Definitions containing the research եփ : 3908 results

Պարկեշտամիտ

adj.

chaste-minded.

· Calfa


Պարկեշտացուցանեմ, ուցի

va.

to render wise or modest, continent or abstinent, to give an air of decency.

· Calfa


Պարկեշտութիւն, ութեան

s.

modesty, decency, decent bearing, carriage, demeanour or deportment, honesty;
chastity, pudicity, purity, bashfulness;
moderation, temperance, abstinence, frugality, sobriety;
gravity, stateliness, reverend aspect;
պարկեշտութեամբ, cf. Պարկեշտաբար.

· Calfa


Պարհեմ

va.

cf. Պահեմ.

· Calfa


Պարհք

cf. Պահք.

· Calfa


Պարուտակատ առնեմ

va.

to break the membrane.

· Calfa

NBHL (1)

Զնոյն ծածկեալ խաղաղեալ մոմակերտ ծեփօքն, ճեփին (մեղուք) անշարժ զշինուածն հաստատել ... զի մի՛ ծանրաբեռն ծանրութիւն մեղերն պարուտակատ լասակոտոր զգուրս մաղոցն առնիցէ. (Վեցօր. ՟Ը։)


Պարպատեմ, եցի

va.

to fill to overflowing;
to break, to burst.

· Calfa

NBHL (1)

ՊԱՐՊԱՏԵՄ ՊԱՐՊԱՏԻՄ. πιπλάω, πίπλαμαι impleo, or ῤήγνυμι , διαρρήγνυμι, -μαι disrumpo, -or. Պարապատել. որպէս շուցրջ պատել լիութեամբ իրաց. առլնուլ իսպառ մօտ ի պատառումն. խճողել, իլ, եւ գրեթէ պայթուցանել, պայթիլ. լեփ լեցուն ընել՝ ըլլալ, տկռիլ, ճաթիլ, ճաթռտիլ.


Պարտասիմ, եցայ

vn.

to grow tired, to be too much fatigued, to tire or weary oneself, to become weak, debilitated, exhausted.

· Calfa


Պարտաւորեմ, եցի

va.

cf. Պարտաւորեցուցանեմ.

· Calfa


Պարտիզապան

cf. Պարտիզպան.

· Calfa


Պենտակոստէ, ից

cf. Պենտեկոստէ.

· Calfa

NBHL (1)

Այժմ լինիմ յեփեսոս մինչեւ ցպենտակոստէ. (՟Ա. Կոր. ՟Ծ՟Զ. 8։)


Պետութիւն, ութեան

s.

command, rule, reign, sway, domination, dominion, authority, power;
government, state, kingdom, empire;
—ք, powers ( hierarchy of angels);
հոգեւոր —ք, ecclesiastical principalities, bishops, etc.

· Calfa


Սարկաւագակից, կցի, կցաց

s.

fellow-deacon.

· Calfa

NBHL (1)

Սարկաւագունք սթափեալ պարծեսցին իբրեւ սարկաւագցաւ. (Բրս. ի ստեփ.։)


Սարկաւագութիւն, ութեան

s.

deaconship, deaconry;
service, ministry.

· Calfa


Սարսեցուցանեմ, ուցի

va.

to shake, to cause to totter or shiver with fear.

· Calfa


Սարսռելի

cf. Սարսափելի.

· Calfa


Սարտուցանեմ, ուցի

va.

to rebuff, to spurn, to repulse, to shock, to estrange, to cause a separation, to alienate, to detach;
to scare, to startle, to cause or give umbrage to;
— ի ստենէ, to wean, to disaccustom.

· Calfa


Սափրականն

cf. Սափրողականն.

· Calfa


Սգամ, ացայ, ացի

vn.

to be in, or to wear mourning, to mourn;
to afflict oneself, to be sorrowful, to regret, to be moved, to bewail, to lament, to deplore.

· Calfa


Սգաւորութիւն, ութեան

s.

cf. Սուգ.

· Calfa


Սեղանայարդար, աց

cf. Սեղանայօրէն.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ արդարեւ ագռաւոց գործ է զսեղանայարդարս եւ զխոհակերս իմանալ, եւ շանս անյագաց. (Ոսկ. եփես. ՟Ժ՟Գ։)


Սեղմեմ, եցի

va.

to render compact, to restrain, to constrain, to restrict, to restringe, to cramp, to contract, to squeeze, to strain, to press.

· Calfa


Սեպհական, ի, աց

adj. s.

proper, special, particular, specific, one's own;
noble, illustrious, egregious;
—ք, one's own part, property or heritage;
— էր նմա, it was specially his, it was his lot.

· Calfa

NBHL (1)

Զբնակութիւն պարթեւական զձեր սեփական պահլաւն ի ձեզ դարձուցից։ Կանգնեցին ի տարոն յիւրեանց սափհական գիւղն յաշտիշատ։ Խնդրեաց զմանկութեան սեպհականն, զոր հօր իւրոյ շնորհեալ էր նմա հազար երգ։ Եւ ոչ մի ոք յիմոց սեպհականացն եւ ի կամարարացն։ Բաժանակից եւս արար զքեզ իւրոյ սեպհականացն. (Ագաթ.։ Խոր. ՟Բ. 11։ Եղիշ. ՟Ը. եւ թզմ։ Ոսկ. մ. ՟Բ. 20։)


Սեպհականացուցանեմ, ուցի

va.

cf. Սեպհականեցուցանեմ.

· Calfa

NBHL (2)

Սեփհականելով ձեզ ինքեան զճշմարիտ անտեսս տանն աստուծոյ. (Գր. տղ. թղթ.։)

Այրն եթէ ի կնոջն իրացն տայ այլոց, ոչ կարէ առնող զայն սեպհականել (կամ սեփհականել), թէ եւ մնայ առ նմա բազում ժամանակ. (Մխ. դտ.։)


Սեպհականեմ, եցի

va.

cf. Սեպհականեցուցանեմ.

· Calfa

NBHL (2)

Սեփհականելով ձեզ ինքեան զճշմարիտ անտեսս տանն աստուծոյ. (Գր. տղ. թղթ.։)

Այրն եթէ ի կնոջն իրացն տայ այլոց, ոչ կարէ առնող զայն սեպհականել (կամ սեփհականել), թէ եւ մնայ առ նմա բազում ժամանակ. (Մխ. դտ.։)


Սեպհականեցուցանեմ, ուցի

va.

to appropriate, attribute, ascribe or impute to oneself.

· Calfa

NBHL (2)

Սեփհականելով ձեզ ինքեան զճշմարիտ անտեսս տանն աստուծոյ. (Գր. տղ. թղթ.։)

Այրն եթէ ի կնոջն իրացն տայ այլոց, ոչ կարէ առնող զայն սեպհականել (կամ սեփհականել), թէ եւ մնայ առ նմա բազում ժամանակ. (Մխ. դտ.։)


Սեռ, ից

s. gr.

kind, species, race, generation;
nature, complexion;
*height;
gender;
— եւ տեսակ, the genus and the species;
մարդկային —, mankind;
հայկական —, the Armenian nation.

· Calfa

NBHL (1)

Մարդկային սեռի այսոքիկ պատահին ախտք։ Մարդկային սեռի պատրաստեն հնար քաջողջութեան։ Վեհ քան զբոլորն սեռ իմաստիցն սիրողաց (եփրեմ). (Մագ. ՟Ա. ՟Գ։)


Սերանամ, ացայ

vn.

cf. Սերիմ.

· Calfa

NBHL (1)

Ոսպն եւ ցորեան անեփ սերանին եւ աճեն. իմա՛ սերին, կամ սերմանին։


Սերեկեմ, եցի

va.

to close jars with bladder.

· Calfa

NBHL (1)

Ելից զբղուղ մի, եւ զբերան բզղին սերեկեաց։ Ի սերեկեալ իւղոյ կամ ծեփելոյ. (Ոսկիփոր.։ Կանոն.։ 2)


Պինդ, պնդոյ, պնդոց

adj. adv.

firm, steady;
hard, solid, strong, fast, compact, close, stiff;
constant, immovable, steadfast, firm, infrangible, unshaken;
— պնդով, strongly, steadily;
— կալ, to hold fast, to preserve, to persist;
— ունել, to hold firmly to, to retain.

· Calfa


Պիսակուց

s.

cf. Բորոտութիւն.

· Calfa


Պիտակ, աց

adj. s.

false, improper, abusive, adventitious, extrinsic;
degenerate, bastard;
note, letter, bill, card;
— ի պարտուց, innocent, guiltless, faultless.

· Calfa

NBHL (1)

Դեռեւս երեւէր արմատ գրոյն ի վերայ պիտակին, որպէս թէ եփեալ մելանաւ էր գրեալ։ Պիտակքն այն եղեն գրեալ երկոցունց եղբարցն։ Գրեա զայն ի պիտակս յայս (որ զկնի նամակ կոչի)։ Հատեք զգոտի դորա. եւ արարեալ այնպէս, գտին զպիտակն. (Վրք. հց. ՟Դ. ՟Ը։)


Պիտանամ, ացայ

vn.

to want, to be in want of;
to be necessary, useful.

· Calfa

NBHL (1)

Ես զիմ աման ձիթոյն ո բացեալ էի, այլ մախաթով ծակեալ էի ըզծեփ նորա. քանզի փոքր ինչ պիտացաւ ի նմանէ. (Վրք. հց. ՟Ե. ձ.) (տպ. տիպոյացաւ)։


Պիտանի, նւոյ, նեաց

adj.

useful, profitable, advantageous, necessary;
good, excellent.

· Calfa


Պիտանութիւն, ութեան

s.

utility, profit, advantage;
use, employ.

· Calfa


Պիտաւորութիւն, ութեան

s.

want, indigence;
necessity;
witness, testimony.

· Calfa

NBHL (1)

Լուր որ ի սուրբսն հօր մերում կիւրղի աղեք. սանդրացւոյ՝ յեփեսոս հակառակ նեստորի ամպարշտի՝ ասելով ի ձեռն պիտաւորութեան որ ի սուրբսն ամբրոսեայ մետիղոցւոյն. (Ոսկիփոր.։)


Պիտիմ

v. imp. one must, it is necessary;
սակաւիկ ինչ պիտեցաւ, it was within a hair's breadth of.

· Calfa

NBHL (1)

եւ զի՞ պիտիցի զարանց ասել։ Եւ արդ զի՞ պիտիցի ասել զայս. (Ոսկ. եփես. եւ Ոսկ. ես.։)


Պիտոյ

adj.

necessary;
suitable;
— է, cf. Պիտիմ;
it is becoming, proper, suitable;
զի՞ եւս — են մեզ վկայք, what need have we of witnesses ?

· Calfa


Պիւրամիդ

cf. Պիւրամիտ.

· Calfa

NBHL (1)

Այլ պիրամիդքն՝ եւ սոքա արժանի են հրաշից. շինեալք յոյժ անըմբռնելիք յեգիպտոս. զոր քրիստոնեայքս ասեմք շտեմարանս յովսեփու գոլ. իսկ հելլենացիք՝ յորոց մի է եւ հերովդոտոս, ասեն եթէ թագաւորաց շիրիմք են. (Նոննոս։)


Պղակունդ

cf. Պղակունտ.

· Calfa

NBHL (1)

ՊՂԱԿՈՒՆԴ կամ ՊՂԱԿՈՒՆՏ, ՊՂԱԿՈՒՆԴԱ կամ ՊՂԱԿՈՒՆՏՐ. Բառ յն. πλακοῦς. սեռ. -κοῦντος, placenta, πλακούντιον, placentula. յորմէ ռմկ. բոկեղ. թ. պօղալա. իտ. ֆօգա՛լլիա. Կարկանդակ. քաքար. նաստիկ, հայս զանգեալ. եւ եփեալ իւղով եւ մեղու.


Պղերգութիւն, ութեան

s.

cf. Պղերգումն.

· Calfa


Պղծաբան, ից

adj.

turpiloquent, foulmouthed, nasty, ribald, filthy, obscene, blaspheming, cursing.

· Calfa


Պղծալից

adj.

full of filth, sunk in nastiness, dirty, impure, lewd.

· Calfa


Պղծիչ, չի, չաց

s.

profaner.

· Calfa


Պնակ, աց

s.

dish;
bowl, porringer, wooden bowl;
մխել զձեռն ի — ընդ ումեք, to eat together, at the same table, to be a table-companion.

· Calfa

NBHL (1)

Նոյն եւ յն. բինաքս. πίναξ, πανάκιον catinus, catilus. իտ. piatto, catino, scudella. Սկուտեղ, սկաւառակ. ամենայն անօթ կերակրոյ ի սեղանի՝ տափարակ, եւ փոքր մի խոր, թեփսի, սահան. ...


Պնդակազմ

adj.

strong, robust;
brave, daring, gallant, courageous, manful;
hard, firm, solid, steady.

· Calfa


Պնդութիւն, ութեան

s.

consistence, solidity, fixity, hardness, density, consolidation;
steadiness, firmness, constancy;
stiffness, severity, obstinacy;
strength, vigour;
sustained, unflagging or continued effort, endeavour, care, solicitude, diligence;
— որովայնի, constipation, costiveness;
պահք պնդութեան, rigorous fasting;
բազում, մեծաւ or փութոյ պնդութեամբ, carefully, diligently, eagerly, cordially, earnestly.

· Calfa


Պոյտ, պուտոյ

cf. Պոյտն.

· Calfa

NBHL (1)

Քաղէր զբանջար անտառին, եւ ի փոքր պոյտ արկեալ եփէր. (Վրք. հց. ՟Դ։)


Պոռնկական, ի, աց

adj.

meretricious, dissolute.

· Calfa


Պոռնկանոց, աց

s. fig.

house of ill-fame, brothel;
high-place, heathen temple, idol-house.

· Calfa