Definitions containing the research լի : 10000 Results

Անընդմիջաբար

adv.

immediately.

· Calfa

NBHL (1)

Մերձաւորապէս ասի յորժամ անընդմիջաբար ի նո՛յնն ի նոցանէ ինչ լինի. (Նիւս. բն.։)


Անընդոստ

adj.

that cannot be jolted out of its place, fast;
firm, steadfast.

· Calfa

NBHL (1)

Զանընդոստն կակղացուսցես զարթնուլ եւ զգաստ լինել. (Նար. ՟Ղ՟Բ։)


Անընդունակ

adj.

incapable, unqualified, insufficient.

· Calfa

NBHL (6)

ἅδεκτος, ἁμέτοχος. incapax, expers. Որ չէ՛ ընդունակ. անկցորդ. անբաժ. անտեղի տալի. տեղիք չտուօղ, անյարմար. գապուլ էթմէք. կէօթիւրմէզ. գապիլիյէթսիզ. իսթիտատսըզ.

Արեգակն անընդունակ ասի լինել խաւարի. (Սահմ. ՟Ժ։)

Ոչ եթէ զամենեսեան անընդունակս ասէ լինել նորա վկայութեանցն. (Նանայ.։)

Անընդունակք լինէիք՝ որ ի մէնջ առաքեցեալքն գային առ ձեզ. (Արծր. ՟Ա. 5։)

իբր անընդունելի. չընկալեալ. անընկալ. գապուլ օլունմազ.

Կամ անտանելի. անբովանդակելի.


Անընդունակութիւն, ութեան

s.

incapacity, inability.

· Calfa

NBHL (1)

Զի մի՛ ինքն լիցի պատճառ, այլ հրէից անընդունակութիւնն. (Երզն. մտթ.։)


Անընտրաբար

adv.

indiscreetly, imprudently.

· Calfa

NBHL (1)

Անընտրողաբար. առանց ընտրելոյ կամ ընտրութիւն առնելոյ. անխտիր. անխորհրդաբար. թէվէքէլլի.


Անընտրողութիւն, ութեան

s.

indiscretion, imprudence.

· Calfa

NBHL (2)

Եւ առ մեօք լինի անընտրողութիւնն ի կամքն. (Լմբ. սղ.։)

Նաւաստեաց լինել դաւող անընտրողութեամբ. (Պիտ.։)


Անըստգիւտ

cf. Անստգիւտ.

· Calfa

NBHL (1)

ԱՆԸՍՏԳԻՒՏ ԱՆՍՏԳԻՒՏ Ըստ յն. անըստգիտելի. ἁκατάγνωστος. irreprehensibilis, qui damnari nequit. Ուր չիցէ ստգիւտ կամ ինչ մի ըստգտանելի. անպարսաւ. անարատ. անթերի. կատարեալ. ստոյգ. անկասկած.


Անըստերիւր

cf. Անստերիւր.

· Calfa

NBHL (1)

Բազմիցիմք ըստ անսուտն խոստման, եւ վայելիցեմք ընդ Քրիստոսի անըստերիւր յուսոյն մերոյ. (Յհ. իմ. եկեղ.։)


Անթախանձ

adj.

without importunity, without intrusion.

· Calfa

NBHL (1)

Զայլ ստացուածսն ետ ի քաղաքին մատակարարսն՝ վասն անթախանձ լինելոյ նմա ի հարկէ դիմոսական պահանջմանէն. (Վրք. ոսկ.։)


Անթատակ

s.

arm-pit.

· Calfa

NBHL (1)

մեռաւ ոմն իշխան՝ եւ ի լուանալն գտին բանալի մի յանթատակն. (Ոսկիփոր.։)


Անթարգմանաբար

adv.

inexplicably.

· Calfa

NBHL (1)

ἁνερμηνεύτως. Անթարգմանելի օրինակաւ. անճառաբար.


Անթարթափ

cf. Անթարթ.

· Calfa

NBHL (1)

Չունօղ զթարթափումն՝ կամ զթօթափումն. անքթիթ. անթարթելի. անշարժ. առանց թարթելու. ասլա օյնամազ, պիք պիք.


Անթարշամ

adj.

cf. Անթառամ.

· Calfa

NBHL (2)

Անթարշամելի զուարճացմամբ տերեւոյն. (Պիտ.։)

Անթարշամելի երես. (Զքր. կթ. ննջ.։ Զքր. կթ. կուս.։)


Անթաց

adj.

dry.

· Calfa

NBHL (1)

ἅβροχος, ἅνικμος. immadidus, homuris expers. Առանց թացեալ լինելոյ. անթանալի. անխոնաւ. չիթրջած. ըսլանմամըշ.


Անթաքուստ

cf. Անթաքուն.

· Calfa

NBHL (3)

ԱՆԹԱՔՈՒՍՏ կամ ԱՆԹԱԳՈՒՍՏ Նոյն ընդ անթաքուն, եւ անթաքչելի. որ չկարէ թաքչել կամ փախչել.

Զի անթաքուստ լիցին ի վրէժխնդրութենէ անտի. (Ագաթ.։)

Անթաքուստ ստուերաւ (այս ինքն յերեսաց ստուերի) ամենեքեան պայծառացեալ լինէին վայրք։ Անթաքուստ յուզմամբ ելեալ ի վեր՝ փախչէին. (Պիտ.։)


Անթերի

adj. adv.

entire, complete, perfect;
entirely, completely.

· Calfa

NBHL (1)

Ուր չիք թերութիւն. կատարեալ. ամբողջ. անպակաս. եւ աննուազ. լիով. եքսիքսիզ. գուսուրսուզ. թեքմիլ.


Անթիհիւպատոս, աց

s.

proconsul.

· Calfa

NBHL (1)

ԱՆԹԻՀԻՒՊԱՏՈՍ կամ ԱՆԹԻՊԱՏՈՍ Բառ յն. ἁνθύπατος. proconsul. Փոխանակ բդեշխի կամ հիւպատոսի հռովմայեցւոց. գօնսօլօզ վէքիլի.


Անթիւ, թուոյ, ոց

adj.

innumerable, immense.

· Calfa

NBHL (2)

Անթիւ են որսացեալք ի նմանէ։ Անթիւ լիցի ի բազմութենէ։ Մոռացաւ զիս զաւուրս անթիւս։ Բազումս եւ անթիւս օտարացոյց. եւ այլն։

ἁναρίθμητος. innumerus, innumerabilis. Որոյ ոչ գոյ թիւ. անթուելի. անհամար. բազում յոյժ յոյժ. համրանք չունեցօղ. սայըսըզ. հադսըզ հիսապսըզ.


Անթլփատ, ից

adj.

uncircumcised.

· Calfa

NBHL (2)

Ամաչեսցէ սիրտ նոցա անթլփատ։ Անթլփատ են ականջք նոցա։ Ամենայն ազգք անթլփատք են մարմնովք, եւ ամենայն տունն Իսրայէլի անթլփատք սրտիւք. (Ղեւտ. ՟Ի՟Զ. 41։ Երեմ. ՟Զ. 10։ ՟Թ. 26։)

Յաղագս Իսրայէլի՝ խստին եւ անթլփատի սրտիւ. (Ածաբ. կարկտ.։)


Անթող

adj.

unpardonable, inexpiable

· Calfa

NBHL (1)

Իբր անթողլի.


Անթոշակ

adj.

without pension, wages;
without the last Sacrament.

· Calfa

NBHL (1)

Անապաւէն տանջեալ՝ անթոշակ կամ ողորմելի։ Անթոշակ ապաձեռնութեամբ ընդ անկատար ուղին հետեւել. (Նար. ՟Ի՟Զ. ՟Ձ՟Բ։)


Անթուական, ի, աց

adj.

innumerable.

· Calfa

NBHL (5)

Իմաստուն գտանել մի միայն՝ գո՛րծ է. իսկ վատթարացն բազմութիւն՝ անթուելի. (Փիլ. այլաբ.։)

Զայլ եւս անթուելիսն։ Անթուելի վարեցեալ չարեօք. (Պիտ.։)

Կարիք անթուելիք. (Նար.։) եւ (Սարգ.։)

Յանթուելի դիականցն վտակն ներկանէր արեամբ. (Լաստ. ՟Ի՟Դ։)

Կացոյց տէր հանդիսականս իւր անթուելիս եւ անհամարս։ Փոխանակ մեծամեծացն եւ անթուելեաց բարութեանց. (Սարկ. քհ. եւ Սարկ. հանգ.։)


Անժամ

adj.

too late;
unseasonable;
unforeseen, unexpected.

· Calfa

NBHL (1)

παρὰ καιρόν. praeter tempus, ἅκαιρος. inopportunus. Որ ինչ լինի արտաքոյ դիպող ժամու. տարաժամ. յառաջ քան զժամանակն կամ անագան. տարադէպ. պիվագթ, մահալսըզ.


Անժաման

adj.

that cannot arrive;
not arrived, slow, tardy.

· Calfa

NBHL (1)

Հոգային վասն իմ, այլ անժամանք էին ի նեղութեանցն. (Ոսկ. փիլիպ.։)


Անժամանակ

adj.

not limited or subject to time, eternal;
unseasonable.

· Calfa

NBHL (2)

Ասաց (Նեբրովթ) զինքն՝ հնագունիցն լինել անժամանակ Բէլ (Բահազ չաստուած). այլ անժամանակն Բէլ ծախի ժամանակաւ ի Հայկայ. (Արծր. ՟Ա. 2։)

Անժամանակ ձեռնամուխ լինին, ոչ գիտելով՝ թէ ամենայնի ժամանակ է. (Մխ. առակ.։)


Անժամութիւն, ութեան

s.

mischance, disappointment;
unseasonableness.

· Calfa

NBHL (1)

Ոչ թշնամութիւնն, եւ ոչ անժամութիւնն, եւ ոչ այլ ինչ կարիցէ լինել արգել. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 22։)


Անժոյժ, ժուժի, ից

adj.

intolerant, impatient;
incontinent, intemperate, immoderate;
violent.

· Calfa

NBHL (2)

Անժոյժ որկորստութիւն, կամ աղտեղութիւնք։ Մի՛ լիցուք որպէս զորդիսն հեղեայ անժոյժք. (Յճխ.։)

Եւ անժուժելի, կամ անպիտան. ἁσύμφορον.


Անժուժանամ, ացայ

vn.

to lose patience, to grow impatient.

· Calfa

NBHL (1)

Անժոյժ լինել. չհանդուրժել. չհամբերել, անհամբեր ըլլալ, չդիմանալ. սապըրսըզ օլմագ. թէհամմիւլէթմէմէք.


Անժուժկալ

adj.

impatient;
incontinent, intemperate.

· Calfa

NBHL (6)

Մարմնով փոքրահասակ, եւ անժուժկալ լեզուաւ. (Վրք. հց. ՟Ժ՟Ե։) եւ (Կլիմաք.։)

Որ անժուժկալք են, չարք են. (Փիլ. լին.։)

Ի վերայ ժուժկալին եւ անժուժկալին։ Յաղթեալ ժուժկալիւքն, եւ պարտեալ անժուժկալիւքն. (Նիւս. բն.։)

Զանժուժկալիցն զկորուստ. (Արշ. ՟Ի՟Է։)

Բանք անժուժկալք։ Սպառազէն անժուժկալ։ Յանուն չարութեան անժուժկալ դիւին (որ դրդէ անժուժկալ լինել). (Նար. ՟Ծ՟Ե. ՟Ծ՟Զ. եւ ՟Խ՟Ը։)

Երեւի տակաւին ի գէջ անձինս անժուժկալիցն. (Տօնակ.։)


Անժուժկալութիւն, ութեան

s.

impatience;
intolerance;
incontinence, intemperance;
immoderation, violence.

· Calfa

NBHL (2)

Եւ անկարութիւն ի հանդուրժել. անբերելի նեղութիւն.

Յետ ընդարձակութեանն՝ վիշտք եւ ցաւք անժուժկալութեան (այս ինքն անժուժելիք). (Ոսկ. ղկ.։)


Անիծանեմ, ծի

va.

to curse, to imprecate;
to detaste, to loathe, to abhor, to forswear, to deny upon oath.

· Calfa

NBHL (1)

Յերկրէ՝ զոր անէծ Տէր Աստուած։ Ոչ եւս յաւելից անիծանել զերկիր։ Ե՛կ եւ անէ՛ծ ինձ զժողովուրդս զայս։ Անիծանելով անիծէ՛ք զբնակիչս նորա (կոտորմամբ)։ Անէծ զօրն իւր։ Անիծից զօրհնութիւնս ձեր։ Անիծեալ լիցի, կամ լիջիք։ Անիծեա՛լ Քանան։ Անիծեա՛ք սրտմտութիւն նորա. եւ այլն։


Անիմաստ, ից

adj.

foolish, senseless, insipid;
irrational, absurd.

· Calfa

NBHL (2)

Զյիմար եւ զանիմաստ յարձակմունսդ ընկրկեա՛։ Ո՛չ անիմաստ է գիտութիւն. եւ եթէ ոչ անիմաստ է, իմաստական է. (Փիլ. լին. եւ Փիլ. նխ. ՟ա.։)

իբր անիմանալի. ի վեր քան զմիտս.


Անիմաստասէր

adj.

that does not love wisdom, ignorant;
unphilosophical.

· Calfa

NBHL (1)

Անիմաստասէրք՝ հոտոտելիք եւ ճաշակելիք, յաղագս կելոյն միայն եղեալք։ Ծանր է եւ անիմաստասէր իմն հրամանդ. (Փիլ. լին. եւ Փիլ. լիւս.։)


Անիմաստասիրութիւն, ութեան

s.

folly, senselessness, absurdity.

· Calfa

NBHL (1)

Զախորժելի բաղձանս կերակրոցն յանյագութիւն գալ հասանել, եւ յանիմաստասիրութիւն. (Փիլ. լին. ՟Բ. 7։)


Անիմաց

adj.

incomprehensible;
insensible.

· Calfa

NBHL (1)

Անիմանալի. որ ի վեր է քան զմիտս.


Անինչ, ընչի, ից

adj. s.

pennyless, poor;
nothingness

· Calfa

NBHL (4)

Եթէ չկարիցես անինչ եւ առանց կարասւոյ լինել, տաջի՛ր աղքատաց յընչիցն զոր ունիցիս. (Ոսկ. մ. ՟Բ. 20։)

Անինչ կրօնաւոր՝ տէր է տիեզերաց. (Կլիմաք.։)

Անինչ վասն այն պարտ է լինել, որպէս զի փափաքս ազատեսցի յաշխարհէ, եւ ի վեր յառեսցի. ապա թէ ոք անինչ է, եւ անդր ոչ փափաքէ, նանիր աշխատի. (Լմբ. սղ.։)

Սովոր ես զանինչսն յինչ ածել, եւ յոչնչէ ի լինելութեան արարածոցս. (Ագաթ.։)


Անյաջորդ

adj.

without successour, — succession;
unchangeable.

· Calfa

NBHL (2)

Ոյր չգուցէ յաջորդ, կամ փոխանակ. անփոփոխ. անպակասելի. անանց. մշտատեւ.

Յանյաջորդն ծերութեան զուարճանալով ի մանկութիւն։ Զանյաջորդն նուազութեան սեղանաւորէ լիութեան սեղան. (Սկեւռ. ի լմբ.) իմա՛. անյաջորդելի ի ծերութենէ, ի նուազութենէ։


Անյարիր

adj.

that cannot rise.

· Calfa

NBHL (3)

Իբր Անյարական. չյարուցեալ. անյառնելի. անկանգնելի. որ չկարէ յառնել յոտս.

Կամ որպէս Այն ինչ՝ յորմէ չլինի յառնել.

Անյարիր. անյառնելի. (Լծ. ուղիղ դրէ ի ՟Ղ՟Գ.)


Անյարմար

adj.

incongruous, unsuitable, unbecoming, not appropriate;
unskilful, insufficient, incapable.

· Calfa

NBHL (1)

Որոյ անկարելի էր եւ անյարմար. (Յհ. կթ.։)


Անյարմարագիր

adj.

that writes in an unbecoming manner;
indecently written.

· Calfa

NBHL (1)

Ամբարտաւանութիւն անյար եւ լի անամօթութեամբ. (Ոսկ. գծ.։)


Անյարմարութիւն, ութեան

s.

incongruity, impropriety;
incapacity, insufficiency.

· Calfa

NBHL (2)

Առ ի լինել անյարմարութեան՝ բաւական է եւ մի աղի (քնարին) փոփոխել. (Սահմ. ՟Գ։)

Յարմարութիւն երկական է, որպէս դարձեալ անյարմարութիւն՝ քակտման եւ ապականութեան գոյ պատճառք։ Անհնար է ձայնակցութիւն ի յարմարութենէ եւ յանյարմարութենէ լինել երբէք. (Փիլ. լին.։)


Անյեղ

adj.

immutable, unchangeable, constant.

· Calfa

NBHL (2)

ἅτρεπτος. immutabilis, invariatus, constans. Անյեղլի. անյեղյեղ, անյեղյեղուկ. անյեղաշրջելի. անյեղափոխ. որ չընդունի զյեղումն կամ զայլայլութիւն. անփոփոխ. անայլայլելի. անշրջելի. անյողդողդ. հաստատուն. տէյիշմէզ, թէզայիւր պուլմազ.

Այլքն ամենայն յեղուն, բայց միայն ինքն (աստուած) անյեղ եւ անփոփոխ է ... Ամենայն ինչ եղանելին հարկաւոր է յեղումն ընդունել, որպէս աստուծոյ անյեղն գոլ։ Անյեղ եւ անմէտ խորհրդով. (Փիլ. այլաբ. եւ Փիլ. լին.։)


Անյեղյեղուկ

cf. Անյեղ.

· Calfa

NBHL (1)

Անյեղյեղուկ եւ անփոփոխ եւ անայլայլուկ։ Անխոտոր եւ անյեղյեղուկ առողջութեամբ։ Ինքն անշարժ եւ անյեղյեղուկ եկաց մնաց միշտ։ Անապական եւ անյեղյեղուկ. (Փիլ. այլաբ. եւ Փիլ. լին.։)


Անյիշատակ

adj.

forgotten;
immemorial.

· Calfa

NBHL (4)

ἁμνημόνευτος, ἅμνηστος, immemorabilis, immemoratus, oblivione deletus. Ոյր չիք յիշատակ. ի մոռացօնս եղեալ. անյիշելի. բնաջինջ. եատսըզ.

Զիա՞րդ լինիցին այսչափ մեղք անյիշատակ. (Կոչ. ՟Բ։)

Անյիշատակ լինել յանցանացն. (Պտմ. աղեքս.։)

Յանյիշատակաց կատարել զպատարագ. իմա՛, առանց ունելոյ զյիշելիք կամ զողորմութիւն. (Կանոն.։)


Անյիշատակութիւն, ութեան

s.

forgetfulness.

· Calfa

NBHL (2)

Անյիշատակութիւն ակամայ յանցանաց տանն շնորհելով. (Փիլ. լին.։)

Անհնազանդութիւն հօր, եւ անյիշատակութիւն պատուիրանին. (Կլիմաք.։)


Անյիշողութիւն, ութեան

s.

amnesty.

· Calfa

NBHL (2)

Հետեւեալ լինին անզգամութեանն՝ անուսումնութիւն, անհմտութիւն, անյիշողութիւն. (Արիստ. առաք.։)

Անզգայութիւն իրացն, եւ անյիշութիւն վերնոցն. (Կլիմաք.։)


Անյիշութիւն, ութեան

s.

cf. Անյիշողութիւն.

· Calfa

NBHL (2)

Հետեւեալ լինին անզգամութեանն՝ անուսումնութիւն, անհմտութիւն, անյիշողութիւն. (Արիստ. առաք.։)

Անզգայութիւն իրացն, եւ անյիշութիւն վերնոցն. (Կլիմաք.։)


Անյողդողդ

adj.

unshakeable, firm, immovable.

· Calfa

NBHL (2)

Գլխոյ առաքելոցն, անշարժ վիմանն, անյողդողդելի վիմին. (Ոսկ. ի պետր. եւ Ոսկ. յեղիա.։)

Անյողդողդելի հաւատով զնորայն հիմնացուցին զեկեղեցի. (Յհ. իմ. երեւ.։)


Անյոյզ

adj.

inscrutable.

· Calfa

NBHL (1)

Զոր չէ մարթ յուզել, խուզարկել. անքննելի.


Անյուշ

adj.

forgotten;
— առնել, to bury in oblivion.

· Calfa

NBHL (2)

Անյուշ լինել առագաստի եւ հարսանեաց, եւ բերել զէն եւ պատերազմ. (Փիլ. սամփս.։)

Անյիշելի. մոռացեալ. ոչ արժանի յիշման. ἁμνημόνευτος. imemorabilis.