Definitions containing the research աւատ : 1508 results

Խոնարհամտութիւն, ութեան

s.

humility, modesty, meekness, to conjugate verbs.

· Calfa

NBHL (1)

Զհաւատն եւ զգործն որչափ բազում մատուցանէ, փոքր համարի ի խոնարհամտութենէ. (Բրսղ. մրկ.։)


Խոշտանգեմ, եցի

va.

to pain, to torment, to torture;
to thrash, to beat.

· Calfa

NBHL (1)

Մի՛ ոք ի ձերոց այտի ոմի՛ խոշտանգեսցէ զմեզ դառնալ ի հաւատոց մերոց. (Ղեւոնդ.։)


Խոստովանեմ, եցի

va.

cf. Խոստովանիմ.

· Calfa

NBHL (2)

ԽՈՍՏՈՎԱՆԵԼ. Դաւանել զճշմարտութիւն հաւատոյ, կամ զստուգութիւն իրաց. հաստատել, ընդունել.

Խոստովանեսցեսբերանով քո տէր յիսուս, եւ հաւաստասցես ի սրտի քում։ Զի սրտիւ հաւատայք յարդարութիւն, եւ բերանով խոստովանիք ի փրկութիւն։ Հեծեծութեամբ խոստովանել, զի նա միայն է աստուած։ Ամենայն որ խոստովանեսցի յիս առաջի մարդկան, խոստովանեցից եւ ես զնմանէ առաջի հօր իմոյ։ Եթէ ոքխոստովանեցէզնա քրիստոս, ի բաց կացցէ ի ժողովրդենէն։ Խոստովանեցայց զանուն նորա ցին զերկոսեան։ Զպտուղ շրթանց խոստովանելոց յանուն նորա.եւ այլն։


Խոստովանող, աց

s.

confessor to the faith.

· Calfa

NBHL (1)

ԽՈՍՏՈՎԱՆՈՂ. Դատելով զսուրբհաւատս չարչարեալ վասն քրիստոսի.


Խոստովանութիւն, ութեան

s.

confession, avowal, acknowledgment, declaration;
երթալ ի —, to go to confession.

· Calfa

NBHL (4)

Առաջին դաւանութեան հաւատն, որ է խոստովանութիւն ի սուրբ երորդութիւնն. (Շ. ընդհանր.։)

Սակս ուղիղ հաւատոյ խոստովանութեան. (Սարգ. ՟ա. պ. ՟Է։)

Խոստովանութեան բան կրկին է. մի դաւանութիւն հաւատոյ. երկրորդ զմեղս զղջմամբ ասել. (Ի գիրս խոսր.։)

ὀμολογία, ἑξομολόγησις confessio. Խոստովան լինելն. որպէս Դաւանութիւն հաւատոյ եւ ճշմարտութեան.


Խորեմ, եցի

va.

to hollow, to excavate;
to fathom;
to withhold, to retain;
to purloin, to steal, to rob, to embezzle;
to peculate.

· Calfa

NBHL (1)

Հաւատարիմ կոչէզնա, զի չխորեաց ինչ։ Կայէն ագահեաց խորեաց յաստուծոյ. (Ոսկ. մտթ. ՟Գ. 24։ եւ Ոսկ. եփես. ՟Ժ՟Բ։)


Խորթ, ոց

adj. zool.

step-son, step-daughter;
bastard, natural, illegitimate;
degenerate, spurious, false;
alien, foreign;
crane.

· Calfa

NBHL (1)

Սա (նիւթն առջին) է առանց զգայութեան շօշափելի, խորթմտածութեամբ հազիւ հաւանելի. (Պղատ. տիմ.) (այսինքն անհանճարից անհաւատալի։)


Խորհուրդ, հրդեան, հրդոց

s.

thought;
design, intention, resolution;
imagination, fancy, inspiration;
sentiment, disposition;
idea, fantasy, revery;
advice, counsel;
deliberation, consultation;
secret;
mystery;
symbol;
sacrament;
designedly, intentionally, on purpose, purposely;
փրկական —, the Holy Sacrament;
տուն, տաճար խորհդոյ, council-hall;
խորհրդեան դպիր, secretary;
— չար, pernicious advice;
— առնել՝ ի մէջ առնուլ՝ ունել, to consult, to determine, to decide on, to resolve on;
to deliberate, to confer together, to take counsel, to advise with;
— տալ, to counsel, to give advice, to advise;
— հարցանել, to ask advice, to consult, to take counsel;
ի մի — միաբանել, to think together, to deliberate unanimously;
շրջել ի խոհրդոց, to change or alter one's mind;
շրջել զոք ի խորհրդոց, to dissuade from, to advise against;
— ի մտի եդի գիտել, I had conceived the idea of knowing;
— արարի ընդ միտս իմ, I deliberated with myself;
— կալաւ, he conceived the idea to;
զյանդուգն զայն խորհեցաւ —, he formed the hardy design to;
մինչդեռ յայսմ խորհրդի էր, in the midst of these thoughts, while thus deliberating.

· Calfa

NBHL (2)

Խորհուրդ արքայութեան աստուծոյ։ Հազարապետքխորհրդոցն աստուծոյ։ Խորհուրդ մի ասեմ ձեզ։ Ի խորհրդեանն քրիստոսի։ Խորհուրդս այս մեծ է։ Խորհուրդ հաւատոց, կամ աստուածպաշտութեան.եւ այլն։

Խորհուրդ աստուծոյ է, զոր յայտնէ սրբոց իւրոց, եւ ծածուկ է ի պղծոց։ Խորհուրդ աստուծոյ է, զոր յայտնէ սրբոց իւրոց, եւ ծածուկ է ի պղծոց։ Խորհուրդ է մրմնոյեւ արեան որդւոյն աստուծոյ։ Նյս է խորհուրդն, զի ոչ ըստ տեսանելոյն, այլ՝իմանալոյնէ՝ հաւատալն. (Խոսր. պտրգ.։)


Խորհրդածութիւն, ութեան

s.

thought, reflection;
deliberation;
secret;
mystery;
administration of the sacraments;
celebration of mass.

· Calfa

NBHL (1)

ԽՈՐՀՐԴԱԾՈՒԹԻՒՆ. μυσταγωγία mystica actio, sacra, mysterium, arcanum. Սրբազան եւ աստուածային խորհուրդ, բան գաղտնեաց հաւատոյ. եւ Կատարումն ամենայնսուրբ խորհրդոց. պատարագ. պաշտօն. նուէր. եւ Արարողութիւն.


Խոցահարեմ

va.

cf. Խոցեմ.

· Calfa

NBHL (1)

Խորհէր քրիստոս ի խորս դնել զհաւատս նոցա, խոցահարել բանիւք. կարեւէր կամ կարի խոցոտիչ. (Ոսկ. յհ. ՟Բ. 8։)


Խուզեմ, եցի

va.

to search, to inquire, to seek diligently, to hunt after, to pry into;
to shear, to shave;
to cut off;
to strip off.

· Calfa

NBHL (2)

Զքո վարսն քննեսջի՛ր, զքո կարգսն խուզեսջի՛ր։ Առաջի անհաւատիցն խուզէ զիրաւունս եղբայր յեղբօրէ։ Հայիմ ըստ յայտնեալսն, եւ չխուզեմ զծածկեալսն. (Ոսկ. բ. տիմ. Ոսկ. ա. կոր. եւ Ոսկ. ես.։)

Խուզելի է զբոլոր առաջիկային խորհուրդ։ Զոր յաղագս հօր եւ որդւոյ խուզեսցուք բան։ նշանք եւ արուեստք աստուծոյ հաւատով զօրանան, եւ ոչ խուզին բանիւք։ Ասասցեն մեզ դառն խուզօղքն. (Կիւրղ. գանձ.։ Պրպմ. ձ։)


Խուճապիմ, եցայ

vn.

to be startled, alarmed, terrified;
to waver, to be in suspense;
to be hasty, precipitate;
to flee precipitately.

· Calfa

NBHL (1)

Որպէս ի հրէից հաւատացեալքն՝ խուճապէին յիւրեանց ազգականացն. (Ոսկ. գղ.։)


Խռկեմ, եցի

va.

to heap, to pile;
to fill, to cram, to stuff.

· Calfa

NBHL (1)

Ի ներքոյ երկիւղ՝ վասն տկարութեան հաւատացելոցն, զի մի՛ խռկեսցին. (Ոսկ. ՟Բ. ՟Ժ՟Դ։)


Թերութիւն, ութեան

s.

want, imperfection, incompleteness, defectiveness, faultiness.

· Calfa

NBHL (1)

Թերութիւն բանից, կամ բարուց, մտաց, հաւատոց։ Կատարելութիւն ի թերութեան։ Անպակաս աճելութիւն լրման թերութեան։ Թերութիւն վրիպանաց։ Նախնոյն թերութիւն. (Նար.։)


Թէ

conj.

if;
that;
whether;
perhaps;
— առնէք զայդ, if you do it;
ոչ գիտեմ — արարից զայդ եթէ ոչ, I do not know whether I shall do it or not;
կարծեմ — եկեսցէ, I think that he will come;
— արասցէ եւ եթէ ոչ, whether he do it or no.

· Calfa

NBHL (2)

Ի գործո՞ց օրինաց ... թէ ի լրոյ հաւատոց. (Գծ. ՟Գ. 2։)

Զթէն ընդ բազում տեղիս դնէ ո՛չ վասն երկբայանալոյ, այլ եւ վասն յոյժ հաւատալոյ. (Ոսկ. հռ.։)


Թիկունք, կանց

s. fig.

back, shoulders;
back, hind part;
aid, succour, assistance;
բարձրացաւ քան զամենայն ժողովուրդն թիկամբք չափ ի վեր, he was taller than all the people from the shoulders upward, (head and shoulders taller than all the people);
ձեռին ուրուք լինել ի վերայ թիկանց թշնամեաց իւրոց, to place ones hand on the necks of one's enemies;
to put one's enemy under, to subjate;
—նս դարձուցանել, to turn the back, to take to flight, to flee, cf. Արհամարհեմ, cf. Փախչիմ;
—նս տալ արեւելից, to turn to the west;
—նս առնել or —նս օգնականութեան առնել, to form an alliance, to enter into an alliance, to confide in, to recur to, to rely on;
զ—նս հաստ առնել, to strengthen one's self, to be reinforced;
ի —նս հասանել, կալ, իջանել, to fly to the rescue, to send aid or reinforcements, to give a helping hand;
դառնալ ի —նս or ի —նս կոյս, to turn back, to turn one's back, to fly;
ի —նս առաքել, to send back, away;
— նաւին, poop;
ի թիկանց, ի —նս or ի —նս կոյս, զթիկամբք, behind, from behind, backward.

· Calfa

NBHL (1)

Շրջանակել զնա (զբոցեղէն սուրն) արար Աստուածն տէրն. զի յորժամ տեսցէ զհաւատացեալն՝ թիկունս տայ. (Բրս. գորդ.։)


Թոշակ, աց

s.

provision;
viaticum;
pay, wages, hire, salary, stipend;
pension;
— եկեզեցական, benefice;
ուսանել —աւ, to be in a boarding-school;
— յետին, վերջին, viaticum;
տալ, պաշտել ումեք զյետին —, to administer the viaticum.

· Calfa

NBHL (1)

Միայն զհաւատ շնորհաց քոյին, եւ ըզթոշակ կենաց վերջին. (Յս. որդի.։)


Թուակից, կցի, կցաց

adj. s.

of the same number, counted together;
fellow.

· Calfa

NBHL (1)

Զանց զառաջինն առնել չար ախտի տգիտութեամբ՝ զանհաւատութեան թուակցաւ. (Յիշատ.։)


Թուլութիւն, ութեան

s.

looseness, relaxation, slackness;
weakness, feebleness, debility;
faintness, languour;
enervation, effeminacy, softness;
— առնել, to give relief, to set at liberty, to permit, to allow, cf. Թուլացուցանեմ.

· Calfa

NBHL (1)

Գիտէր զթուլութիւն հաւատոց նոցա։ Մի՛ թուլութեամբ լքանիցիմք։ Նեղէր զնոսա, եւ ոչ լուաւ ի նոցանէ բան թուլութեան. (Եղիշ. ՟Գ. ՟Ե. ՟Ը։)


Թռիչ

s.

flight, soaring;
— աստղ, falling star;
—ք մտաց, flight of fancy;
—չս տալ մտաց, գրչի, երեւակայութեան, to give loose to one's genius or pen;
to let one's fancy ramble;
թռիչս առնուլ՝ արձակել, to take wing or flight, to wing one's flight, to soar on high;
ի թռիչս, flying, on the wing, as it flew hy, in the air.

· Calfa

NBHL (1)

Յի՞նչ իցեն այսպիսի թեւք, այլ ճշմարիտ հաւատոցն թռիչք. (Ոսկ. ես.։)


Կարգեմ, եցի

va.

to put in order, to arrange, to dispose, to distribute, to put, to place, to plant;
to destine, to prescribe, to fix, to assign, to enjoin;
to establish, to institute, to found;
to constitute, to charge with;
to number or place among;
to range in battle, to put in order of battle or in battle-array;
*to marry, to give in marriage;
կարգեալ ընդ իշխանութեամբ, subaltern, inferior;
խաղային յառաջ՝ կարգեալք եւ կազմեալք, they cautiously advanced in good order.

· Calfa

NBHL (1)

Կամելով հաւատարիմ կարգել զվկայութիւն. (Ոսկ. յհ.։)


Կարծիք, ծեաց

s. adv.

opinion;
thought, mind, sentiment;
conjecture, hypothesis, supposition;
suspicion, presumption;
fantasy, imagination;
կարծեօք, by conjecture, hypothetically;
հասարակաց —, public or general opinion, common sense;
— ընկալեալ ou բազմագունից ընդունելի, the generally received opinion, the general conviction, the best established opinion;
նախաժաման —, prejudice, prepossession;
ազատամիտ, ձախողակի — free, adverse or contrary opinion;
ի կարծիս լինել, կարծիս ի մտի դնել, to imagine, to fancy, to think, to surmise, to conjecture;
կարծիս բերել զումեմնէ, to suspect a person;
տալ զպատշաճ կարծիս զումեքէ, to have a good opinion of, to think highly, well, much of;
բերել մեծ ինչ կարծիս զումեքէ, to esteem a person highly, to make much of;
զհետ երթալ —ծեաց ուրուք, to incline to another's opinion, to follow the opinions of;
մեծ ինչ —իս բերել զանձնէ, to have a high opinion of oneself;
յամառիլ, խրոխ տալ ի —իս իւր, to be wedded to one's opinions.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ բռնադատեցաւ ի կարծեացն (այս ինքն ի կասկածանաց՝) ձեռնամուխ լինել եւ չարչարել զկոյսն։ եթէ ինձ ասէ չաւատաս, եւ կարծիս ինչ զիմոյ վկայութենէս կարծես, գոնէ առնն հաւատա՛. (Ոսկ. մտթ.։)


Կարծրանամ, ացայ

vn.

to harden, to be or become hard, to grow hard or tough, to toughen, to indurate.

· Calfa

NBHL (1)

Կարծրանալ հաւատով, կամ հոգւոյն սրբոյ աըւչուր. (Սարգ. ՟ա. պ. ՟Է. եւ ՟Գ։)


Կարծրութիւն, ութեան

s. fig.

hardness, firmness, solidity;
asperity, roughness, inflexibility.

· Calfa

NBHL (2)

Կարծրութիւն սծտի, յուսոյ, հաւատոց. (Նար.։ Սարգ.։)

Ընդ յօժարութիւնեւ ընդ կարծրութիւն համբերութեամբն է զարմանալ։ Ոչ կարացին խախտել զկարծրութիւն հաստատուն հաւատոյ նորա։ Չարաբարոյ եւ ապառում կարծրութեամբ գոլով. (ՃՃ.։)


Կարկամիմ, եցայ

vn.

to be bent, folded, stunted;
to bend, to bow, to contract, to shrink, to stiffen, to wrinkle, to shrivel up, to be anchy-losed.

· Calfa

NBHL (1)

Ի շարժմանէ բարեաց կարկամեալ։ Որք կարկամեալ էին իբրեւ զքար անհաւատութեամբ, կակղացան ոռոգմամբ աւազանին. (Երզն. լս. եւ Երզն. մտթ.։)


Կարճամիտ

adj.

impatient, intolerant;
pusillanimous;
short-witted, silly, simple, foolish, ignorant, dull, stupid, stolid.

· Calfa

NBHL (1)

Կարի իմն տկար եւ կարճամիտ է ազգ մարդկան, եւ յաղագս այսորիկ ոչ հաւատայ խոստման իրիք առանց գրոյ. (Բրսղ. մրկ.։)


Կարճառօտ

adj. adv.

short, brief, succinct, concise, laconic;
in few words, shortly, succinctly, briefly, concisely, summarily, laconically;
— հատանել, —ս կտրել, to epitomize, to condense, to state briefly.

· Calfa

NBHL (1)

Այս է հաւատ ուղիղ դաւանութեան կարճառօտ բանիւ. (Գր. հր.։)


Կարճժամանակեայ

cf. Կարճատեւ.

· Calfa

NBHL (1)

Սակաւ ժամանակեայ. սակաւատեւ.


Կափուցանեմ, ուցի

va.

to cover, to shut, to close;
— զաչս ուրուք, to close the eyes of;
— զաչս ի լոյս, to shut the eyes against conviction.

· Calfa

NBHL (1)

Սոքա աչօք կափուցելովք՝ ի լսելոյ եւեթ հաւատային. (Երզն. մտթ.։)


Կեանք, կենաց

s.

life;
being, days, existence;
health;
conduct, behaviour, manners, habits;
subsistence, living, nourishment;
means, circumstances, property, substance, goods, patrimony, inheritance, wealth, possessions, fortune;
the world;
ցկեանս, for -;
ի կեանս իմ, in all my -;
երբէք ի կեանս իմ, never in my -;
զամենայն աւուրս կենաց իմոց, formy whole lifetime;
յաւիտենական, հանդերձեալ —, eternal —, the — to come, the next world;
ընթացք՝ վախճան՝ երկարութիւն կենաց, the course, the duration & the end of -;
մեկին or ամփոփ, անշուք or աննշան —, a. retired -;
obscure —, — of obscurity;
խստամբեր դժոխըմբեր՝ վտանգալից՝ բազմավրդով՝ վատ՝ չարակեաց՝ անգործ՝ ունայն —, an austere, frightful or insupportable, perilous or hazardous, checkered, base, wretched, unoccupied or idle, useless -;
— զերծ ի հոգոց եւ ի կրից, a — free from passion, uneasiness or anxieties;
անպաճոյճ՝ սակաւապետ՝ շինական՝ վաստակասէր՝ ժիր՝ զգաստ —, a simple, frugal, rural, laborious, active, sober -;
անարատ՝ բարեկարգ՝ չափաւոր՝ տեսական՝ անհոգ —, a pure, regular, moderate, contemplative, careless —;
անդորրաւէտ՝ խաղաղաւէտ՝ փափկասուն՝ հեշտալի՝ զուարճալից —, a quiet or tranquil, peaceful, delectable, effeminate or luxurious, agreeable —;
սոսկական՝ անզբօս՝ հովուական վարել կեանս, to lead a private, serious, pastoral -;
վարել, անցուցանել զկեանս, to pass one's life;
հասարակաց վարել կեանս, to live in common;
բելրկրալից վարել կեանս, to lead a happy, comfortable —;
դողալ ի վերայ կենաց ուրուք, to tremble for another's — or days;
կեանս պարգեւել, to grant — to;
շահել զկեանս, to gain one's living;
ի վտանգ արկանել զկեանս, to imperil, to hazard or expose one's — to danger;
ազատել կամ կորուսանել զկեանս, to save or lose the —;
ի կենաց արկանել՝ զրաւել՝ կարճել՝ լուծանել՝ բառնալ, to deprive of —, to put to death, to kill;
ընդ մէջ կենաց եւ մահու լինել, to be a question of — or death;
ի կենաց անկանել՝ պակասել, to lose one' s life, to die;
հրաժարել ի կենաց, to renounce -;
փոխիլ ի կենաց աստի, to make one's exit from this world;
ելանել ի կենաց, to depart this -;
սուղ են —, — is short;
ի վտանգի կան — նորա, his — is in danger;
ընդ կեանս եւ ընդ մահ, half alive & half dead;
տալ տաց զկեանս իմ վասն նորա, I would lay down my — for him or her;
ի կեանս եւ ի մահու, in — & — death;
ժամանակն է ոստայն կենաց or որ հինու զկեանս, time is the stuff that — is made of;
ընդ կենաց եւ վախճանն, people die as they live.

· Calfa

NBHL (1)

Ի միումն ժամու փոփոխումն առնել բարուց կենաց մարդկան։ Եթէ ոչ նախ հաստատեալ է յանձն իւր զուղիղ կեանս, ոչ մտանէ ի հաւատս։ Կեանս անմաքուրս ունին. (Ոսկ. յհ.։)


Կեղակարծ

adj. adv.

doubtful, uncertain, ambiguous;
undecided, wavering, pusillanimous, irresolute;
suspicious, distrustful;
— լինել, to be suspected, doubted;
— թուիլ, to seem doubtful;
cf. Կեղածաբար.

· Calfa

NBHL (1)

որ եւ Կաղակարծ. իբր Խեղ կամ կեղ կարծեօք. ուր գոյ կարծիք կաղացող յերկուս հետս. այսինքն Կասկածաւոր. կասկածելի. խիթալի. երկբայական. եւ Կասկածոտ. երկմիտ. թերահաւատ. ...


Կեղակարծեմ, եցի

vn.

to doubt, to have doubts about;
to suspect, to surmise, to distrust.

· Calfa

NBHL (1)

Ապա թէ կեղակարծես, զօրինակէ բուռն հար։ Իսկ եթէ կեղակարծես առ ի սոյն հաւատ, ե՛կ եւ այլն։ Մինչեւ ի գալուստն քրիստոսի մարդիկ կեղակարծէին ի փրկութենէ. (Լմբ. պտրգ. եւ Լմբ. սղ. (ուր լինի ընթեռնուլ, կեղակարծ ես, էին։))


Հակառակ, աց

adj. adv. fig.

contrary, opposite;
adversary, hostile, unfavourable, inimical;
discordant;
incompatible;
prep. adv. against, contrary to;
opposite, facing, in front of;
զնորին —ն, նմին or նորին —, ի —էն, ընդ —ն, on the contrary, on the wrong side;
against the grain, in a contrary sense, backwards;
ամենեւին իսկ —, directly or diametrically opposite, quite the reverse;
— ուղիղ մտաց, in spite of sense and reason;
— կամաց նորա, against his will or grain, in spite of him;
forcibly;
— կալ, to stand, remain, stay or stop in the face of, in front;
to oppose, to withstand, to resist, to make head against, to cope with;
— լինել, to be contrary, to oppose;
ընդ —ս լինել միմեանց, to be at variance;
—, ի —ն or ընդ —ս ելանել, մտանել, ընթանալ, լինել, to oppose, to form an opposition to, to rise up or against, to go against, to run counter, to withstand, to counteract, to thwart, to cross;
ընդ —ս ելանել, cf. Հակամտեմ.

· Calfa

NBHL (1)

Այսօր վիմին հաւատոյ եւ յովհաննու սիրելւոյ ընդ հակառակս ընթացեալ ի գերեզման յարուցելոյն. (Շար.) այսինքն մի քան զմի եագելով, կամ մին որպէս ծեր, եւ միւսն որպէս երիտասարդ, եւ այլն։


Հակառակադիր

adj.

opposed;
opposing, adverse.

· Calfa

NBHL (1)

Զհակառակադրաց հաւատոյն, վասն որոց ճառէ. (Սարգ. յուդ. ՟Ա։)


Հաղորդակից, կցի, կցաց

adj.

cf. Հաղորդ.

· Calfa

NBHL (1)

Մարդիկ՝ նորա հաւատոցն հաղորդակից. (Սհկ. կթ. եկեղ.։)


Հաղորդութիւն, ութեան

s.

communication, participation, connection;
relations;
intercourse;
correspondence;
communion;
carnal communion;
սուրբ —, the Eucharist, the Lord's Supper;
զատկական —, pascal communion;
աղօթք յետ հաղորդութեան, post-communion.

· Calfa

NBHL (2)

Հաղորդութիւն բանից, կամ հացի, հաւատոց, հոգւոյն սրբոյ, որդւոյ, կամ չարչարանաց քրիստոսի.եւ այլն։

Հաղորդութեան յորջորջումն յայտ առնէ, թէ զանազանութիւն բազմութեանն ի մի անձնաւորութիւն գան սովաւ. (Լմբ. պտրգ.) այսինքն հաղորդելով քրիստոսի՝ լինին եւ հաւատացեալք մի մարմին ի քրիստոս։


Հաճութիւն, ութեան

s.

agreement, satisfaction;
accord, approbation, consent, complaisance, acquiescence, compliance;
desire, wish, pleasure, will;
—ք, grace, sweetness, loveliness, amiableness;
առանց քոյին հաճութեան, without your consent, in spite of you;
արա ընդ իս ըստ հաճութեան կամաց քոց, do with me according to your pleasure.

· Calfa

NBHL (1)

Անբաւ է ասել ի հաճութիւն անհաւատիցն եւ տարացուցումն (կամ ի տարացուցացն). (Ոսկ. եզեկ. կամ Եպիփ. յար.։)


Համաբուն

cf. Համաբնեայ.

· Calfa

NBHL (1)

Համաբուն հաւատով. (Լմբ. պտրգ.։)


Համագունդ

adj. adv.

cf. Համագումար;
flocked together, gathered in crowds or in a mob;
in a united company, with all the company, in crowds;
— թռչիլ, to fly in flocks or swarms.

· Calfa

NBHL (1)

Գնայ հանդերձ խաչիւն սրբով, եւ համագունդ հաւատացելօքն, կամ համագունդ համազգեօք. (Յհ. կթ.։)


Համադրութիւն, ութեան

s.

synthesis.

· Calfa

NBHL (1)

Ստորագրել ի համադրութիւն հաւատոյ մեր. (Ժող. հռոմկլ.։)


Համալծակից, կցի, կցաց

cf. Համալուծ.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ մեք հաւատացաք (ասէ). համալծակից առնու զաշակերտսն, քանզի կատարեալ էին ի հաւատս. (Շ. ՟ա. յհ. ՟Հ՟Զ։)


Համալծորդ

cf. Համալուծ.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ մեք հաւատացաք (ասէ). համալծակից առնու զաշակերտսն, քանզի կատարեալ էին ի հաւատս. (Շ. ՟ա. յհ. ՟Հ՟Զ։)


Համալուծ

adj. s.

bearing the same yoke;
colleague;
companion, partner.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ մեք հաւատացաք (ասէ). համալծակից առնու զաշակերտսն, քանզի կատարեալ էին ի հաւատս. (Շ. ՟ա. յհ. ՟Հ՟Զ։)


Համախորհուրդ

adj. s.

of the same opinion or mind, unanimous, agreeing, concordant;
adherent, partisan;
— լինել, to agree with, to be of the same mind.

· Calfa

NBHL (1)

Թերեհաւատութեամբդ այժմ համախորհուրդ էք նոցա. (Նանայ.։)


Համակեաց, կեցաց

adj.

still living with another.

· Calfa

NBHL (1)

Ո՛չ հաւատան (հին սրբոց), այլ զհամակեացսն խնդրեն. (Ոսկ. յհ. ՟Բ. 25։)


Համակրօն, ից

adj.

coreligionary.

· Calfa

NBHL (2)

Միակրօն. հաւատակից, կրօնակից. կարգակից. միաբան.

Որք համակրօն են ի սոյն հաւատ եւ ի յոյս. (Լմբ. սղ.։)


Համահաւաքեմ, եցի

va.

cf. Համախմբեմ.

· Calfa

NBHL (1)

Որ եւ հաւատան համահաւաք՝ տիեզերագրաւ. (Տօնակ.։)


Համաձայն

adj. mus. adv.

concordant, consonant, conformable;
in unison;
unanimously.

· Calfa

NBHL (1)

Այլք ոմանք ի հաւատակցաց եւ ի համաձայնից եղբարց մերոց։ Զհամաձայնն ունին հաւատս. (Պրպմ. ձ։)


Համամիտ

adj.

of the same mind or opinion, unanimous;
— լինել ումեք, to perfectly agree with, to enter into the views of;
— են ցանգ, they always agree in opinion.

· Calfa

NBHL (1)

Համամիտ ընտանեացն գործակցութեամբ։ Ճշմարտութիւն բերանոյն համամիտ առ հաւատոյն խոստովանութիւն (այսինքն համաձայն). (Արծր. ՟Դ. 11։ եւ ՟Գ. 6։)


Համանմանակի

adj.

cf. Համանման.

· Calfa

NBHL (1)

Նմա հաւատասցէ եւ նորուն զաւակաց՝ համանմանակի ընտանութեամբ. (Խոր. ՟Գ. 65։)