյս յետս կոյս յողնեալք՝ զօրէն այնոցիկ, որոց լարք ցաւեն եւ շիշք. (Փիլ. լին. Բ. 24։)


Լարաբաժին

adj.

measured with a surveyor's chain;
measurement;
— առնել, to measure with the chain, to lay out by the line, to survey, to parcel out;
— առնել զերկիր, to divide, to portion, or to measure out the land;
— բաժանիլ, to be divided, or measured by line.

NBHL (1)

Անկիցին ի նմա լարաբաժինք աւերակի. (Ես. ՟Լ՟Դ. 11. յն. լար երկրաչափութեան։)


Լարաչափեմ

vn.

to measure with a line or chain.

NBHL (1)

Որպէս զլարաչափեալ յարուեստաւորէ զհիմն տան կամ ղնաւի. (Հին քեր.։)


Լափեմ, եցի

va.

to lap up, to lick up, to eat up greedily, to quaff, to toss down, to swill;
to devour, to consume.

NBHL (2)

Նոյն եւ յն. լա՛փդօ, լտ. լա՛մպօ. եբր. լագագ. λάπτω, λείχω lambo, lingo. լեզուլ, կամ լեզուաւ ըմպել. լզել, լափլփել, լակել, լափլափ՝ լաքլաք խմել.

Լափիցէ լեզուաւ իւրով ի ջրոյ անտի իբրեւ զշուն։ Լափեցին ձեռամբ եւ լեզուով իւրեանց։ Ուր լափեցին շունք եւ խոզք զարիւն նաբովթայ, անդ լափեսցեն զարին քո. (Դատ. ՟Է. 5. եւ 6։ ՟Գ. Թագ. ՟Ի՟Ա. 19։)


Լեառնանամ, ացայ

vn.

cf. Լեռնանամ.

NBHL (2)

որպէս բոց՝ զի կիզու զլեառնացեալսն ամբարտաւանութեամբն. (Արշ.։)

Չարութեամբ սատանայ լեառնացաւ եւ բարձրացաւ ի վերայ որդւոյ ադամյ. (Տօնակ.։)


Լեզուագար, աց, ից

adj.

talkative, loquacious, garrulous, prating.

NBHL (2)

φλυαροῦν nugator, garriens, frivola loquens Խանգարեալ լեզուաւ. չարալեզու. շատախօս. շաղաղփ. շաղաւաշուրթն. զրախօս յիմարաբար. շատզրուց. փճախօս, լեզուին տուօղ, խենդումենդ խօսօղ.

Լեզուագարիցն առ ի պապանծեցուցանել զաւելաբանութիւնս. (Յհ. իմ. պաւլ.։)


Լեզուագարիմ, եցայ

vn.

to have a great itching to talk, to be all tongue, to let one's tongue run on, to chatter, to prattle.

NBHL (3)

γλωσσαλγέω lingua doleo, prurio καταφλυαρέω nugor, garrior, blatero βλασφημέω blasphemo ἑλεσχελέω cavillor, ludificor. Խանգարեալ կամ մարմաջօղ լեզուաւ բարբառել. շաղփաղփել. երազաբանել. չարաչար եւ յիմարաբար խօսել. բարբանջել. բաջաղել. ըստ յն. եւ հայհոյել. թշնամանալ. այպանել.

Եկայք հարցու՛ք զնա լեզուաւ. զնա տրամեցուսցուք լեզուագարելով. (Մխ. երեմ.։)

պատիր բանիւքն լեզուագարել (խօսել բանսարկուին) ի սիրտս, եւ զքեզ յերկրաւոր զանկութիւնս ընկղմել. (Լմբ. սղ.։)


Լեզուագարութիւն, ութեան

s.

too great a freedom of speech, flippancy of tongue, the being too free with one's tongue, prate, prattle, loquacity.

NBHL (2)

γλωσσαλγία (իբր լեզուացաւութիւն) linguae prurigo φλυαρία nugacitas, loquacitas, verba frivola Լեզուագարիլն. զրախօսութիւն. շաղփաղփութիւն. բանդագուշանք. յիմարաբանութիւն. լեզուին տալը.

այլ է այս բազում լեզուագարութիւն եւ ի անիմաստութիւն հաւաստի ցուցումն։ Քրիտոսամարտիցն հայր, եւ լեզուագարութեանն նոցա բղխօղ բանսարկուն։ Ո՞վ ոք այսքան լեզուագարութեանդ ձերոյ ներեսցէ. (Կիւրղ. գանձ.։)


Լեզուակապ

adj.

tongue-tied.

NBHL (1)

կապեալ լեզուաւ. կարկեալ. լեզուն կապուած.


Լեզուահատ

adj.

having the tongue cut out.

NBHL (1)

γλωσσότμητος cui lingua praecisa est. հատեալ լեզուաւ. Լեզուն կտրած.


Լեզուանիմ, եցայ

vn.

to have a glib or flippant tongue, to have the gift of the gab.

NBHL (1)

Մի՛ եռանուն գոլ լեզուանեցըաւ զաստուած. (Կանոն.։)


Լեզուատ

adj.

that lisps or stammers;
cf. Լեզուահատ.

NBHL (1)

γλωσσότμητος . Լեզուահատ ի բնէ. որոյ լեզուն է կտրեալ կամ պակասաւոր.


Լեզում, լեզի, լեզ

va.

to lick;
to lap.

NBHL (1)

ԼԵԶՈՒՄ λείχω, ἁπολείχω lingo, lambo. իտ. lecco. որ եւ ԼԻԶՈՒԼ, ԼԻԶԱՆԵԼ, ԼԻԶԵԼ. Լեզուաւ շփել եւ մաքրել, կամ յինքն ձգէլ. լըզել, լակել. եալամագ. ար. լահս, կամ լէւս էթմէք.


Լեղախառն

adj.

mixed with gall, bitter.

NBHL (1)

լեղեաւ խառնեալ. խառն ընդ լեղի.


Լեղամ, ացայ

vn.

cf. Լողիմ;
cf. Լուղամ.

NBHL (1)

Նաւավար մինչձանձրանայ, լեղայի ծովու. (Կլիմաք.։)


Լեռնախոյզ

adj.

seekingamoug mountains;
wandering or roving among mountains.

NBHL (2)

Որ խուզէ յածմամբ զլերինս կամ զանցաւորս ընդ լերինս.

Ոմանք ի լեռնախոյզ աւաղակաց. (Փարպ.։)


Լեռնախոյս

adj.

retiring or hiding among mountains.

NBHL (1)

Լեռնախոյսք, աւազակապետք։ Գողք, լեռնախոյսք, գերեզմանակրկիտք. (Փարպ.։)


Լեռնակեաց

adj. s.

mountaineer;
hermit;
— լինիմ, to live, to dwell in the mountains.

NBHL (1)

Ուր ջգնաւորն քրիստոսի ծակամուտ լեռնակեցիկ եղեալ. (Խոր. ՟Բ. 80։)


Լեռնակեցիկ

cf. Լեռնակեաց.

NBHL (1)

Ուր ջգնաւորն քրիստոսի ծակամուտ լեռնակեցիկ եղեալ. (Խոր. ՟Բ. 80։)


Լեռնակեցութիւն, ութեան

s.

sojourn, retired life among the mountains;
զանձն լեռնակեցութեան տալ, to withdraw to the mountains;
to live a hermit's life.

NBHL (1)

Զանձն տուեալ միայնաւորութեամբ լեռնակեցութեան. (Ագաթ. Կորիւն.։)


Լեռնակոյտ

adj.

heaped up, gathered into a mass, amassed, drifted into a heap like a mountain;
լեռնակոյտ կարկառ, heap, mass;
rick;
pile.

NBHL (1)

կարկառք լեռնակոյտք՝ ջրոցն անբաւութեանց. (Անան. եկեղ։)


Լեռնակուտակ

cf. Լեռնակոյտ;
լեռնակուտակ ալիք, a heavy sea, mountainous billows.

NBHL (1)

կարկառք լեռնակոյտք՝ ջրոցն անբաւութեանց. (Անան. եկեղ։)


Լեռնահոլով

adj.

surrounded by mountains;
mountainous, alpine

NBHL (1)

Լեռնահոլով եւ կարծրախարիսխ գաւառին մոկաց. (Նար. խչ։)


Լեռնային

adj. s.

mountainous, alpine;
mountaineer, highlander.

NBHL (2)

Ի բազում ամուրս լեռնային գաւառաց. (Եզնիկ. Գ։)

Ամենայն թագաւորքն, որ լեռնայինք, եւ որ դաշտայինք։ Առ թագաւորս մեծի սիդոնայ ի լեռնայինսն. (Յես. Թ. 1։ ԺԱ. 2։)