Your research : 247 Results for ր

Entries' title containing ր : 10000 Results

Դարշոյն

cf. Րաշոյն.


Դարշունակալ

adj.

cf. Սուսերաւոր.


Դարում, այ

s.

end, term, limit.

• , ա հլ. «հարաւ, հարաւակողմ». մէկ անգամ գտնում եմ գործածուած Նար. խչ. էջ 385 «Ի կողմանն աջոյ կայից հիւսի-սոյ... ունի զառաքեալսն տիրապատիւս և զԼուսաւորչին սուրբ դաւանարանն. իսկ ըստ հարաւոյ դիմաց դարումայ՝ զեբրայեցի ընտ-րեալ պատանին ոմարտիրոսն Աբռլմը-ւեհ»։

• -Եբր. [hebrew word] darōm «հարաւ» բառն է. հմմտ. Եզեկ. ի. 46 «Հաստատեա՛ զերեսս քղ ի Թեման և հայեաց ի Դագովն (եբր. ի դա-րու «հառաւ»)։ Բառս յոյն թարգմանութեան մէջ տառադարձուած է Ἀαρωμας և իբր յատուկ աւնուն առնուելով՝ հասկացւում է «հարաւա-յին Պաղեստին»։ Նարեկացին դիմել է բուն աղբիւրին և գործածում է բառը բուն «հարաւ» նշանակութեամբ, ինչպէս ունինք թեման «հարաւ»՝ փոխառեալ նոյնպէս եբրայեցերէ-նից։

• ՆՀԲ և ԱԲ չունին այս բառը՝ անշուշտ յատուկ անուն համարելով, ինչպէս կար-ծում է նաև Նարեկացու հրատարակիչը, որ յիշեալ բառը գլխատառով է գրում։ ՋԲ իբր անստոյգ բառ նշանակում և մեևնում է «եղր, ծայր կամ ներքին սահ-ման»։ Սրանից է առնում ՓԲ և համե-մատում պրս. դարիւմ (իմա՛ արար [arabic word] lāruu) «թաթարական վրան թա-ղիքէ»։ Lag. Armi. Stud. § 596 կարծում է Ս. Գրքի [hebrew word] darōm (յն. տառա-դարձութեամբ ἀαρωμας) «հարաւ» բա-

• ռը։ Վերի ձևով մեկնում է Աճառ. Հայ. նոր բառեր հին մատ. Ա. 145 և Բ. 287։


Դարումն, ման

s.

cf. Դադարումն.


Դարունաճ

s. bot.

s. bot. corn-poppy, corn-rose.


Դարուփոս

adj.

scabrous, scraggy.


Դարպաս

s.

palace, royal house, court.

• տե՛ս Դարապաս։


Դարպասպան

s.

courtier.


Դաւաբեր

adj. s.

adj. s. factious;
contriver.


Դաւագործ

cf. Դաւաբեր.


Դաւագործութիւն, ութեան

s.

stratagem;
faction;
rebellion.


Դաւաճանաբար

adv.

deceitfully, craftily, slily.


Դաւանահամբոյր

cf. Դաւանակից.


Դաւանարան

cf. Վկայարան.


Դաւանաւոր

adj.

that has or gives the confession of faith.


Դափր՞՞՞հատանեմ

sv.

to tap, to stamp with the foot, to scrape the ground.


Դեգերանք, նաց

s. pl.

s. pl. frequenting company;
evagation, distraction, dissipation.


Դեգերիմ, եցայ

vn.

to frequent company;
to trifle;
to wander, to recreate one's self.


Դեգերումն, ման

s.

cf. Դեգերանք.


Դեկտեմբեր, ի

s.

december.

• «հռովմէական տարւայ վեր-ջին ամիսը» Շիր. Տօնակ. ունին միայն ՀՀԲ և ՋԲ. չեն յիշած ՆՀԲ և ԱԲ։

• = Լտ. december հոմանիշից, որ ծագում է decem «տասը» բառից. բուն հռովմէական տարեցոյցի մէջ դեկտեմբերը տասներորդ ա-միսն էր (մարտը լինելով առաջին ամիսը)։ Լատին բառը տարածուել է ամէն կողմ. հմմտ. յն. δεϰεμβριος, վրաց. დეკემბერი դեկեմ-բերի, ֆրանս. décembre, ռուս. дeкабрь ևն ևն։ Մեր ձևը կազմուած է սեպտեմբեր և հոկտեմբեր ամսանունների նմանութեամբ՝ դեկեմբեր նախաւոր ձևից՝ ստանալով մի աւելորդ տ։

• Հիւբշ. 367 դնում է յունարէնից. բայց վերջաւորութիւնը ցոյց է տալիս լատի-նը։-Ամիսների անուան վրայ վիճաբա-նուած է Բազմ. 1897, էջ 138-141։

• ԳՒՌ.-Գրականից փոխառեալ են Սչ. դեգ-դէմբ'եր, Երև. դ'էկտէմբէր, Ննխ. Պլ. թէգդէմ-փէր ևնս


Դեղագործ, աց

s.

apothecary;
that prepares tinctures, physic or poison.


Դեղագործեմ, եցի

vn.

to prepare physic or tinctures.


Դեղագործութիւն, ութեան

s.

pharmacy;
art of preparing tinctures or physic;
painting.


Դեղադիր, ոյ

adj. s.

who applies a plaister or administers medicine;
hair-pencil to dye the eyes.


Դեղակուր

adj.

poisoned;
դեղակուր առնեմ, to poison, to give poison, to infect with poisoned;
դեղակուր լինիմ, to be poisoned.


Դեղանկար

adj.

painted in colours.


Դեղարան, աց

s.

pharmacy, apothecarys or chemists shop;
drug-box.


Դեղարար

cf. Դեղագործ.


Դեղդիր

cf. Դեղադիր.


Դեղնաներկ

s.

massicot.


Դեղորայք, րէից

s. pl.

s. pl. spices;
drugs.


Դեմետր, ի

s.

earth, ground, soil.


Դեմետրածին

adj.

sprung from, earth, terrestrial.


Դենագարձ

adj.

that has forsaken his religion, irreligious.


Դենակորոյս

cf. Դենագարձ.


Դենար, ի

s.

penny, denier, denarius.

• , ի-ա հլ. «մի տեսակ դրամ» Յհ. ժբ. 5. Յայտ. զ. 6. Նար. ժէ. էջ 39. գրուած է նաև դինար Պղատ. օրին. 393. Վրք. հց. ուրիշ վկայութիւն չկայ։

• = Յն. δηνάριον հոմանիչից, որ փոխասեալ է լատ. dēnārius «աասանոց (դրամ և կ-իռ)» բառից. այս էլ ծազամ է čeni «տասնեակ» բառից։ Յունարենից փոխառեալ են նոյնպէս արաբ. պրս. [arabic word] dīnār, վրաց. დინარი դինարի, ֆրանս. denier, սպան. dinero, պորտ. dinheiro, իտալ. danaro, denaro, ռում. denariu, հսլ. dinaro, նսլ. denar, սերբ. dinar, պհլ. denār «դենար» (Nyberg, Hilfsb 1, 38 և 2, 55), մինչև սանս. dina-ra և թոխար. քուչ. tinar։ -Հիւբշ. 346։

• Աւռերեան, Բցտր. չփ. և կշռ. 74 պրս. տինառ ձևից։ ԳԴ պրս. տիյնար, բառ յն.։ ՆՀԲ բառ լտ. տէնա՛րիուս, յորմէ յն. տինա՛րիօս։


Դեռակիրթ

adj.

new, inexperienced.


Դեռավարժ

cf. Դեռակիրթ.


Դեռընտիր

s.

conscript, recruit.


Դերայ, ի

s.

antichrist;
priest.


Դերանդերձապետ

s.

vice-prefect;
treasurer.

• «խորհրդական Պարսից արքունի դռան» Եղիշ. գ. էջ 47 (մէկ ձեռադիր ունի սրա փոխարէն դարանադարձապետ ըն. թերցուածը)։

• = Մեկնութիւնը տե՛ս Անդերձապետ։


Դերանիկ

s.

first-born granted through a vow.

• տե՛ս Դերի։


Դերանուն, նուանց

s.

pronoun.


Դերանունական, ի, աց

adj.

pronominal.


Դերանունութիւն, ութեան

s.

antonomasia.


Դերասան, աց

s.

buffoon, mime;
actor, comedian.


Դերասանական, ի, աց

adj.

comical.


Դերասանութիւն, ութեան

s.

histrionism;
quackery, puffing, mime.


Դերաքրիստոս, ի

s.

antichrist.


Դերբայ, ի

s. gr.

s. gr. gerund, supine.


Definitions containing the research ր : 4430 Results