Definitions containing the research յու : 5034 Results

Անյայտ, ից

adj.

not evident, not manifest, obscure, hidden, secret;
apocryphal.

NBHL (1)

Ի քոյն յուսալով բարիս, որ անյայտ է թէ առից. (Խոր.։)


Անյայտեմ, եցի

vn.

to annihilate;
to hide.

NBHL (1)

Մինչդեռ յերկրի է ոսկին, յուզեն զհողն. յորժամ յայտ եղեւն, դարձեալ յերկիր անյայտացուցանեն. (Բրս. ընչեղ.։)


Անյայտնութիւն, ութեան

s.

obscureness, occultness, secretness.


Անյայտութիւն, ութեան

s.

cf. Անյայտնութիւն.


Անյարմար

adj.

incongruous, unsuitable, unbecoming, not appropriate;
unskilful, insufficient, incapable.

NBHL (1)

Անյարմար զգայութեանցն տանել տարազարդութիւն. (Պիտ.։)


Անյարմարագիր

adj.

that writes in an unbecoming manner;
indecently written.

NBHL (1)

Անյարմարագիր անձին յուսադիր. (Նար. ՟Ժ՟Գ։)


Անյերկուանալի

adj.

indubitable.

NBHL (1)

Անյերկուանալի էր վկայութիւնն։ Այսպէս եւ զնորայն ասէ զվկայութիւնն։ Ի մահուանէն՝ անյերկուանալի զյարութիւնն եցոյց. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 29. 35։ ՟Բ. 14։)


Անյիշաչար

adj.

that easily forgives, that does not bear malice.


Անյիշելի, լւոյ, լեաց

adj.

immemorable.


Անյիշողութիւն, ութեան

s.

amnesty.

NBHL (1)

Անզգայութիւն իրացն, եւ անյիշութիւն վերնոցն. (Կլիմաք.։)


Անյիշութիւն, ութեան

s.

cf. Անյիշողութիւն.

NBHL (1)

Անզգայութիւն իրացն, եւ անյիշութիւն վերնոցն. (Կլիմաք.։)


Անյոյզ

adj.

inscrutable.

NBHL (1)

Զոր չէ մարթ յուզել, խուզարկել. անքննելի.


Անյօդ

adj.

inarticulate;
not joined, simple.

NBHL (1)

Անյօդ բնութիւն։ Զիւրաքանչիւր զգայութիւն մեր յօդեալ անյօդիցն չէ անխորհրդաբար. (Շ. թղթ. եւ Շ. հրեշտ.։)


Անյօժար

adj.

without desire, — wish or inclination;
involuntary, forced.

NBHL (1)

Յուլացեալ եւ անյօժար յունկնդրութիւն. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 1։)


Աննախանձ

adj. adv.

not envious;
liberal, generous;
without envy;
generously, abundantly.

NBHL (1)

Աննախանձ արքայութիւն. (Փարպ.։)


Աննկար

adj.

without painting, figure or device;
unformed, imperfect, shapeless.

NBHL (1)

Մի է նկարեալն եւ աննկարն ըստ յուսոյ առնն՝ ծնանել կնոջն, թէ եւ բազում միջոց է նկարելոյ եւ աննկարի. (Մխ. դտ.։)


Անշահ, ից

adj.

unprofitable, useless, vain.

NBHL (2)

ἁκερδός, ἁνωφελής, ἁνόνητος, ἅπορος. inutilis, lucro carens. Ուր կամ յումմէ չիք ինձ շահ. անօգուտ. անպիտան. անպտուղ. վայրապար. սնոտի. փուճ. ֆայտասըզ, պիր շեյէ եարամազ.

Անշահ կողմն, արշաւանք, բան, յուսահատութիւն. (Պիտ.։ Նար.։ Բրս. ճգն.։)


Անշարժ, ից

adj.

immovable, fixed, stable, firm;
not commutable;
real, not personal.

NBHL (2)

ἁκίνητος, ἁνήλατος, ἁσάλευτος. immobilis, immotus, immutabilis. Որ ոչ շարժի ի տեղւոջէն կամ ի վիճակէն. անսասան. անդրդուելի. կայուն. հաստատուն. անփոփոխ. անվրդով. դէփրէնմէզ. հարեքէթսիզ. cf. (Ել. ՟Ժ՟Գ. 16։ ՟Ի՟Է. 15։ Օր. ՟Զ. 8։ ՟Ժ՟Ա. 18։ Յով. ՟Խ՟Ա. 15։ Գծ. ՟Ի՟Է. 41։ Եբր. ՟Ժ՟Բ. 48։ ՟Ա. Կոր. ՟Ժ՟Ե. 58։)

Անշարժք ի յուսոյ աւետարանին. (Կող. ՟Ա. 23։)


Անշարժութիւն, ութեան

s.

immobility, immovableness, stability, firmness.

NBHL (1)

Զանշարժութեանս (եկեղեցւոյ) յարակայութիւն. (Անան. եկեղ։)


Անշնորհ, աց

adj.

ill-favoured, disfigured, deformed;
ungracious, ungraceful, unpleasant;
unfortunate, unlucky;
ungrateful, unthankful.

NBHL (2)

Բանք իմաստասիրացն անշնորհք են, եւ օտար ի ճշմարտութենէ. (Սարգ. յուդ. յռջբ։)

Զայնպիսի քաղցր տեսութիւն թողուլ, յանշնորհն եւ ի ժլատն ընթանալ (բռնաւորի) ծառայութիւն. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 7։)


Անշնչութիւն, ութեան

s.

expiration, death;
asphyxia.

NBHL (1)

Անշունչն գոլ. անզգայութիւն. ճանսըզլըգ.


Անշունչ, շնչից, ոց

adj.

inanimate, senseless.

NBHL (1)

Մատուցեալ շշնջէ առ անշնչին։ Յանշունչ կուռսն յուսացեալք։ Փափաքէ պատկերի մեռելոյ անշունչ տեսլեան։ Որպէս անշունչքն ձայն տայցեն. (Իմ. ՟Ժ՟Գ. 17։ ՟Ժ՟Դ. 29։ ՟Ժ՟Ե. 5։ ՟Ա. Կոր. ՟Ժ՟Դ. 7։)


Անոխակալ, ի, աց

adj.

without malice, not revengeful, not malignant.

NBHL (1)

Ոչ ոխակալ. որ ոչ պահէ ոխս. անյիշաչար. անչարայուշ. երկայնամիտ. ըստ յն. ասի՝ Յանձնառօղ չարեաց. համբերատար. ἁεξίκακος. tolerans malorum, patiens, clemens.


Անորիշ

adj.

inseparable, indivisible.

NBHL (1)

ԱՆՈՐԻՇ ԲԱՅ. ἁόριστον ῤήμα. indefinitum verbum. ըստ հայումս, ἁπαρέμφατος. infinitivus. Աներեւոյթն անդէմ, եւ անամանակ. այլ առ յոյնս է եւ յայտարար անցեալ ժամանակի անորոշակի՝ դիմաւոր կամ անդէմ.


Անուանադրութիւն, ութեան

s.

nomenclature;
անուանադրութեամբ, cf. Յորջորջանօք.

NBHL (1)

Գոյութիւն ունին, եւ ոչ հանդիպեցան անուանադրութեան առ ի մէնջ. (Սահմ. ՟Է։)


Անութ, նթի, նթոյ, թոց

s.

arm-pit.

NBHL (1)

Այրեցին հրով եւ զանթս նոցա. (Հ=Յ. յունիս. ՟Ի.։)


Անուն, նուան, ուանք, անց

s. gr.

name;
renown, glory, reputation, honour, title;
— բայի, nominative;
noun, substantive;
— շքոյ, title.

NBHL (1)

Ո՛չ ասաց, եթէ այս անուն եւ այս անուն, այլ թէ ամենեքեան։ Զայսմ անուանէ ասէ, եւ զայնմ անուանէ չարախօսեսցուք։ Այս անուն չէ արժանի քահանայութեան, եւ միւսն չկայ պարկեշտութեամբ։ Այս անուն մարդոյ եմ ես։ Այս անուն առն շնորհք։ Այս անուն մարդոյ էին ապարանքս այս. (Ոսկ. մտթ. եւ Ոսկ. եբր. եւ Ոսկ. յհ.։)


Անուր, անրոց

s.

iron collar (of a pillory);
collar;
ring.

NBHL (2)

κλοιός, κρίκος. vinculum, collare. Մանեակ կամ օղ ի փայտէ եւ յերկաթոյ՝ ի նուաճել զպարանոց մարդոյ կամ անասնոյ, որպէս եւ անցուցեալն ընդ քիթս. եւ Գործի տանջանաց. աղխ. եւ Ճարմանդ։ Իսկ նմանութեամբ՝ Լուծ ծառայութեան, ծանրութիւն, եւ այլն. հալգա. թասմա.

Թողացուցանէ զանուր հարկաց։ Զանուր լծոյ ծառայութեան. (Յհ. կթ.։)


Անոք

adj.

destitute, abandoned by all, helpless.

NBHL (1)

Անոք ուրեք յանօգնականաց (կամ անուրեք յօգնականաց) էր. յն. յամայութեան օգնականաց. (Ոսկ. մ. ՟Բ. 4։)


Անչարութիւն, ութեան

s.

ingenuousness, goodness, simplicity of character.

NBHL (1)

Անզգայութիւն իցէ քոյդ անմեղութիւն. (Իսիւք. եւ Օգոստ. եւ Սիմաք.) բայց կայ եւ յն. չարութիւնն։


Անպակաս

adj. adv.

faultless, perfect, accomplished, complete;
unfailing;
indefectible, inexhaustible;
perfectly;
without fail;
incessantly.


Անպահպանաբար

adv.

negligently, without observation.

NBHL (1)

Անպահպանաբար յամենայն հայհոյութիւն ընթանալ, կամ հայհոյել. (Կիւրղ. գանձ. ՟Է. եւ ՟Ժ։)


Անպահպանապէս

adv.

cf. Անպահպանաբար.

NBHL (1)

Անպահպանաբար յամենայն հայհոյութիւն ընթանալ, կամ հայհոյել. (Կիւրղ. գանձ. ՟Է. եւ ՟Ժ։)


Անպատիւ, տուաց, ից, ոց

adj. adv.

dishonoured, dishonourable, abject, base, vile;
dishonourably, vilely;
— դրամ, false money.

NBHL (1)

Յանպատիւ ծառայութենէն արտաքս ելեալ գտար. (Բրս. գոհ.։)


Անպատճառ

adj. adv.

without cause, — principle, causeless;
without reason or motive;
absolutely, peremptorily.

NBHL (1)

Եթէ մեծ է հօր ոչ յումեքէն լինել, ոչ ինչ նուազ որդւոյ՝ յանպիսւոյ հօրէ (գոլ). վասն զի անպատճառի փառացն հաղորդի, եւ յանպատճառէն (է). (Առ որս. ՟Գ։)


Անպատշաճ

cf. Անպատեհ.

NBHL (1)

Զտերունի գանձն յանպատշաճ ձեռս մատնէ։ Զմանկունս տգէտս եւ զանպատշաճս՝ քահանայութեան վիճակեցաք. (Լմբ. պտրգ.։)


Անպատուեմ, եցի

va.

to dishonour.

NBHL (1)

Աստուածութիւնն ոչ յարգի յումեքէ, եւ ոչ անպատուի. (Յճխ. ՟Բ։)


Անպէտ

adj. adv.

useless, vain, frivolous, insignificant;
vile, abject, miserable, despicable, worthless;
— առնել, to render useless, to spoil;
յանպէտ, յանպէտս, vainly.


Անպտուղ

adj. adv.

unprofitable, useless;
unfertile, unfruitful, barren;
un-profitably, uselessly.


Անջրպետութիւն, ութեան

s.

space, interval;
separation, partition.

NBHL (1)

Մեծագոյն իմն անջրպետութիւն ի միջի դնէ ընդ մարմնական եւ ախտաւոր ծնունդն, եւ ընդ հոգեւրոն եւ անախտն։ Անջրպետութիւն բազում տեսակի յայսոսիկ, եւ զանազանութիւն անբաւն. (Սարգ. ՟ա. պ. ՟Գ. եւ Սարգ. յուդ. յռջբ։)


Անսամ, ացի, սա՛

vn.

to listen, to obey, to give ear to, to acquiesce, to yield, to consent, to submit;
չ-, to turn a deaf ear, to refuse consent, to disobey.

NBHL (2)

ἁνίημι. dimitto, remitto, indulgeo. Ներել. զիջանիլ. թոյլ առնել. թողացուցանել. տեղի տալ. թող տալ, աչք խփել. գօյ վէրմէք, մազուր պույուրմագ.

Ինքն իսկ անսայր քահանայութեան. (՟Ա. Մակ. ՟Է. 5.) իմա՛, ակնկալեալ մնայր. յն. խորհէր կամ կամէր։


Անսասանելի

cf. Անսասան.

NBHL (1)

Անսասանելի եւ հաստատուն յուսոյն մերոյ. (Շար.։)


Անսաստ

adj.

ungovernable, unruly, disobedient, obstinate, incorrigible.


Անսաստեմ, եցի

vn.

to disobey, to resist, to be refractory.

NBHL (1)

Անսաստեցաք ի բանիցն։ Միթէ անսաստեա՞ց քրիստոսի հրամանացն անօթն ընտիր. (Սարգ. ՟բ. պ. ՟Զ։ եւ Սարգ. յուդ. ՟Բ։)


Անսկզբնական, ի, աց

adj.

without beginning, that has existed from all eternity.

NBHL (1)

Անսկզբնական զօրութիւն։ Սկիզբն անսկզբնականին գոյութեան. (Ագաթ.։)


Անսկիզբն, կզբան, անց

adj.

without beginning, eternal;
baseless.

NBHL (2)

Զհօրէ ասեմք, թէ ոչ միայն անսկիզբն, այլ եւ եղեալ իսկ (այսինքն ծնեալ իսկ) յումեքէ չէ. բայց զորդի ասեմք, թէ անսկիզբն է, եւ ծնեալ ի հօրէ. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 5։)

Ոչ երեք անսկզբունք, քանզի հայր միայն է անսկիզբն՝ ոչ յումեքէ ծնեալ ... բայց ըստ ժամանակի անսկզբունք իբրեւ զհայր. (Սարկ. հանգ.։)


Անսուրբ

adj.

impure, unclean;
unholy, profane.

NBHL (1)

Յանսրբոյն յուլիանոսէ. (Լմբ. սղ.։)


Անսպառ

adj.

infinite, interminable;
perpetual, durable;
inexhaustible.

NBHL (2)

Յանսպառ յարքայութիւնն. (Ագաթ.։)

Անսպա՛ռ լերուք յուրախութեան. (Եղիշ. ՟Ա. 9։)


Անիշխան

adj.

without a prince, — chief, — governor, in anarchy;
vulgar, plebeian.

NBHL (1)

Իշխէ ամենայնին, եւ ոչ իշխի յումեքէ. զի բայց յԱստուծոյ ոչ ոք է անիշխան. (ՃՃ.։)


Անիրան

adj.

bodiless, difformed.

NBHL (1)

Անիրանունք. անմարմինք, կամ անզգայութիւնք։