Definitions containing the research միս : 614 results

Բազմագիր

adj.

written in many manners;
polygraph.

· Calfa

NBHL (1)

Առակս խորիմացս, դիւալուրս, բազմագիրս, շնորհագիրս. (Ագաթ.։ Կորիւն դնէ՝ բազմադիմիս։)


Բազմագոյն, գունից, աց

adj.

of many colours;
more, much, various.

· Calfa


Բազմադիմի

cf. Բազմադէմ.

· Calfa

NBHL (2)

Մաղթանս բազմադիմիս։ Պաղատանս բազմադիմիս. (Նար.։)

Բազմադիմի ջանայր շիջու. ցանել զհաւատ քրիստոնէութեան։ Եւ որպիսի շուք բազմադիմիս արարին առ ի պատիւ դիւոյ. (Խոր. ՟Գ. 12. եւ ՟Բ. 57։)


Բազմազան

adj.

very various, of many kinds.

· Calfa

NBHL (1)

Բազմազան զսա տեսեալ մեր ի միսջէ սերմանեաց. (Մագ. ՟Ձ՟Դ։)


Աղեղնաւորութիւն, ութեան

s.

archery.

· Calfa

NBHL (1)

Զարտեմիս ասեն որսոյ եւ աղեղնաւորութեան վերատեսուչ գոլ. (Նոննոս.։)


Աղքատ, աց

s. adj. beggar, mendicant, pauper;
poor, indigent, needy, necessitous, miserable, beggarly.

· Calfa

NBHL (1)

Իբր աղքատին. յետին. նուաստ. միսքին. սէֆիլ.


Աճառ, աց

s.

cartilage, gristle;
soap;
cf. Օճառ.

· Calfa

NBHL (1)

Միանգամայն կազմին զոսկերօքն չորացելովք միսքն եւ ջիղքն եւ աճառքն. (Ագաթ.։)


Ամանակ

s.

time;
time or measure in music;
cf. Ժամանակ.

· Calfa

NBHL (1)

Զաւուրս եւ զգիշերս, զամիսս եւ զտարիս, եւ միանգամայն առհասարակ ամանակ՝ ո՞ արդեօք եցոյց։ Ասացեալքն ըստ մասանցն ամանակի բաղադրութիւնք։ Բայց ժամանակ ոչ է ամանակի (այս ինքն միջոցի տեւողութեան) լոկ անուն, (այլ՝) հանդերձ վճարելոյ. զի ամանակ է վճարելոյ ուղղութեան ժամանակ. (Փիլ.։)


Ամենաթշուառ

adj.

very unfortunate, most miserable, most calamitous.

· Calfa

NBHL (1)

πανάθλιος, ταλαιπώτερος. miserrimus, valde miser ac aerumnosus Ամենայն իրօք թշուառ եւ ողորմելի. հիքացեալ. չուառական. խեղճին խեղճը. փէք սէֆիլ. զավալլը. միսքին. գութսուզ.


Անընչութիւն, ութեան

s.

want of fortune, poverty.

· Calfa

NBHL (1)

Եթէ կամիս զանընչութիւն, ատեա՛ զարծաթսիրութիւն։ Գանձարան մեծ է կրօնաւորի կամաւոր անընչութիւն. (Վրք. հց. ՟Բ. ՟Է։)


Անթիւ, թուոյ, ոց

adj.

innumerable, immense.

· Calfa

NBHL (1)

Ութերորդի անթիւ դարուն՝ որ յաւիտեան, որում ոչ ամք՝ եւ ոչ ամիսք են թըւական. (Շ. իմ. եղակ.։)


Անյաջողութիւն, ութեան

s.

unfavourableness, unfortunateness, disadvantage.

· Calfa

NBHL (1)

Եթէ կամիս, եւ ես ստեմ յաղագս նորա անյաջ եւ փցուն. (Խոր. ՟Բ. 7։)


Անշարժ, ից

adj.

immovable, fixed, stable, firm;
not commutable;
real, not personal.

· Calfa

NBHL (1)

Հայ ամիսքդ չեն անշարժ. (Տօնակ.։)


Անուտելի, լւոյ, լեաց

adj.

uneatable, unfit for food.

· Calfa

NBHL (1)

Հում միսն անուտելի է մարդկան. (Լծ. կոչ.։)


Անպսակ

adj.

without a crown.

· Calfa


Անսկիզբն, կզբան, անց

adj.

without beginning, eternal;
baseless.

· Calfa


Անհակառակելի, լւոյ, լեաց

adj.

indisputable, irresistible.

· Calfa

NBHL (1)

Այս է ճշմարտութեանն անհակառակելի արդիւնք, յորժամ զթշնամիս ոք կոչիցէ վկայս. (Փիլ. իմաստն.։)


Անհամեմատ

adj.

disproportionate;
incomparable, unparalleled, matchless.

· Calfa

NBHL (1)

ἁσύγκριτος. incomparabilis. որ եւ ԱՆՀԱՄԵՄԱՏԵԼԻ. Անբաղդատ. աննման. անչափ. անկշիռ. չունօղ զհամեմատ ինքեան, կամ զհամեմատութիւն ընդ այլում. մենէնտի՝ ագրանը եօգ, պինազիր, պիմիսալ.


Անհամիմ, եցայ

vn.

cf. Անհամանամ.

· Calfa

NBHL (1)

Անհամեալ էր ամենեւին ամենայն բնութիւն մարդկան ... Այլոց անհամելոց մարթի ձեռօք գալ ի համեստութիւն։ Եւ դու ծիծաղիս, եւ անհամիս, լկտանաս, եւ խօլանաս. (Ոսկ. մտթ. եւ Եբր.։)


Անծառայ

adj.

free;
without servants.

· Calfa

NBHL (1)

Ձանձրացուցանէին բազմածառայքն զանծառայիցն զտուրսն, խնդրելով հանապազ զմիս այլեւայլ որսոց. (Փարպ.։)


Անծննդական, ի, աց

adj.

barren, steril.

· Calfa

NBHL (1)

Որք ութ ամիսք լեալ յորովայնին, ըստ յոլով իրաց անպտուղք եւ անծննդականք. (Փիլ. այլաբ.։)


Անկերպարան

cf. Անկերպ.

· Calfa


Անճարանամ, ացայ

vn.

to be incapable;
to be without remedy, to despair.

· Calfa

NBHL (1)

Անճարացեալ հինգ ամիս ի տեղն դադարեցին. (Լաստ. ՟Ի՟Ա։)


Անմարմին, մնոց

adj.

incorporeal, immaterial.

· Calfa

NBHL (1)

ἁσώματος, ἅσωμος. incorporeus, ἅσαρκος, carnis expers. Որ չունի զմարմին, զմիս, եւ զնիւթ. հոգեղէն. աննիւթ. իմանալի. թէնսիզ, պիլա ճէսէտ.


Անյագ, աց

adj. adv.

insatiable, greedy, gluttonous;
— ուտել, to devour;
cf. Անյագաբար.

· Calfa

NBHL (1)

Զմիս անասնոյ ոչ ուտեն, եւ զեղբայրն անյագաբար ուտեն. (Եզնիկ.։)


Անլուայ

adj.

unwashed, impure.

· Calfa

NBHL (1)

Անլուայ ձեռօքն աղօթել ոչինչ ունի խտրոց. բայց անլուայ խորհրդով՝ այն է ամենայն յետնութիւն չարեացն։ Եթէ Աւետարան հասանիցէ ի ձեռս առնուլ, անլուայ ձեռօք չկամիս հուպ լինել. (Ոսկ. յհ. ՟Բ. 27։ Ոսկ. մ. ՟Ա. 2։)


Անբաղդատ

adj.

incomparable, matchless;
incongruous, disproportionate.

· Calfa

NBHL (1)

Անհամեմատ՝ ի գովութեան մասին. անբաղդատելի. աննման. անզուգական. ἁσύγκριτος. incomparandus. պինազիր, պիմիսալ.


Անբժշկութիւն, ութեան

s.

incurability.

· Calfa

NBHL (1)

Չէ առողջութիւն, այլ ամենեւին անբժշկութիւն։ Զառողջութեանն անբժշկութիւն։ Զանբժշկութիւն հարուածոց օձին։ Զանբժշկութիւնն ազդել լքելոյս։ Փտեցան վէրք իմ ի յանզգամիս անբժշկութիւն. (Նար.։)


Ագանիմ, ագայ, ագիր, ագուցեալ

vn.

to clothe or dress oneself, to wear, to put on;
to take lodgings, to pass the night, to sojourn, to dwell;
to stay;
— զրահս, to put on a breastplate or cuirass.

· Calfa

NBHL (1)

Եթէ կամիս հանդերձս ստանալ, զայն ստասջիր որ ի վեր ի բարձունս ագանիցի (Ոսկ. եբր.)


Ախորժեմ, եցի

va.

to taste of, to relish, to like;
to love, to take pleasure in;
to desire, to aim at;
ոչ —, to take a disgust for or to;
Թէ ախորժէք, if you please.

· Calfa

NBHL (1)

Եթէ զհաւուց ախորժեսցես միս։ Որպէս իմս ախորժեն կամք. (Արշ.։)


Ահեկան, ի

adj. s.

that is to the left;
the ninth ancient month of the Armenians;
cf. Ամիս.

· Calfa


Բանտարգել

adj.

prisoned;
— առնել, to imprison, cf. Զնդանեմ, cf. Բանդեմ, cf. Կալանեմ.

· Calfa

NBHL (1)

Նա եւ ի բանտարգելսն եւ ի հիւանդսն, թէ կամիս, բարեգործես. (Խոսր.)


Բարգաւաճանք, նաց

s. pl. increase, abundance;
profit, improvement, bloom, lustre, splendour, renown.

· Calfa

NBHL (1)

Բարգաւաճանս հարուստս առ թշնամիսն ցուցանէր. (Յհ. կթ.։)


Բարեբարոյ, ի, ից

adj.

goodnatured, good-tempered, civil, benign, affable, kind.

· Calfa

NBHL (1)

Եթէ առ թշնամիսն բարեբարոյ գտանիմք. (Սարգ. ՟ա. պետ. ՟Ժ։)


Բարեգթութիւն, ութեան

s.

benignity, clemency, mercy.

· Calfa

NBHL (1)

Բարեգթութեամբ առ թշնամիսն՝ զբարեգթութիւնն Քրիստոսի ստանալ. (Սարգ. ՟ա. պ. ՟Է։)


Բարեգործեմ, եցի

vn.

to do well, good.

· Calfa

NBHL (1)

Բարեգործես առ չարս եւ առ բարիս։ Բազումս՝ թէ կամիս, բարեգործես ի նոսա. (Խոսր.։)


Բարեկենդան, ի

s.

carnival, holy day time;
բուն —, the day before lent, shrovetuesday, shrovetide.

· Calfa

NBHL (1)

Յաւուր բարեկենդանին։ Զերկու շաբաթսն (կամ զերկու շաբաթին) բարեկենդանին։ Հրամայեաց ի բարեկենդան շաբաթսն (կամ ի բարեկենդանաշաբաթսն) զամէն միս ի զոհից դիւացն վաճառել. (Ասող.։ Արշ.։ Տօնակ.։)


Բարկութիւն, ութեան

s.

anger, wrath, ire, indignation, passion;
harshness;
disgrace;
զիջանել, ցածնուլ, դառնալ ի բարկութենէ, to be appeased, to allay one's anger;
թափել զ—, to give vent to one's anger;
— or հրացան —, thunder-bolt;
սրտմտիլ բարկութեամբ, to rage, to get into a passion;
— սրտմտութեան, սրտմտութիւն բարկութեան, furry, ire, wrath.

· Calfa

NBHL (1)

Որ կերաւնոսն կոչէր. այսինքն է բարկութիւն։ Պտղոմէի բարկութեանն (այսինքն կայծակն կոչեցելոյ) գտանի կալեալ զտարի եւ զհինգ ամիս. (Եւս. քր. ՟Ա։)


Բարձրագլուխ

adj. adv.

high, elevated;
bold, frank, honourable;
holdly, highly.

· Calfa

NBHL (1)

Երեւ բարձրիգլուխ եւ յայսմ պատերազմիս. (Լաստ. ՟Ի՟Ե։)


Բարձրեալ, ելոյ

adj. s. very high;
the Most

· Calfa


Բժիշկ, ժշկաց

s.

physician, doctor.

· Calfa

NBHL (1)

Զի՞նչ օգուտ է առ բժիշկն երթալ, յորժամ զվէրս ոչ կամիս մերկանալ. (Մանդ. ՟Ա։)


Բիւրապատիկ

cf. Բիւրազգի.

· Calfa

NBHL (1)

Արդ զմեզ խրատեալ՝ զթշնամիսն բիւրապատիկ տանջես. յն. ἑν μυριότητι այսինքն բիւրովք տանջանօք, կամ բազում օրինակաւ. (Իմ. ՟Ժ՟Բ. 22։)


Բլթակ, աց

s.

lobe of the ear;
— սրտի, auricles of the heart;
— լերդի, lobe of the lungs.

· Calfa

NBHL (1)

(Իբրու նուազականն Բլիթ բառին). λοβός lubus (լծ. թ. լօփ ). ima pars auris, auricula Ստորին կողմն կամ ծայրն ականջաց՝ փափուկ եւ գնտիկ, յոր եւ լինի կախել զգինդս. անկճին վարի ծայրը, լոբիկ միսը.


Բնիոն, ից

s.

mite, farthing, obole.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ դու զիա՞րդ կամիս, բիւր բնիոն փայտեայ կամ կապարեա՞յ գտանել, եթէ մի մարգարիտ պատուական. (Ոսկ. ես.։)


Բորբոքեմ, եցի

va.

to inflame, to kindle, to set on fire, to burn;
to warm, to heat;
to rekindle, to revive.

· Calfa

NBHL (1)

Զփայտն բազմացուցից ... հուր բորբոքեցից, զի միսն հալեսցի. (Եզեկ. ՟Ի՟Դ. 10։)


Բռնադատեմ, եցի

va.

to violate, to force, to oblige, to necessitate, to compel, to convince, to subject, to constrain, to exact, to persecute.

· Calfa

NBHL (2)

Կամիս զկին իմ բռնադատել ի տան իմում. (Եսթ. ՟Է. 8։)

Կամիս զկին իմ բռնադատել ի տան իմում. (Եսթ. ՟Է. 8։)


Գազանաբեկ

adj.

torn by a wild beast.

· Calfa

NBHL (1)

Ըզգազանաբեկն ռչ բերի առ քեզ։ Զմիս գազանաբեկին։ Ճարպ մեռելոտւոյ եւ գազանաբեկաց. (Ծն. ՟Լ՟Ա. 38։ Ել. ՟Ի՟Բ. 31։ Ղեւտ. ՟Է. 24. եւն։)


Գազանակերպ

adj.

like a wild beast.

· Calfa

NBHL (1)

θηριόμορφος belluinam formam habens Ունակ կերպի կամ կերպարանաց գազանի. ճանավար միսալը.


Դժուարագնալի

adj.

difficult to walk, rough, rugged

· Calfa

NBHL (1)

Կամիս մտանել ի քաղաքն դժուարագնալի. (Վրք. հց. ՟Թ։)


Դժուարագնաց

cf. Դժուարագնալի.

· Calfa

NBHL (1)

Կամիս մտանել ի քաղաքն դժուարագնալի. (Վրք. հց. ՟Թ։)