s.

axe, hatchet.

s.

(լծ. յն. աքսինի). (ա՛յլ է եւ Աքցան). ἁξίνη securis. Փայտատ. տապար. (լտ. սեգու՛րիս, որ եւ հյ. ՍԱԿՐ)

Խոփոյ եւ կացնոյ եւ մանգաղի. (՟Ա. Թագ. ՟Ժ՟Գ. 21։)

Անկցի կացինն ի մեղեխէն. (Նախ. ժող.։)

Փայտահարքն առին զփայտահատն, որ է կացինն. (Ոսկիփոր.։)

Միթէ վերասցի՞ կացին առանց ձեռին մարդոյ. (Վրք. հց. ՟Զ։)

Զձեռս նորա հրամայեաց կտրել կացնով. (Ճ. ՟Ա.։)

Հատանիցէ փայտ ի մայրս անտառախիտս հարեալ կացնաւ. (Արծր. ՟Գ. 7։)

Ձեռք մեր փապարեալ են ի կացնի. (Եղիշ. ՟Ը։)

Ետ ջախջախել զոլոքս նոցա կացնօք. (Հ. կիլիկ.։)

• , ո հլ. (յետնաբար նաև ի-ա հլ). «տապար, փայտատ» Ա. թագ. ժգ. 21. Եղիշ. Արծր. որից կացնաւոր Վրդն. ծն. կացնակ (փոքր կացին» (նորագիւտ բառ) Առաք. պտմ. 124. Աղթամ. 118. կացնահարութիւն (նոր բառ). կայ նաև գործիական կացնեաւ հոլովաձևը՝ Բուզ. Գ. ժ, որ ենթադրում է *կացնի ուղղականը։

• = Ասոր. [other alphabet] xassīnā «բրիչ, կացին» բառից, որ բնիկ սեմական է. հմմտ. արաբ. [arabic word] xasīn «կացին», ասուր. hassinu «կացին», եթովպ. xassin «երկաթ»։ Այս բառը միակն է, ուր ասորի x-ի դէմ գտնում ենք հյ. կ՝ իբր լծորդ խ ձայնի (հմմտ. իմ յօդուածը ՀԱ 1909, 160)։-Հիւբշ. 307։

• Klaproth, Asia pol. 99 արաբ. kirsin։ ՆՀԲ լծ. յն. ἀζίνη (որից նաև Հիւնք.) Ուղիղ մեկնեց նախ Lag. Kelīqq. gr. Vorrede 47։ Karolides, Րλ. συγϰρ 174 ւտ. catus «սուր», cos, cotis «յե-սան» բառերի հետ։ Jensen համարում

• է հաթեան շրջանի միջոցին անօած հա-յերէնի։ Մառ, Яфeт. cбор. 1, 125 յն. և ասոր. ձևերի հետ՝ յաբեթական բառ։ Նոյն, Cpeд. nередвиж. 47 մեկնում է կա+ցին, ուր կա=քար, ցին=վրաց. tin «քար»։

• ԳՒՌ.-Ագլ. Ալշ. Ախց. Գոր. Երև. Կր. Մկ. Մշ. Սլմ. Տփ. կացին, Խրբ. Հմշ. Սեբ. Սչ. գացին, Ոզմ. կացէ՛ն, Ղրբ. կա՛ցրէն, Մշ. կածի, Ասլ. գա*ձին. վերջինը ենթադրում է *կացցին նախաւոր ձևը, որի մէջ ց-ի կըրկ-նութիւնը կապ չունի ասորի բառի կրկնակ q-ի հետ։

• ՓՈԽ.-Կապադովկ. յն. ϰαςςιν, որ Karo-lides, Iλ. συσϰρ. 87 մեկնում է «ղանակ», իսկ էջ 174 «կացին՝ գետնափոր քարքարուտ տների մէջ անհարթութիւնները հարթելու համար»։