· Calfa
իգականն դերանուանցս Սա, սորա. սոքա, սոցա. յարմարեալ յունական յանգի կամ յօդի յիգականն, ἠ, ὴ , ի՛ որ փոխանցի ի հյ. է, եւ ա.
cf. Սթափեցուցանեմ.
· Calfa
Մակ յերկինն հայելով (մանկանց յըմպելն՝) ստորիջեալ ջուրն սթափի յէլիսնն։ Յորդեն յիշատակ տանջանացն. վասն զի ոչ յոք սթափին խորհուրդք անձիս։ բանն մինչ մարմնացաւ, ոչ սթափեցաւ ի բնական իւրն մեծութենէ. (Մագ. լ։ Իսիւք.։ Դամասկ.։)
cf. Սիգապանծ.
· Calfa
Խրոխտականն անձնահաճական ասէ կամ սիգանձն, որ ինքն զինքն գերամբառնայ, եւ զոր ինչ ոչ է՝ ասի ունել կարծեօք. (Երզն. քեր. եւ Նչ. քեր.։)
to grow spontaneously and abundantly as weeds or grass.
· Calfa
cf. Սիզական, (որդն)։
Simonian.
· Calfa
ՍԻՄՈՆԱԿԱՆ կամ ՍԻՄՈՆԱՑԻ, եւ ՍԻՄՈՆԵԱՆ. որպէս լտ. simoniacus. Սեպհական կամ Հետեւօղ սիմոնի կախարդի. աղանդաւոր. եւ կաշառատու եւ կաշառ առու ի հոգեւորս. ուստի եւ Սիմոնեան ախտ կամ Սիմոնականութիւն է կաշառակրծութիւն վասն հոգեւոր իրաց.
Զսիմովնական զմիտսն ունիս, որ ասէր, աղաչեցէք զտէր վասն իմ. (Ոսկ. ես.։)
մի երբեք լինիցիս սիմոնական, զի եւ զայս տէրն մեր ամենայնիւ ատեայ. (Մաշտ.։)
Սիմոնական ախտ, այսինքն ցանկութիւն ունել վաճառել զհոգեւոր իրքն. (Կիր. երզն. խր.։)
Simony.
· Calfa
ՍԻՄՈՆԱԿԱՆ կամ ՍԻՄՈՆԱՑԻ, եւ ՍԻՄՈՆԵԱՆ. որպէս լտ. simoniacus. Սեպհական կամ Հետեւօղ սիմոնի կախարդի. աղանդաւոր. եւ կաշառատու եւ կաշառ առու ի հոգեւորս. ուստի եւ Սիմոնեան ախտ կամ Սիմոնականութիւն է կաշառակրծութիւն վասն հոգեւոր իրաց.
Զսիմովնական զմիտսն ունիս, որ ասէր, աղաչեցէք զտէր վասն իմ. (Ոսկ. ես.։)
մի երբեք լինիցիս սիմոնական, զի եւ զայս տէրն մեր ամենայնիւ ատեայ. (Մաշտ.։)
Սիմոնական ախտ, այսինքն ցանկութիւն ունել վաճառել զհոգեւոր իրքն. (Կիր. երզն. խր.։)
cf. Որդիակիցք.
· Calfa
Ի սուրբ եւ ի փրկական մկրտութենէն լեալ են սինտեկնոսք, այսինքն որդիակիցք. (Մխ. դտ. յօրէնս թգ.։)
full of love, of affection, of tenderness, kindness or good-will, affectionate, obliging, kind.
· Calfa
խաղաղական եւ սիրալիր համբուրիւ ողջոյն եղբարցն տուեալ. (Սկեւռ. ի լմբ.։)
mat;
rush-tress, hay-rope;
սէր ի —է, file by file, line by line, in series.
· Calfa
Այսոքիկ կոչին աստուածական միակք, եւ սիրայիցն սկզբունք եւ գլխաւորք. (Ոսկիփոր.։)
cf. Սիրալիր.
· Calfa
Սակս ծառայական միջնորմ օրինին, եւ տիրական համակցորդ եւ սիրապատար աւետարանին. (Նար. մծբ.) (կայ եւ ձ. տիրապատար)։
in love, smitten, amorous.
· Calfa
Անախտական սիրարկու անձնահամբոյրն կցորդութեան. (Նար. ՟Ղ՟Բ։)
to love, to be fond of, to have an affection or a liking for, to cherish, to like, to be pleased, to take pleasure or delight in, to delight in;
— զմիմեանս, to love one another, to be fond of each other;
ըստ անձին —, to love as oneself;
— իբրեւ զբիր ական, to love as the apple of one's eye;
— մինչեւ զշունչ վախճանին, to love to one's last breath;
խանդակաթ, տարփանօք, սաստիկ, բոլորով սրտիւ or յամենայն սրտէ, ոգւով չափ, ի վեր քեան զամենայն, անկեղծ սիրով —, to love tenderly, passionately or dotingly, to distraction, with all one's heart, with all one's soul, above all, sincerely;
զմի սէր —, to love with equal affection.
· Calfa
amiable, dear, pretty, darling, gracious, handsome, charming;
cf. Սիրող.
· Calfa
ἁγαπητός, φίλος dilectus, amabilis, amicus. Սիրելի. սիրեցեալ. սիրային. ընդունելի. հաճոյական.
stylites, living on a column.
· Calfa
Գիր սեռ. եւ սիւնակեցւոց կամ սիւնակեցոյ, առաւել վրիպակաւ, եւ կամ որպէս յուղղականն՝ Սիւնակեցի, սեռ, ցւոյ. որպէս թէ սիւնացի.
wrong, mistaken, faulty;
less;
fault, error, mistake;
միով — ամս քառասուն, years wanting one.
· Calfa
ՍԽԱԼ. ἑπισφαλής, σφαλερός erroneus, fragilis, caducus, lubricus, periculosus եւ δέον deficiens. ... Վրիպական. սխալոտ. անհաստատ. դիւրասահ. գայթոտ, պակաս. յետնեալ, նուազեալ.
to stagger, to reel, to be a staunch toper, to be tipsy.
· Calfa
Արբենալով եւ սխալակելով եւ զանցանելով զգինովն։ Յորժամ սխալակեալք եղիցին, ի միւս եւս գինարբուս հրաւիրեն. (Փիլ. տեսական.։)
fault, mistake, error, oversight, failing, blunder.
· Calfa
Համբերութեամբ զթողութիւն սխալականացն գտցէ. (Յճխ. ՟Է։)
cf. Սխալանք.
· Calfa
Ազատ ի մեղայ մնալով՝ յաղթօղ մարմնականաց սխալմանց արար։ Որ առ իս կրին կրկին սխալմունք. (Խոսր. պտրգ. Նար. ՟Ժ՟Է։)
cf. Սխալանք.
· Calfa
Ազատ ի մեղայ մնալով՝ յաղթօղ մարմնականաց սխալմանց արար։ Որ առ իս կրին կրկին սխալմունք. (Խոսր. պտրգ. Նար. ՟Ժ՟Է։)
cf. Սխրալի.
· Calfa
Սխրաստրաս սաւառնմումբ՝ անսայթաքական գնացիւք. (Նար. խչ.։)
cf. Սխրալի.
· Calfa
Սխրաստրաս սաւառնմումբ՝ անսայթաքական գնացիւք. (Նար. խչ.։)
plate;
disk;
— գլխոյ, scull, cranium.
· Calfa
Ըմպականք ... սկաւառակք կրկին կրաւորականք համոց ... բաժակք զոյգք ... տաշտք. (Նար. լ։)
cf. Հսկեմ.
· Calfa
Սկէր, եւ ոչ տայր ական հատանել։ Սկեցէք ընդ իս։ Սկեցէք, եւ կացէք յաղօթս։ Արթուն կացէք, եւ սկեցէք.եւ այլն։
adj. s. the first heir from all eternity.
· Calfa
Նստաւ ճոխութեամբ յաթոռն իւրական՝ սկզբնաժառանգ հօրն հաւասարութեան. (Նար. ՟Լ՟Դ։)
primitive light, origin or author of light.
· Calfa
Սկզբնալոյսն հայր։ Հայելիս ընդունելիս սկզբնալուսին եւ աստուածպետականի ճառագայթին։ Ի ձեռն սկզբնալուսի եւ լուսատուի աստուածածնելութեանն (մկրտութեան)։ Սկզբնալոյս գերալոյս. (Դիոն.։)
cf. Նախածին.
· Calfa
Արարիչն յեղականումն մարդ ելով ճշմարիտ սկզբնածին. (Նար. ՟Լ՟Դ։)
adj. s. first or principal cause, first author, source, spring.
· Calfa
սկզբնական՝ առաջին՝ գլխաւոր պատճառ.
cf. Նախատիպ.
· Calfa
կերպարան սկզբնատպին։ Ծանիցուք զմեր պատուականութիւնս, պատուեսցուք զսկզբնատիպն։ Որք զկերպարանսդ գրեն արդեօք եւ զգիրսդ՝ առ սկզբնատիպն հայելով։ Այս է պատկերի բնութիւն՝ նմանութիւն լինել սկզբնատպին։ Պատկերն ի վեր երթեցէ առ սկզբնատիպն. (Ածաբ. ծն. եւ Առ որս. ՟Է. եւ ՟Է։)
Ոդիք մարդկան՝ իմացական բնութիւն, ձեւ սկզբնատպին. (Եղիշ. հոգ.։ Նոյնպէս եւ Շ. յս. որդի. եւ հրեշտ։ Խոր. ՟Ա. 1։ Շար.։)
commenced, created, primitive, first.
· Calfa
Եղական է աշխարհս, եւ սկզբնաւոր։ Մի դնիցես անսկիզբն սկզբնաւորս։ Զիա՞րդ քննել կարիցեմք սկզբնաւորք զանսկզբնականէն. (Նախ. ծն.։ Վեցօր. ՟Ա։ Ագաթ.։)
Եւ յաստուածայինս զանեղական անձնէ.
ՍԿԶԲՆԱՒՈՐ. որպէս ἁρχαῖος principalis. Սկզբնական. գլխաւոր. նախկին. սկիզբն.
cf. Սկսանիմ.
· Calfa
Անսկիզբ բանն յանսկզբնական ի հօրէ, եւ սկզբնաւորեալ ի կուսէն մարմնոյ զգեցմամբ։ Անսկզբանն սկզբնաւորել, անժամանակին սկսանիլ. (Շար.։ Սկեւռ. ես.։)
cup, bowl;
chalice.
· Calfa
Օրհնութիւն սկոյ եւ մաղզմայի։ Եւ ի սկիհն ասէ. օրհնեա զբաժակ խորհրդական քո նուիրացն. (Մաշտ.։)
cf. Սկտեղսկտեղ.
· Calfa
Որպէս խաղող յայդւոջ վայելչական, եւ ելեալ ի սկուտեղս (կամ ի սկըտեղս) թագաւորին քրիստոսի. (Նար. երգ.։)
Ծաղիկք լինին, զի ի սկտեղս պատուական թագաւորին ելանիցեն. (Ագաթ.։)
Ընծայեցի քեզ սուրբ նշան ի սկտեղս խանթից զտառագծական արտադրութիւնս. (Թէոդոր. խչ.։)
Եւ իբրեւ Սկաւառակ արեգական.
briefly, a little, by and by.
· Calfa
Որք ի ժանդախտէ վնասք ժամանակաւ լինին մարդկան, սղաբար յօգոյգ յինքենէ ապականութիւն ընդունին ի մարմինսն. (Բրս. արբեց.։)
cf. Սողոխ.
· Calfa
Մատուցանեն զառ ի յօդն քաղցրախառնութիւն ... ստէպ ստեպ սղոխք օդոյ, անօրսունք՝ այն որ ի ծովէն, եւ թանձունքն որ ի լճէն. (Փիլ. տեսական. յորսէ եւ Խոր. ՟Գ. 62։)
cf. Սնապարծիկ.
· Calfa
ՍՆԱՊԱՐԾ. եւ ՍՆԱՊԱՐԾԻԿ. Իբր Սնապարծական. սնափառական.
Զօրականք սնապարծք. (Խոր. ՟Գ. 68։)
vain-glorious, conceited, vain, boastful, bragging, swaggering, bullying.
· Calfa
ՍՆԱՊԱՐԾ. եւ ՍՆԱՊԱՐԾԻԿ. Իբր Սնապարծական. սնափառական.
vanity, vaunting, boasting, rodomontade, ostentation, conceit, ambition.
· Calfa
Անձնահաճ սնապարծութեամբ մատուցեալ յայլոց ական զշիւղ կրկտեն. (Փարպ.։)
to render useless.
· Calfa
Մի սնացուցանէ զուռ քո ապականիչ եւ ժանտագործ մարախ. (Սարկ. աղ.։)
greedy of glory, fond of vain glory, full of vanity, ambitious.
· Calfa
ՍՆԱՓԱՌ. որպէս Սնափառական.
avidity of vain or false glory, pride, ambition, vanity, self-conceitedness, foppishness.
· Calfa
Սնափառութիւնէ ախտ անբնական, եւ ամանայն գործոց առաքինութեան դիւաւ շաղապատի։ Առաքինութիւն կորչի՝ յարեալ ի սնափառութիւն։ ի հրապարակս աղօթել խորհի սնափառութիւն. (Նեղոս.։)
nursed, bred or brought up together, coetaneous;
familiar, friend, comrade, fellow.
· Calfa
Ընդ սննդակից եւ ծանօթական բանսն խառնեալ անկանէ զբանն. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 15։)
chrytomancy, divining by means of barley;
—ս արկանել, to divine by -.
· Calfa
Սննիկոնք, հմայողական դիւթութիւնք։
futile and false, fallacious.
· Calfa
Սնոտի եւ պատրողական. ստոյգ. խաբեական. ստայօգ. խաբեական.
· Calfa
Ադամ վասն յանցանաց իւրոց փախստական եղեւ ի վայելչական դրախտէն, եւ սողացաւ յեգիպտոս. (Տօնակ.։)
to creep, to crawl on the belly, to wriggle;
— ընդ երկիր, to crawl along on the ground;
to drag or draw oneself along.
· Calfa
Զմոլորականացն աստեղաց շարժութիւնս ի թիւ ժամանակի սողեալս. (Մաքս. ի դիոն.։)