suitable, proper, decent, fit;
— պատահեմ, ելանեմ, to brave, to attack, to touch.
· Calfa
Ի դիպան տեղւոջ։ Ի դիպան վայր ի նշանաւոր տեղւոջ. (՟Ա. Մակ. ՟Դ. 46։ ՟Ժ՟Ա. 37։)
Ոչ զայս ասես, եւ դիպան այսմ, այլ ե՛ւս առաւել քան զայս ի վայր. (Սեբեր. ՟Ժ։)
suitable, proper, fit.
· Calfa
Բազում այլովք ձեռնարկութեամբք վարին, մանաւանդ դիպաւորիւն մահու յոյժ բազումս ի դուն ժամանակի. (Փիլ. լին. ՟Ա։)
to cause to touch or strike.
· Calfa
Զագուցեալ գլխանոցն երկաթի վաղերբ դիպեցուցեալ. (Յհ. կթ.։)
Յայս միտս դիպեցոյց տէրն ի քառասներորդին զվերանալն. (Տօնակ.։)
Ոչ դիպեցոյց զռուբէն անդ ի ժամանակի՝ իբրեւ վաճառէին զյովսէփ. (Եփր. օրին.։)
Դիպեցոյց զանձն իւր կուրի միոյ, որ յորովայնէ մօր իւրոյ կոյր էր։ Ի ժամ մահուան ղազարու ոչ դիպեցոյց տէր մեր զանձն իւր ի գեօղ անդր. (Եփր. համաբ.։)
to happen, to arrive by chance;
to match, to suit.
· Calfa
ἁναβαίνω, συμβαίνω, ἁκμάζω evenio, accido, contingo Դէպ լինել. ի դէպ գալ. դիպուածով ընդ առաջ ելանել. հանդիպել. պատահել. անցանել անցից. յաջողել. վիճակիլ. հասանել. գտանիլ. լինել. հանդըպիլ.
Ոչ համագունդ ի միոջ վայրի դիպեցան։ Ի տեղւոջն անդր պատրաստական դիպեցաւ. (Եղիշ. ՟Բ. ՟Գ։)
opportunity.
· Calfa
Զքաջութիւն սրտի. զդիպողութիւն պատշաճ յամենայն իրս։ Յանվրէպ դիպողութիւն առնն (ի նետաձգութեան) վստահեալ. (Փարպ.։)
chance, accession, accident, adventure, event, incident, luck, hazard, lot;
contingency.
· Calfa
Ի դիպուածոց աստի վտանգեալ. (Յհ. իմ. ատ.։)
accident, occurrence, chance;
meeting, rencounter;
collision.
· Calfa
Իբրեւ զվէմ անշարժելի, որ յարակոծ ալեացն դիպմանց միշտ հարկանիցի. (Սկեւռ. լմբ.։)
watch-tower;
scuttle of a mast;
mark at which one aims in shooting;
summit or top of plants, flowers;
observer, guard;
aspect, sight, face;
writing;
telescope;
binocle, double opera-glass;
— տեղիք, box (at a theatre).
· Calfa
σκοπός scopus եւ այլն. Երեւելի նպատակ աչաց ի բարձր վայրին՝ դիտեալ կամ դիտելի. որպէս ծառ՝ մանաւանդ պտուղ նորա. եւ լեառն, աշտարակ, դիտանոց. եւ Դէմք. եւ Աչք, կամ կերպարանք. պ. տիյտար, տիյտէ։
Իբրեւ զդիտակ ի թզենւոջ վաղահասուկ։ Իբրեւ զդիտակ թզոյ. (Ովս. ՟Թ. 10։ Նաւ. ՟Գ. 12։)
Լեառն դիտակ եւ բնակարան վկայիցն. (Շար.։)
Դիտակս թողոյր ի վերայ բլրոց բարձրաւանդակաց. (Արծր. ՟Բ. 5։)
observatory;
watch-tower;
height, elevated place.
· Calfa
պ. տիտէկէահ. σκοπιά, -ιή specula Տեղի դիտելոյ ի բարձանց. աշտարակ դիտաց. եւ Բարձր վայրք. ... տե՛ս (Թուոց. ՟Ի՟Գ. 14։ ՟Լ՟Գ. 52։ Դտ. ՟Թ. 37։ ՟Ա. Մնաց. ՟Ի. 24։ Ես. ՟Ի՟Ա. 8։ Ովս. ՟Ե. 1։)
Ի վերուստ յարփւոյն իբր ի բարձր դիտանոցէ։ Իբրեւ ի դիտանոցէ տեսեալ ի հեռաստանէ. (Փիլ.։)
to be killed on the spot;
— արկանել or առնել, to kill one on the spot.
· Calfa
Վիրաւորք նոցա դիտապաստ անկցին. յն. վիրաւորք նոցա ընկեսցին մեռեալք. (Ես. ՟Լ՟Դ. 3։)
the chief shepherd, or overseer;
archbishop.
· Calfa
Պետ դիտաց. նախկին տեսուչ որպէս աստուած, եւ Փոխանորդ աստուծոյ՝ քահանայապետ, արքեպիսկոպոս, վերատեսուչ. առաջնորդ. նազըր.
Յարկ դիտապետին բանական հօտին (այսինքն քրիստոսի)։ Դիտապետք երկնաբնակք, վերատեսուչք անմոլարք. այցելուք ուղղադատք (առաքեալք)։ Տէր ստեփաննոս լերինդ մոկաց հզօր դիտապետ։ Իբր զեփրեմեան լերին հոգիընկալ հզօր դիտապետն (սամուէլ մարգարէ). (Նար.։)
intention, design, counsel;
destination, end, regard, look.
· Calfa
σκόπησις, σκοπή speculatio, contemplatio, σκοπιά specula եւ σκοπός scopus, propositum, intentio, intentum Դիտողութիւն. տեսողութիւն. նկատողութիւն մտաց. հայեցուած. ակնարկութիւն. միտք. նպատակ. դիտումն ի վախճան. խորհուրդ.
to consider, to look, to observe, to remark, to recognise, to see, to stare;
to leer;
to spy, to watch;
to examine, to study;
to speculate, to contemplate;
to consult;
to look, to aim;
to aim at, to tend;
to expect, to mean, to intend.
· Calfa
Դիտելով զվիմափոր գերեզմանն. (Շար.։)
Դիտելով զսէր։ Դիտեա՛ զճշգրտութիւն ասացելոցս. (Լմբ. սղ.։)
position, situation, posture;
state, place, figure, seat;
system;
theme;
application;
tomb, sepulchre;
— օճառի, bar, stick of soap;
— գրոց;
size of a book;
— եւ տար առնեմ, to scatter, to disperse.
· Calfa
Զըստ տեղւոյն դրին։ Ըստ միմեանց վերայ դրոյն. (Նիւս. կազմ.։)
Գլուխ՝ առաջին է մարմնոյ՝ ո՛չ դրիւն միայն, այլեւ զգայնովք. (Կիւրղ. ծն.։)
Յամէն շաբաթ դիր մի սապոնով լուսանալ (զխոզսն). (Մաղաք. աբ.։)
ԴԻՐ ԵՒ ՏԱՐ ԱՌՆԵԼ. (իբր ռմկ. դարումար ընել ). Ցիրեւցան կացուցանել. վանել.
being possessed by the devil, possession.
· Calfa
Դիւահարութիւնք վասն հպարտութեան մարդկան լինին. (Եզնիկ.։)
devoted to the worship of the devil.
· Calfa
Հրաժարեցեր ի զոհիցն ճենճերաց դիւամոլ հեթանոսաց. (Գիւտ թղթ. առ վաչէ։)
to torment, to play the devil, to enrage.
· Calfa
Քաղաքն խռովեցաւ, եւ թագաւորն դիւացաւ խնդրել զանձն մանկանն. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 8։)
keeper of the records;
librarian;
great officer.
· Calfa
ԴԻՒԱՆԱՊԱՆ ԴԻՒԱՆԱՊԵՏ. Պահապան եւ վերակացու արքունի դիւանին.
cf. Դիւանապան.
· Calfa
ԴԻՒԱՆԱՊԱՆ ԴԻՒԱՆԱՊԵՏ. Պահապան եւ վերակացու արքունի դիւանին.
dedicated or sacrificed to the devil.
· Calfa
Դիւանուէր սպանդք, կամ պանծանք, վրան, մեղք, պատկեր, քուրմք, տօնք. (Անան. եկեղ.։ Նար.։ ՃՃ.։ Տօնակ.։)
inspired by the devil, diabolic.
· Calfa
Մեծագոյն պատուով զդիւաշունչ այրն ածին յիւրեանց մէջն. (Կաղանկտ.։)
adj. s. that worships the devil.
· Calfa
Ուստի յանդիմանեալ կշտամբին, թէ եւ նոքա դիւապաշտք են։ Որո՞վք երեսօք զդիւապաշտսն հալածիցեն. (Եզնիկ.։)
idolatry.
· Calfa
Չարեաց ի չարիս վերացեալ դլին, ի պատկերամարտութենէ յանաստուածութիւն եւ ի դիւապաշտութիւն. (Յհ. իմ. պաւլ.։)
agitated by the devil.
· Calfa
Դիւասարսուռ ջերմնատագնապ ախտաւորութեանց Աստուծով փարատիչ. (Նար. ՟Ի՟Ը։)
to charm, to enchant, to conjure, to fascinate.
· Calfa
եւ չ. ἑπᾴδω incanto, μαντεύομαι vaticinor Կախարդել, հմայել. գուշակել ստութիւնս ըստ ըղձից, կամ սուտ մարգարէանալ. թովել. շշնջել դիւական կարգացմամբք.
Դիւթեա՛ ինձ վհկաւդ. (՟Ա. Թագ. ՟Ի՟Ը. 8։)
Իբրեւ ընդ քուն ոք, եւ կամ անուրջ յարթնութեան երազանալով դիւթեաց զոտ. (Պղատ. օրին. ՟Է։)
charm, incantation, enchantment, witchcraft, sorcery, magic, theurgy.
· Calfa
μαντεία vaticinium Կախարդութիւն. հմայք. թովչութիւն. ըղձութիւն. տե՛ս (Օրին. ՟Ժ՟Ը. 16։ ՟Դ. Թագ. ՟Ժ՟Ե. 17։ Իսկ Ես. ՟Խ՟Է. 9.) ըստ յն. φαρμακεία դեղատուութիւն.
Դիւթութեամբ վհկութեան իւրոյ կենդանացուցանել. (Խոր. ՟Ա. 14։)
easy to break, brittle, fragile, frail;
refrangible;
tender.
· Calfa
Աման խեցեղէն՝ վասն դիւրաբեկն լինելոյ. (Փիլ. ՟ժ. բան.։ եւ Ոսկ. ՟բ. տիմ.։ Երզն. մտթ.։)
easy to be cured, curable.
· Calfa
Մինն դիւրաբոյժ գոլով, եւ միւսն անբոյժ. (Պղատ. օրին. ՟Ժ՟Բ։)
common, ordinary;
easy to be found or understood;
— լինել, to be found easily.
· Calfa
Ո՛վ ապաշխարութիւն՝ համեղ պտուղ անուշաճաշակ եւ դիւրագիւտ. (Բրս. ապաշխ.։)
easy to walk, commodious, easy.
· Calfa
Դիւրագնացք եղիցին կերակրոյն ի վեր գնացք։ Առուք շուրջ ունին, զի դիւրագնաց իցէ. (Նիւս. կազմ.։)
cf. Դիւրագնաց.
· Calfa
Դիւրագնացք եղիցին կերակրոյն ի վեր գնացք։ Առուք շուրջ ունին, զի դիւրագնաց իցէ. (Նիւս. կազմ.։)
easier, very commodious.
· Calfa
Հանէ ի դիւրագոյն վայրէն. իբր հեշտալի. (Վրք. հց. ՟Բ։)
Կամօք եւ դիւրագոյն մտօք ժողովրդեանս ձեռնարկեալ յայս. այսինքն մտադիւրութեամբ. (Վահր. յար.։)
that turns easily, mutable, changeable;
convertible.
· Calfa
Դիւրադարձ իւր լինելով առ երկաքանչիւր կողմանց. (Պիտ.։)
Ըստ նմանութեան թռչնոց ճախրեն դիւրադարձ լինելով. (Յհ. իմ. պաւլ.։)
Գիտես ո՛վ դիւրադարձդ խոհեմ. (Շ. թղթ.։)
that fades easily.
· Calfa
Զի՞նչ դիւրաթառամ քան զմարդ ... նա ե՛ւս վատթարագոյն քան զխոտ. (Սարգ. յկ. ՟Բ։)
condescending, compliant;
gentle, easy, commodious.
· Calfa
Դիւրալուր զխորհուրդս աստուծոյ առնելով. (Նար. երգ.։)
Զլսելիս իմ (ապականեցի) ի չարս դիւրալուրս. (Եփր. խոստով.։)