Definitions containing the research պարզ : 770 results

Անծնելութիւն, ութեան

s.

unborn state.

· Calfa

NBHL (1)

Յաղագս անծնելութեան եւ ծնելութեան, անեղութեան եւ եղելութեան։ Կամ պարզապէս անծնելութիւն թարգմանի փոխանակ անեղութեան, յասելն (Կիւրղ. գանձ. ՟Ե.)


Անկասկած, ից

adj. adv.

sure, certain, indubitable;
cf. Անկասկածելի.

· Calfa

NBHL (1)

Հաբէլ պարզաբար եւ յանկասկածս երթայր զհետ եղբայրասպանի. (Դիոն. թղթ.։)


Անկեղծ, ից

adj. adv.

sincere, candid, frank, ingenuous;
true, loyal, faithful;
sincerely, ingenuously, candidly.

· Calfa

NBHL (1)

ԱՆԿԵՂԾ ԱՆԿԵՂԾԱԿԱՆ ԱՆԿԵՂԾԱՒՈՐ. ἁνυπόκριτος. non simulatus, minime fictus. որ եւ ԱՆԿԵՂԾԻԿ. Անմասն ի կեղծեաց եւ ի կեղծաւորութենէ. անխարդախ. պարզ. ուղիղ. հաւատարիմ. անպատրուակ. տօզրու. հագըգէթլի. սատըգ.


Անկեղծութիւն, ութեան

s.

sincerity, candour;
loyalty, fidelity;
honour, truth.

· Calfa

NBHL (1)

որ եւ ԱՆԿԵՂԾԱՒՈՐՈՒԹԻՒՆ. Անկեղծն գոլ եւ հեռի ի կեղծաւորութենէ. պարզութիւն. յստակութիւն.


Անմասն

adj.

without share or portion, that does not participate;
bereft, destitute;
— լինել, to be destitute, to be bereft;
— առնել, to deprive.

· Calfa

NBHL (1)

ἁμερής. partium expers. Որ ոչն ունի մասունս բաղադրիչս. պարզ ամենեւին. անմասնիկ. անբաժանելի ի մասունս. (հոգին, եւ կէտն, եւ վայրկեանն, եւ այլն). պէօլիւն մեզ.


Անմարմին, մնոց

adj.

incorporeal, immaterial.

· Calfa

NBHL (1)

Հրեշտակք, եւ դեւք, եւ ոգիք մարդկան՝ անմարմինք են։ Որ ինչ անմարմին է, նա պարզ բնութիւն է. (Եզնիկ.։)


Անմարմնութիւն, ութեան

s.

incorporality.

· Calfa

NBHL (1)

Անբաժանութիւնն ի վեր է քան զամենայն անմարմնութիւն։ Միութիւն կոչէ զէութեանցն նոցա պարզութիւնս եւ անմարմնութիւնս եւ աննիւթութիւնս. (Մաքս. ի դիոն.։)


Անմեղ, աց

adj.

impeccable;
innocent;
harmless, silly;
— կացուցանել, to acquit.

· Calfa

NBHL (2)

Եւ Անչար. աննենգ. պարզ սրտիւ. ἅκακος. expers malitiae. տե՛ս (Առակ. ՟Ա. 4։ ՟Ժ՟Գ. 15։)

ԱՆՄԵՂ, ԱՆՄԵՂՍ. անմեղութեամբ, առանց յանցանաց. յանպարտս. եւ պարզմտութեամբ.


Անմեղաբար

adv.

innocently.

· Calfa


Անխաբ

adj.

infallible;
sure.

· Calfa

NBHL (1)

Ուր չիք խաբէութիւն եւ նենգութիւն. ոչ խաբօղ եւ ոչ խաբելի. պարզ. անպատրուակ. անվրէպ. անաչառ.


Անխառն

adj.

unmixed, simple, pure.

· Calfa

NBHL (1)

ἁμιγής, ἅμικτος, ἅκρατος. immixtus. Ոչ խառնեալ. չունօղ զխառնուրդ. յստակ. պարզ. անապակ. սեռն. անբաժ. անմասն. զուտ, սատէ, սաֆի. (սեռ. խնդրով՝ ըստ յն. ոճոյ. եւ բցռ. ըստ հյ).


Անխառնութիւն, ութեան

s.

purity, unmixed state;
intemperance.

· Calfa

NBHL (1)

τὸ ἅκρατον. puritas. Անխառն գոլն. պարզութիւն. զտութիւն.


Անխափան

adj. adv.

incessant, unintermitted, unceasing, continual;
unobstructed;
without opposition or intermission, constantly, incessantly, continually.

· Calfa


Անխոնարհելի, լւոյ, լեաց

adj.

that cannot be humbled, stern, undaunted;
firm.

· Calfa

NBHL (1)

Զհաւատոցն առագաստն պարզ եւ անխոնարհելի ունել. (Լծ. կոչ.։)


Անբաժ

adj.

without portion, destitute, unprovided for;
indivisible, inseparable.

· Calfa

NBHL (1)

Զպարզն եւ զանբաժն։ Ըստ միոյ պարզ եւ անբաժ հաւատոյ. (Մաքս. նշ. եկեղ.։)


Անբաժանութիւն, ութեան

s.

indivisibility.

· Calfa

NBHL (1)

Գերազանցեալ անբաժանութիւն բոլոր աստուածականին միութեան։ Վասն պարզութեանն եւ միութեան գերաբուն անբաժանութեանն. (Դիոն. ածայ.։)


Անբաղադրելի, լւոյ, լեաց

adj.

simple, uncompounded.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ բաղադրելի, իբր պարզ, կամ անզուգական.


Անբաղայ

adj. adv.

irreproachable, irreprehensible;
frank, sincere;
irreproachably;
frankly, openly.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ որպէս ոչ բաղադրեալ. պարզ.


Անձնաւորութիւն, ութեան

s.

personality;
hypostasis;
person.

· Calfa

NBHL (1)

Յօդուածոյքն ի պարզականացն ունին զանձնաւորութիւն. (Եզնիկ.։)


Ախմար, ի, աց

adj.

cf. Տխմար.

· Calfa

NBHL (2)

որ եւ ՏԽՄԱՐ. ἱδιώτης, σκαιός, εὑήθης. idiota, rudis, imperitus Տգէտ. ռամիկ. գռեհիկ. անուսումն. թանձրամիտ. պարզամիտ. տղայամիտ. ահմագ. գապա. պէօն. արաբ. եզ. ղումր, յոքն. աղմար.

Որ ոչն էր ախմար գիտութեամբ։ Ախմարաց է ձեռնարկութիւնս։ Ըմբռնել զախմարս եւ պարզամիտս ի մարդկանէ։ Փոփոխմամբ խաբէութեանն զրկեն զանձինս ախմարաց։ Ըստ ախմարացն կարծեաց։ Որով տուաք՝ ո՛չ թէ գիտնոց, այլ ախմարաց եւ տղայոց. (Առ որս. ՟Է։ Անյաղթ ստորոգ.։ Յհ. իմ. պաւլ.։ Պիտ.։ Լմբ. պտրգ.։ Շ. եդես.։)


Ախմարագոյն, գունի, ից

adj.

very ignorant.

· Calfa

NBHL (1)

Զպարզամիտս եւ զախմարագոյնս յինքեանս ձգելով։ Զի մի՛ վարկպարազի գիտացեալ ախմարագունիցն եւ այլն. (Շ. բարձր.։)


Ածանցիմ, եցայ

vn.

to be derived from, to come from.

· Calfa

NBHL (1)

Ըստ քերականաց՝ յառաջ գալ կամ ծագիլ ածանցաց ի նախագաղափարաց, եւ բաղադրելոց ի պարզից.


Ականակիտ

adj.

limpid, clear.

· Calfa

NBHL (1)

Ականակիտ բղխեալ աղբիւրք։ Հոսանք ականակիտն աղբերաց։ Բղխէ աղբիւրն՝ ականակիտ պարզուածիւ. (Խոր. ՟Ա. 11։ Պիտ.։ Յհ. կթ.։)


Բանորսակ, աց

cf. Բանաքաղ;
cf. Բանակրկիտ.

· Calfa

NBHL (1)

Մի՛ ի վերայ վազեսցեն պարզաբար ասացելոցս՝ բանորսակացն դրժողութիւնք. (Յհ. իմ. պաւլ.։)


Բարեգործ, աց

adj.

beneficent, virtuous, pious, that does good.

· Calfa


Բարեմտութիւն, ութեան

s.

sincerity, innocence, goodness, indulgence.

· Calfa

NBHL (1)

εὑγνωμοσύνη, εὕνοια bona mens, aequitas animi, benevolentia, εὑθυμία hilaritas Ունելն զբարի միտս եւ զսիրտ. ողջամտութիւն. անկեղծութիւն. միամտութիւն. պարզամտութիւն. անչարութիւն. բարէհոգիութիւն, բարեսրտութիւն, անխարդախութիւն.


Բարեպաշտ, ից, աց

adj. s. pious, religious, devout.

· Calfa

NBHL (1)

ԲԱրեպաշտ կրօնիւք կերպարանին՝ առ ի զպարզամիտսն խաբելոյ. (Լաստ. ՟Ի՟Բ։)


Բարերար, աց

adj.

beneficent, benefactor, friend, obliging, indulgent, favourable, kind.

· Calfa


Բարկացուցանեմ, ուցի

va.

to exasperate, to irritate, to anger, to displease, to offend, to enrage.

· Calfa

NBHL (1)

Մերթ՝ պարզապէս Բարկ առնել. այսինքն սաստկացուցանել, վառել բորբոքել զկիրս ամենայն, գրգռել զզգայութիւն եւ զյօժարութիւն.


Բարձրագլուխ

adj. adv.

high, elevated;
bold, frank, honourable;
holdly, highly.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ Բարձրացեալ գլխով. պարզերես, աներկիւղ, անվեհեր, արիական. ճակատը բաց, ճերմակ երես.


Բացական, ի, աց

cf. Բացակայ.

· Calfa

NBHL (1)

Կամ αἵθριος subdialis, sub dio Բացօթեայ, որ կայ ի բացի, կամ ի պարզի.


Բացայայտ, ից

adj.

evident, manifest, clear, intelligible;
formal, express.

· Calfa

NBHL (1)

Բա՛ց եւ յայտնի. պարզ. մեկին. քաջայայտ. արտայայտեալ.


Բացայայտեմ, եցի

va.

to declare, to set forth, to explain, to utter;
to unfold, to clear.

· Calfa


Բացատրեմ, եցի

va.

to explain, to set forth, to declare, to specify, to express;
to comment;
to remove, to scatter.

· Calfa

NBHL (1)

որ գրի եւ ԲԱՑԱԴՐԵԼ. որպէս Բացայայտել, մեկնել, մեկնաբանել, պարզել.


Բացարձակ, աց

adj.

much extended, vast, ample, full;
absolute, independent, despotic;
free;
distant, far.

· Calfa

NBHL (1)

ԲԱՑԱՐՁԱԿ. մ. ἁπολύτως absolute, solute, libere Արձակաբար, առանց ամփոփելոյ, պարզաբար, եւ ազատաբար. եւ Մեծաքայլ.


Բացերես

adj.

barefaced, open;
frank, candid.

· Calfa

NBHL (1)

Որոյ երեսն է բա՛ց. եւ Բացաւ երեսօք. պարզերես, աներկեւան բացադէմ. համարձակ, ազատադէմ. ճակատը բաց.


Բեհեզեայ

adj.

of byssus.

· Calfa

NBHL (1)

βύσσινος byssinus, ex bysso factus Կազմեալն ի բեհեզոյ, վշեղէն, կտաւի. ասի ի մեզ եւ պարզապէս՝ Ի բեհեզոյ. բարակ կտաւէ.


Բիժ, բժոց

s.

blearedness.

· Calfa

NBHL (1)

Պարտի զպղտորութիւն աչացն՝ զաղտն եւ զբիժն ի բաց պարզել. (Եզնիկ.։)


Բնաւ, ից

adj. adv.

all, total, entire;
— ոչ, ոչ —, — սիկ ոչ, not, none, never, nothing;
—, — իսկ, totally, entirely, absolutely;
ընդ —, everywhere;
throughly.

· Calfa

NBHL (1)

ԲՆԱՒ. մ. եւ ԲՆԱՒ ԻՍԿ. σύμπαν, ὄλως, ὀλοκλήρου omnino, penitus, prorsus, sane, quidem Բոլորովին. ամենեւիմբ. ամենայնիւ. պարզապէս. իսպառ. յար եւ նման. ամենայն մասամբք. գլխովին. կարի. բոլոր.


Բուրդ, բրդոյ

s.

wool.

· Calfa

NBHL (1)

Որպէս զբուրդ պարզեալ ի սանդրէ՝ յստակեցի. (Ոսկ. գծ.։)


Դժուարագործ

adj.

difficult, painful.

· Calfa

NBHL (1)

Խնդրէ ի քէն աստուած՝ ոչինչ ծանր կամ դժուարագործ, այլ կարի յոյժ պարզ եւ դիւրին. (Փիլ. բագն.։)


Դիւրալուր

adj.

condescending, compliant;
gentle, easy, commodious.

· Calfa

NBHL (1)

ԴԻՒՐԱԼՈՒՐ εὑήκοος qui facile auditur, εὑπαράδεκτος acceptabiis (իբր կր) Դիւրաւ լսելի. ախորժալուր. հաճոյական. ընդունելի լսելեաց. դիւրիմաց. մտիկ դնելու, ուզածը, պարզ, յստակ.


Դիւրահաս

adj.

that happens quickly;
easy, conceivable, that can be easily understood.

· Calfa

NBHL (1)

Զպարզն առաջի դնեն իբրեւ զդիւրահաս. (Իգն. յռջբ։)


Դիւրահաւան, ից

adj.

easy, condescending;
credulous;
credible, that can be easily believed.

· Calfa

NBHL (1)

Առ ի խաբէութիւն պարզմտացն, կամ դիւրահաւանիցն. (Առ որս. ՟Գ։ եւ Ոսկ. ՟բ. կոր.։ եւ Սանահն.։)


Դիւրապատում

adj.

intelligible.

· Calfa

NBHL (1)

Զամենայն գիրս՝ զոր եւ խօսեցաւ, պարզ եւ դիւրապատումս շարագրեաց. (Ճ. ՟Բ.։)


Դիւրատար

adj.

light;
portable;
condescending.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ ահա պարզաբար ասացեալ դիւրատար լուսաւորութեամբ յականջս ամենեցուն. (Եղիշ. ՟Բ։)


Դնեմ, եդի, դիր

va.

to lay, to set, to put, to place;
to constitute, to found, to establish;
to apply;
— ի վերայ, to impose;
to put on;
— ընդ մէջ, to interpose;
վերստին —, to reinstate;
անուն —, to give a name, to name;
մարտ —, to make war;
պատիւ —, to honour, to show honour and respeet;
— զունկն, to obey;
— արծաթ ի շահ, to place money, to invest;
— գիրս, to compose books;
— ի սրտի, to think;
— առաջի, to propose;
— զանձն ի ձեռին, — զոգի ի բռին, to expose one's life;
to dedicate one's self;
— յապականութիւն, to to destroy;
մեզս —, վնաս ինչ or բազայս ի վերայ —, to blame;
to accuse, to impute;
— բանս, բան — ընդ ումեք, to agree, to come to an understanding;
to promise, to make an appointment;
վէրս —, վէրս ի վերայ —, to wound;
— ի դպրոց, to send to a hoarding-school;
— զոք ի նախատինս աղգաց, to make one the shame or laughing-stock of nations;
ի պահ —, to reserve, to put by;
խորհուրդ յանձին —, to take a resolution or decision;
պատուէր —, to give orders, to command;
— առ մինեանս, ընդդէմ մինեանց, to compare, to confront;
ընդդէմ բանս —, to speak against, to contradict, to oppose;
ձայն զկնի — ուրուք, to cry after some one, to call;
կեանս եւ մահ — ընդ ումեք, to agree to live or die together;
զգիշեր տիւ գնալ, to turn night into day;
քայլս —ի գնալ, to begin to walk;
եդից զքեզ յազգս, I will make thoe a father to nations;
եդից զքեզ յանապատ, I will turn thee into a desert;
սուր ի վերայ եդեալ կոտորել, to condemn to be shot (to put to the sword);
հանդստեան եւ գիւր կենաց — զանձն, to abandon ones self to dissipation;
դսրովանս թշնամանս, to outrage, to offend, to insult;
ասպատակ —, to ravage with troops;
արշաւանս —, to make inroads, to plunder;
երկիւղ մահու — ի վերայ, to threaten with death;
աղաղակ —, to cry;
աշխար —, to weep;
— առ իմիք, to add, to subjoin;
— զանձն ուրուք, to kill some one, to slay.

· Calfa

NBHL (1)

Հայր ազգաց բազմաց եդի զքեզ։ Եդից զքեզ յազգս (այսինքն բազմացուցից)։ Եդից զզաւակ քո իբրեւ զաւազ ծովու։ Զլեզուս տղայոց եդ պարզախօս։ Եդաւ յապականութիւն կորստեան.եւ այլն։


Զարմանազանութիւն, ութեան

s.

variety or admirable beauty, magnificence.

· Calfa

NBHL (1)

Զարմանալի զանազանութիւն. վայելչազարդութիւն պէսպիսութեան կամ կերպի. որ ասի նաեւ պարզապէս ԶԱՆԱԶԱՆՈՒԹԻՒՆ. որպէս եւ ԶԱՐՄԱԶԱՆՈՒԹԻՒՆ.


Գերաբուն

adj.

supernatural;
sublime, excellent, divine.

· Calfa

NBHL (1)

Որպէս զմիութիւն եւ միակ վասն պարզութեան եւ միութեան գերաբուն անբաժանութեան։ Գերաբնից պարգեւաց։ Գերաբնիցն տեսութիւն։ Գերաբնիւ զօրութեամբն. (Դիոն.։)


Երկիւղած, աց

adj.

timorous, conscientious, scrupulous, pious, religions.

· Calfa

NBHL (1)

ԵՐԿԻՒՂԱԾ. իբր պարզապէս Երկնչօղ.