Definitions containing the research աղ : 10000 results

Անկար

adj.

seamless;
not sewed;
incapable, unable, weak, feeble, impotent;
impossible;
— է, it is impossible.

· Calfa

NBHL (1)

Ո՛վ դու անկար խորան խորհրդոյ՝ տաղաւարին հօրն հաւատոյ. (Գանձ.։)


Անկարանամ, ացայ

vn.

to be unable, to be incapable, to be insufficient.

· Calfa

NBHL (1)

Անկարացեալ ի սորայն լինիմ համոց (աղի ջրոյ ծովուն). (Պիտ.։)


Անկարգեմ, եցի

va.

to disorder.

· Calfa

NBHL (1)

Հա՛ն զժանգն յատենէ, զի մի՛ աղմկեալ խռովեցուսցէ եւ անկարգեսցէ զիրաւունսն։ Տեսանէ անկարգեալ զհոգեկան մասունսն. (Լմբ. առակ. եւ Սղ.։)


Անկարելի, լւոյ, լեաց

cf. Անհնարին.

· Calfa

NBHL (1)

Զեղծումն գործել, երկրորդ՝ անկարելեաւ։ Զանկարելիսն կարելիս կացուցանէ։ Զվտանգ անկարելի աղետիս. (Պիտ.։)


Անկարծ

adj. adv.

unexpected, unforeseen, extraordinary, unaccountable;
յ—ս, suddenly.

· Calfa

NBHL (1)

Բանակեալ էր յանհոգս յանկարծս եւ աննենգ խաղաղութեամբ. (Բուզ. ՟Ե. 38։)


Անկարօտ

adj.

not indigent, not in want.

· Calfa

NBHL (1)

Անկարօտ լիութիւն, կամ արքայութիւն, գանձ, քաղաք. (Յճխ.։) (Ագաթ.։)


Անկարօտաճեմ

adj.

not compelled to move on the ground.

· Calfa

NBHL (1)

Անկարօտ ի ճեմս կամ ճեմելոյ յերկրի. խաղացեալ իբր ի թռիչս թեւոց. որպէս չորեքկերպեան կենդանիք, եւ անիւք Եզեկիէլի.


Անկարօտութիւն, ութեան

s.

plenitude, fulness, abundance.

· Calfa

NBHL (1)

Հաղորդ առնելով աստուածային անկարօտութեանն. (Խոսրովիկ.։)


Անկելանոց, աց

s.

hospital.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ էր շինեալ նորա անկելանոց աղքատաց եւ հիւանդաց. (Վրք. հց. ՟Ժ՟Դ։)


Անկեղծ, ից

adj. adv.

sincere, candid, frank, ingenuous;
true, loyal, faithful;
sincerely, ingenuously, candidly.

· Calfa

NBHL (1)

Զպատմուճան մտաց եւ զգոգս բնութեան անշաղախ եւ անկեղծ պահեսցուք. լինի իմանալ եւ անկեղտ, կամ անեղծ։


Անկենդան

adj.

lifeless, dead;
cold, without ardour, — animation;
inanimate;
s. chem. azote.

· Calfa

NBHL (2)

Ի կենդանս եւ յանկենդանս. (Անյաղթ բարձր.։ եւ Նար. յովէդ.։)

Ի կենցաղումս ծփեալ իբրեւ զանկենդան կեամ. (Մագ. ՟Ժ՟Դ։)


Անկեր

adj.

that does not eat;
not eaten;
that has nothing to eat, famished.

· Calfa

NBHL (2)

ԱՆԿԵՐ ԱՆԿԵՐԱԿՈՒՐ Որ չունի զկեր եւ զկերակուր. չուտօղ՝ ի բնէ կամ ի հարկէ, կամ կամաւ. անսուաղ. բան չկերօղ, եւ առանց ուտելու. եէմէզ. եէմէքսիզ.

Անկերակուրք եւ քաղցեալք գտին կերակուր զշնորհսն Աստուծոյ. (Համամ առակ.։)


Անկերակրութիւն, ութեան

s.

want of food;
hunger;
phthisis.

· Calfa

NBHL (1)

ἁτροφία. inedia, et tabes. Ոչ կերակրիլն. անսուաղութիւն. եւ կորուստ ախորժակի կերակրոց, յորմէ եւ մաշարայական ախտ.


Անկերպ

adj.

shapeless;
unformed, imperfect;
ugly.

· Calfa

NBHL (1)

Զի՞նչ է իմաստ (իմացականութիւն). պարգեւ աստուծոյ, զօրութիւն աննիւթ, անկերպ ակն հոգւոյ. (Անյաղթ հց. իմ.։)


Անկերպութիւն, ութեան

s.

cf. Անկերպարանութիւն.

· Calfa

NBHL (1)

Ակնարկելով առ անկերպութիւն առաջիկայիցն (դիականց) ամենայն տաղտկութեամբ լցեալ. (Նիւս. թէոդոր.։)


Անկէզ

adj.

unburnt;
incombustible.

· Calfa

NBHL (1)

Զնոյն հուր ընկալեալ՝ պահեցար անկէզ. (Անյաղթ բարձր.։)


Անկիր

adj.

not subject to passions;
impassive, incapable of suffering.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ եւս ասելի է անկիրս զայնպիսիսն գոլ ամենեւին. (Անյաղթ հակակ.։)


Անկիւն, կեան, կեանց

s.

"angle;
corner, nook;
— ճանապարհի, turning of the road;
բութ —, obtus-angled, obtus-angular;
սուր — acute-angled;
— հատանել, cf. Ական հատանել."

· Calfa

NBHL (1)

Ջահաւորեալ ի չորս անկիւնս աշխարհի. (Անյաղթ բարձր.։)


Անկիւնաւոր, աց

adj.

angulous, angular.

· Calfa

NBHL (1)

Ի նմանէ (յերրեակ թուոյ) յառաջ խաղացեալք բոլոր անկիւնաւորաց. (Մագ. ՟Ե։)


Անկղիտանամ, ացայ

vn.

to be dissolute.

· Calfa

NBHL (1)

Կերակրոց տենչանք, եւ օտար ընչից բաղձանք, եւ փառամոլութիւնք, որովք անկղիտանամք ի տրփանացն։ Յայսոսիկ անկղիտանամք մեք կրօնաւորքս։ Մի՛ երբէք ցանկութեամբք մարմնոյ անկղիտանալ. եւ այլն. (Սարգ. ստեպ։ Իսկ ի Հին բռ. գրի.)


Անկշռելի, լւոյ, լեաց

cf. Անկշիռ.

· Calfa

NBHL (1)

Անկշռելի սմա ի դասս քաղաքավարացն ամենեւին ոք գտցի. (Պիտ.։)


Անկոխ

adj.

untrodden, desert.

· Calfa

NBHL (1)

Նաղ է փարախս, սակայն գայլոցն անկոխելի. (Առ որս. ՟Ը։)


Անձրեւածին

adj.

that engenders rain;
copious.

· Calfa

NBHL (2)

Անձրեւածին ամպք. (Կոչ. ՟Ժ։ Ոսկ. ծաղկզրդ.։ Սիսիան.։ Անան. ի յհ. մկ.։)

Անձրեւածին աղբիւր. (Կիւրղ. ի կոյսն.։)


Անձրեւաձիր

adj.

that gives or engenders rain.

· Calfa

NBHL (1)

Ով ցօղոյն կենաց՝ հօրէն լուսոյ իջեալ, ամպ անձրեւաձիր՝ ծարաւելոցս յարբումն. (Տաղ.։)


Անձրեւանամ, ացայ

vn.

to fall like rain.

· Calfa

NBHL (2)

դիմազ. ԱՆՁՐԵՒԱՆԱՅ. ὔεται, ὔιτο. pluit, ut pluvium fluit. Իբրեւ անձրեւ իջանէ. անձրեւէ. տեղայ. եւ գալ մանանայի, եաղմագ.

Հաց անձրեւասցի, եւ վէմ աղբիւրասցի։ Ծովն բաժանեցաւ, հացն անձրեւացաւ. (Ածաբ. պասեք. եւ Ածաբ. կիպր. եւ Ածաբ. մակաբ.։)


Անճաշակ

adj. adv. that fasts, fasting;
without eating.

· Calfa

NBHL (2)

ἅγευστος. impastus, jejunus, qui non gustavit. Որ ոչ ճաշակէ. անսուաղ. անմասն ի ճաշակաց մարմնոյ կամ հոգւոյ.

Անճաշակ ի բարեացն վայելմանէ։ Ի կէս աւուրցն ելանեն ի կենցաղոյս՝ անճաշակք ի ծերութենէ. (Պիտ.։)


Անճառ, ից

adj.

ineffable, unspeakable.

· Calfa

NBHL (2)

ԱՆԴ ԱՆՃԱՌՔ, ռից. Կրկին բառ է, թէեւ կից գրեսցի. cf. ԱՆԴ, ա. Որ ինչ անդ ի հին օրէնս անճառք կամ գաղտնիք խորհրդաւորք կային.

ἅρρητος, ἁμύθητος, ἁνέκφρατος , ἁνεκλάλητος. ineffabilis, infinitus. Զոր չէ մարթ բանիւ ճառել՝ վասն մեծութեան, անհասութեան, գաղտնութեան. անպատմելի. անպատում. անթարգմանելի. անբաւ. գաղտնի. խորին. վասֆ օլունմազ. տիլէ վասֆէ կելմէզ.


Անճառագայթ

adj.

without rays, without light.

· Calfa

NBHL (1)

Եթէ ոչ կազմես զպատրոյգն, խստացեալ՝ անճառագայթ լինի, եւ աղօտանայ. (Եփր. աւետար.։)


Անճառելի, լւոյ, լեաց

cf. Անճառ.

· Calfa

NBHL (3)

Անճառելւոյ հասեալ շնորհի. (Անյաղթ բարձր.։)

Հազիւ զյապաղանացդ յայտնեցեր զանճառելիսդ. (Ածաբ. մկրտ.։)

Կշտամբեցից զքեզ անճառելի մահուամբ. (Պտմ. աղեքս.։)


Անճառութիւն, ութեան

s.

ineffability;
unspeakableness.

· Calfa

NBHL (1)

Յաղագս Աստուածութեան բանին զանփոփոխութիւն եւ անճառութիւն խոստովանին. (Աթ. ՟Դ։)


Անճարակ

cf. Անճար.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ զի կայի դեռ յանճարկին՝ ի մէջ մեծի պատերազմին. (Գր. տղ. յերուսաղէմ.։)


Անճետ

adj.

without posterity;
— առնել cf. Անճիտեմ.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ այլ ոչ եղեւ անդ վաղամեռ եւ անճետ. (Եփր. թագ.։)


Անճոռնի

adj.

gigantic, enormous, monstrous;
grotesque, extravagant, absurd, ridiculous, unseemly.

· Calfa

NBHL (2)

Անհեթեթ ըստ հասակի. վիթխարի, յաղթանդամ. անարի. մեծ յոյժ. ստուար. եւ ահաւոր. հանդալ. տզման. հեյպեթլի.

(Կէտք) յաղագս անճոռնի եւ թանձր մարմնոյ. (Արծր. ՟Գ. 7։)


Անմահ, ից

adj.

immortal.

· Calfa

NBHL (2)

Կոյսք ոչ մահացու ծննդոց, այլ անմահից բաղձացեալք. (Փիլ. տեսական.։)

Անմահ է մարդոյս կամքն ի կենցաղս. իմա՛ կամի անմահ լինել եւ յաստիս։


Անմահանամ, ացայ

vn.

to be immortalized.

· Calfa

NBHL (1)

Անդէն վաղվաղակի եւ ձեռքն անմահացան. (Եղիշ. հայր մեր.։)


Անմահարար

cf. Անմահաբեր.

· Calfa


Անմահութիւն, ութեան

s.

immortality.

· Calfa


Անմասն

adj.

without share or portion, that does not participate;
bereft, destitute;
— լինել, to be destitute, to be bereft;
— առնել, to deprive.

· Calfa

NBHL (2)

ἁμερής. partium expers. Որ ոչն ունի մասունս բաղադրիչս. պարզ ամենեւին. անմասնիկ. անբաժանելի ի մասունս. (հոգին, եւ կէտն, եւ վայրկեանն, եւ այլն). պէօլիւն մեզ.

Անմասն է՝ ըստ որում սեռ է։ Անմարմինք անմասունք են. (Անյաղթ պորփ.։)


Անմատոյց

adj.

inaccessible, unapproachable.

· Calfa

NBHL (2)

Ի կեանս յանպատումս եւ յանմատոյցս. (Անյաղթ բարձր.։)

Եւ անշաղախ. անխառն.


Անմարդի

adj.

inhuman;
unkind, uncivil, brutal;
desert, uninhabited;
— կացուցանել, յ— դնել, to unman, to divest of humanity;
to depopulate.

· Calfa

NBHL (3)

Անմարդի զերուսաղէմ հրէից կացուցանել. յն. գերեզմանատեղի. (՟Բ. Մակ. ՟Թ. 4. 14։)

Եթէ յաչաղես զփրկութիւն ողորմելոցն, անմարդի ես. (Փիլ. յովն.։)

Քանզի անմարդիքն են, վաղվաղակի մատնի քաղաքն ի պարտութիւն. (Ոսկ. ես. ՟Գ.) ըստ ա՛յլ յն. αὕτανδρος. իւրովք արամբք. իբր անօգնական յայլոց ի մարդկանէ. որ հայի ի ՟Ա նշ։


Անմարդութիւն, ութեան

s.

depopulation;
inhumanity, barbarity;
incivility, brutality.

· Calfa

NBHL (3)

Յաղագս առ այրն անմարդութեանդ։ Լինել անմարդութեան խստապարանոց սպասաւոր. (Դիոն. թղթ. ՟Ը։)

Զանմարդութիւնն իբրեւ զազատութիւն ողջունեմք։ Ո՛րքան չար է անմարդութիւնն, եւ ո՛րքան բարի գութք. (Ածաբ. աղքատասիր.։)

Անմարդութիւն եւ ամայութիւն քաղաքաց. (Փիլ. տեսական.։)


Անմարմին, մնոց

adj.

incorporeal, immaterial.

· Calfa

NBHL (1)

Սեռք անմարմինք են՝ ընդհանուր գոլով։ Յայտ է թէ անմարմին են (ընդհանուրք ամենայն). ուստի յայտ եղեւ, թէ՝ եւ բաղազանութիւնքն անմարմինք են. (Անձ. պորփ։)


Անմարտ

adj.

impregnable, invincible

· Calfa

NBHL (1)

ԱՆՄԱՐՏ ԱՆՄԱՐՏԱԿԱՆ. ἅμαχος. inexpugnabilis. Ուր չկայցէ մարտ. ճէնկսիզ. եւ որում չկարէ մարտն ստնանել. անմարտնչելի. անյաղթելի. անպարտելի. գարշը գօնմազ, ալթ օլմազ.


Անմարտնչելի, լւոյ, լեաց

cf. Անմարտ.

· Calfa

NBHL (1)

ԱՆՄԱՐՏՆՉԵԼԻ որ եւ ԱՆՄԱՐՏ. ἅμαχος, ἁκαταγώνιστος. inexpugnabilis, insuperabilis. Անյաղթելի. անկռուելի. անվանելի. անառիկ.


Անմաքուր

adj.

impure, filthy, indecent, obscene, vile.

· Calfa

NBHL (2)

ἁκάθαρτος, ἁκαθάρτης. immundus, impurus. Ոչ մաքուր. անսուրբ՝ ըստ օրինաց կամ ըստ վարուց. աղտեղի. պիղծ. փիծ. աղտոտ. նափաք. մուրտար.

Անմաքուր ձեռօք։ Յանմաքուր շաղախմանէ. (Պետ.։)


Անմաքրութիւն, ութեան

s.

impurity, uncleanness, filthiness, indecency.

· Calfa

NBHL (1)

ἁκαθαρσία. immundities, impritas. Անսրբութիւն. պղծութիւն. աղտեղութիւն. աղտոտութիւն. աղտ. նափաքլըգ. մուրտարլըգ.


Անմեծար

adj.

vile, abject, degraded.

· Calfa

NBHL (1)

Որ անմեծարն է ի մեծութեանն, յաղքատութեանն ո՞րչափ եւս. (Սիր. ՟Ժ. 34։)


Անմեղ, աց

adj.

impeccable;
innocent;
harmless, silly;
— կացուցանել, to acquit.

· Calfa

NBHL (1)

Մատաղ մանկտովք անմեղօք. (Ագաթ.։)


Անմեղանամ, ացայ

vn.

to be innocent.

· Calfa

NBHL (1)

Իբրեւ զձագս աղաւնեաց անմեղացեալք. (Նար. յովէդ.։)


Անմեղկելի, լւոյ, լեաց

adj.

not to be softened, hardhearted, inflexible, inexorable.

· Calfa

NBHL (2)

Յարաձիգ աղօթիւք, եւ անմեղկելի պահօք. (Բրս. հց. ՟Ժ՟Բ։)

Անմեղկելի վարուք քաղաքավարել. (Վրք. հց. ՟Ժ՟Դ։)