to be delirious, deranged or light-headed, to feel giddy, dizzy, to be crazy, to talk nonsense, to rave;
to be beside oneself, to wander, to run mad;
to create oneself illusions, to build castles in the air.
showing, indication, mark, index, sign, testimony;
demonstration, evident proof;
show, appearance, parade, ostentation;
spectacle, laughing-stock, butt;
հաստատուն —, plain proof;
— բարեկամութեան, show of friendship;
— մեծարանաց, demonstration of respect;
ի —, ի —ս, ի —ս ինչ, only for show, for pretence, for ostentation;
—ս առնել, to shew, to show off, to make parade or display of, to display;
առնել ինչ ի —ս մարդկան, to do any thing so as to be seen of men, ostentatiously, for mere shew, to obtain applause fraudulently;
լինել ի —ս, to be exposed to mockery or contempt, to be the laughing-stock, the butt of;
զոմանս — առնել ի խրատ այլոց, to hold up to opprobrium for example to others.
Առ ի ցոյցս զօրութեան։ Կամէր ի ցոյցս (այսինքն ցուցիւք) զօրութեան իւրոյ ի զղջումն բերել զնոսա. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 21։ ՟Բ. 19։)
stick, switch, rod;
beams or rays of light;
— ծերութեան իմոյ, the staff of my old age;
— պանդխտաց, Jacob's-staff;
— հովուի, shepherd's crock;
— կտղաց, crutch;
— հնդիկ, ebony;
— եպիսկոպոսական, pastoral staff, crosier;
— ի ձեռին, stick in hand;
շրջիլ ի ցպոյ, to go or walk with crutches.
Կօշիկք ձեր յոտս, եւ ցուպ ձեր ի ձեռին։ Ցուպ ի ձեռն (կամ ի ձեռին) անցի ընդ այս յորդանան։ Ցպով եւ քարամբք գաս ի վերայ իմ։ Անցուցից զձեզ ընդ ցպով իմով։ Նստցին ծերք՝ իւրաքանչիւր ցուպ ի ձեռին իւրում ի բազմութենէ աւուրց։ Ո՞չ դա է ցուպ ծերութեան մերոյ։ Մուրող, որ շրջիցի ի ցպոյ (այսինքն ցպով).եւ այլն։
shouts of joy;
air, song, glee, ditty, ballad;
pomp, show;
— բառնալ, to sing a song.
ՑՈՒՑ. πομπή pompa. գրի եւ ՑՈՅՑՔ. Որպէս թէ ցունծք, այսինքն Ցնծութիւն. կամ ցոյցք ուրախութեան. հանդէս. երգ ուրախութեան, ձայն նուագաց կամ նուագ ձայնից. շաչիւն. շառաչիւն.
showing, indicating;
indicator, sign, mark, token;
catalogue, index, table, list;
repertory;
Ritual;
hand, index;
coefficient;
— վաճառուց, inventory;
— մեռելոց, table of mortality;
— կերակրոց, bill of fare;
— արգելեալ գրոց, index ex-purgatorius, list of prohibited books.
Տպաւորեա՛ յոգւոջ սոցա զձեւ մարմնոյ (կամ մարմնոց) ցուցակի. Պտրգ. այսինքն արտաքին տեսլեան կամ կերպարանաց սոցա, որք մարմնով խոնարհեալ կան յերկրպագութիւն։ Այսպէս մեկնէ ճոխագոյն եւ Լմբ. որպէս եւ ի յն. պարզ եւս գրի։ Այլ յաւելու Լմբ. զի թէ ոք իմասցի զայդ վասն մարմնոյն Քրիստոսի, իմացեալ լինի սուրբ խորհուրդն յանդիման երեւեցուցիչ մեզ զՔրիստոս ընդ զգալի տեսակօք.
Եւ որպէս մարմինք (ասէ) զձեւ (այսինքն զարտաքին տեսակն՝) մարմնոյս Քրիստոսի ցուցակ ճաշակեն եւ ըմպեն, հոգիքն ընդ սմին զհոգիդ Քրիստոսի ճաշակեալ եւ արբեալ զմայլեալ ուրախասցին։
to jut out, to project, to protrude;
to spout or rush out.
Եւ իբրու ոչ փութանակի զօրէր զերծանել, բացանցութեանց սոցա յերկիւղէ ցռկեալ լուծական ըզորկաղութեամբ. այսինքն բացմամբ ծակտեաց թորեալ. (Մագ. ՟Կ՟Ա։)
to graze, to rub the skin off, to scratch, to bruise, to notch, to jag;
to make incisions, to cut;
to wrest, to extort, to carry off;
to scarify, to cup;
— զհերս, to tear out one's bair.
Ցտեցեր ցրուեցեր զբանակսն. (Ոսկ. մ. ՟Բ. 21։) այսինքն քայքայեցեր։
cf. Ցօղաբուխ.
Գեղմն ցօղահոս. այսինքն ցօղիչ ի մեզ զցօղն ընկալեալ. (Շ. գանձ վերափոխ.։ եւ Գանձ.։)
full of or sprinkled with dew;
ոմպ —, mist, fog.
Ստինքն ցօղաւոր եղեւ։ Պարարտ զգայութիւնն, եւ ցօղաւոր զմիտսն ստացելում. եւ նշանակաբար ցօղն բանն է աստուածային։ Ի ներքս ընդորրութիւն ցօղաւոր տան գործէր (այսինքն իբր հովանի զովացուցիչ). (Վրդն. ծն.։ Փիլ. լին. ՟Դ. 215. եւ Փիլ. յովն.։)
Որք երգ ցօղաւոր (այսինքն զովարար սրտի, ախորժելի) երգեն քաղցրաւոր. (Գանձ.։)
the thirty fourth letter of the alphabet and the seventh of the vowels;
seven thousand;
seven thousandth;
It is used both as a vowel & as a consonant. As a vowel for example in the words իւրաքանչիւր, ուխտ, etc., and as a consonant in the words հաւատ, սեաւ, հիւանդ, etc.;
It is only used as a medial final letter, sometimes serves for the consonant վ, for instance : օթեւան — օթեվան, երիւար — երիվար, վաւաշ — վավաշ, etc, or for the diphthong u, as, հւսւտ instead of հիւսիւս;
There is no proper word beginning with this letter, but on account of its affinity with the letter հ, it is sometimes substituted for it;
Joined with ի (իւ), it is generally pronounced like the French u as : դիւր, հիւր, դիւթ, & preceding the ո (ու) is pronounced like the English ou. Preceded also by ա (աւ), was anciently pronounced o as : աւրհնեմ — օրհնեմ, աւր — օր;
It is sometimes used instead of the suffixes ի & յ as : ւայդմանէ — յայդմանէ, ւիւրաքանչիւր — յիւրաքանչիւր;
In poetry, it is sometimes used instead of the conjunction եւ or ու.
Առաջադիրք ասին, վասն զնախադասելով զինիւն եւ զհւնիւն (այսինքն զինի տառիւ, եւ զհիւն տառիւ), շաղաշար կատարեն. որպէս աւ, աի։ Եւ ստորադասք ն ի նոցանէ երկու, ի, ւ. եւ ինդ է՛ ուրեք, ուր վաղդասական է, քան զհեւնդ (այսինքն զհիւնդ). որպէս յիմաստութիւնդ եւ յարդիւն. ուր յայտ է թէ գործիականն բառիս յարդ, յարդիւն, ոչ է շփոթելի ընդ ձայնդ յարդիւնս, յարդւնս։ Իսկ յարդիւք յոքնակ՛՛. ո՛չ է հնչելի յարդիվք, այլ՝ այլ՝ յարդեուք։
Փափաքեցի ... ւիւրաքանչիւր (այսինքն յիւրաքանչիւր) բան կենսատու, որպէս ցաւոց իմ լուսատու։ Ի իւրաքանչիւրոց (այսինքն յիւրաքանչիւրոց) ւիւսմամբ խուռն ախտից՝ ւիւծեալ է հոգիս. (Շ. յիշ. առակ.։ Ժմ.։)
cf. Հիւսեմ.
Ւիւսին պսակք զանզանեալ։ Ւիւսեսցին թելըք հոգւոց ընդ հիւսից պսակելոցն։ Ւիւսեսցուք յարմարութեամբ ի միութիւն մարմնոյ փրկչին։ Ւիւսեալ (այսինքն միաբանեալ) րամից դասուց. (սրբոց. Շար.։)
cf. Հիւսումն.
այսինքն Հիւսումն.
the thirty fifth letter of the alphabet, and the twenty ninth of the consonants;
eight thousand, eight thousandth.
Փ. Տառ բաղաձայն՝ Փիւր յորջորջեալ, որպէս սաստիկ Բ. այլ ձեւով եւ յատկութեամբ եւ տառադարձութեամբ հանգէտ ֆի, Φ տառի յունաց. յորմէ լտ. F, ՌՌՌ էֆ։ Վասն որոյ զասացեալսն զայնմ գրո, յունաց ի քերականութեան թրակացւոյն՝ թարգմանիչն երկրորդէ զփիւր տառէ մերմէ. այսինքն թէ ի կարգի բաղաձայնից է անձայն, եւ թաւ.
Փ. Թաւոսութիւն տառիս այնչափ հեռանայ ի բենէ, մինչեւ մերձենալ ի փհ, վհ, ւհ. այսինքն ի ֆ. ուստի առ եբրայեցիս անխտիր հնչի ֆէ, եւ փե. որ առ քաղդէացիս է միշտ փէ, եւ առ ասորիս եւ առ պարսիկս միշտ ֆէ. բայց պարսիկք ստէպ խառնեն զայլ տառս նմանաձեւս ընդ ֆէի. այսինքն են փէ կամ բէ, պէ, եւ վաւ։ Լատինք զսեպհական եւ զսեպհականեալ բառս իւրեանց գրեն ֆ տառիւ. իսկ զբնիկ կամ զյայտնի յունականս եւ զայլազգականս՝ գրեն բհ կամ փհ, բայց ֆ հնչմամբ։ Իսկ մեք չունիմք զձայնդ ֆ, վասն որոյ զայնու գրեալս յայլոց՝ փոխեմք ի փ. զոր օրինակ փաղեկ, փարաւոն, փող, փիղ, փիլիսոփոս եւ այլն. որ ըստ այլոց՝ է ֆալթգ կամ ֆէլէկ. ֆսրաօն կամ ֆառաօ. ֆուլ, ֆիլ, ֆիլօսօֆօս եւ այլն.
avoidable;
fleeting, transitory.
Ոչ արագմամբ ոտից փախչելի. այսինքն անմարթ է փախչել. (Նար. ՟Դ։)
fugitive, deserter, runaway;
fugitive, fleeing;
fleeting, transient;
— ծառայ, runaway slave;
— առնել, արկանել, հանել, վարել, տալ, to put to flight;
— լինել, գնալ, երթալ, դառնալ, անկանել, դիմել, to take to flight, to turn tail, to run away.
Եկն փախթստական ի հրէաստանէ (այսինքն փախստեամբ). (Տոբ. ՟Ա. 21։)
ՓԱԽՍՏԱԿԱՆ. φευκτικός fugax, fugitivus. Որպէս Փախչելի, այսինքն վաղանցուկ. անցաւոր.
Յերկրէն եգիպտացւոց փախստականդիմէր առ եղբայրն իւր։ Ի պարտութիւն մատնեալ Դեմետրի՝ փախստական դիմէր ի տիւրոս (այսինքն փախստեամբ). (Եւս. քր. ՟Ա։)
cf. Փախստական.
Առաջի արկեալ փախստեայս տանէր։ Տանէին փախստեայս առաջի իւրեանց։ Ի քաղաքէ ի քաղաք փախստեայ լինէր։ Լինիջիք փախստեայք առանց որուք հալածելոյ զձեզ։ Առ ո՞ փախստեայ անկանիցիք յօգնականութիւն։ Գիշերայն փախստեայք մեկնեցան (այսինքն փախստեամբ).եւ այլն։
fastening, lock, padlock;
stick;
shut;
— արկանել, to lock, to padlock, to latch, to bolt, to shut.
Դրունս դնիցես, եւ փակս եւ նիգս արկանիցես։ Այսպէս արգելեալք ընդ փակով՝ թարգմանեցին զամենայն կտակարանս։ Շարեցան յիրար յիրար որպէս յոսւոյ հիւսեալ, եւ փակք ամենայն (այսինքն աղխք կամ օղք) զմի պայծառութիւն փայլեցին՝ յստակեալ ի հրոյ եւ ի ջրոյ. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 12։ ՃՃ.։ Թէոփիլ. ՟խ. մկ.։)
Զմարդասիրութեան դրացի փակ յոյժ ի բաց մղէ (այսինքն փակարան կամ փակումն). (Խոսր.։)
Ընդդէմ անժամ աղաչողիս՝ մի՛ պատճառեր ըզդրանց փակին (այսինքն փակման, կամ փակ գոլոյ). (Յիսուս որդի.։)
Իսկ զկապեալս՝ որ է ի փակ, (այսինքն փակած, կամ ընդ փակօք), արձակեսցէ տէր ընդարձակ. (Շ. եդես.։)
lock;
valve.
Ձեռք իմ կաթեցուցին զմուռս, եւ մատունք իմ զմուռս լցեալս ի վերայ ձեռաց (այսինքն դրանց) փակաղակին. (Երգ. ՟Ա. 6։)
to shut, to close;
to shut up, to enclose, to fence in, to bar;
to shut, to lock;
ի ներքս —, to shut up, to beset, to hem round, to encircle, to surround, to encompass;
— բանտի, to imprison, to put in jail;
— զբան, to conclude, to close, to end;
— ինչ յումեքէ, to prohibit, to forbid;
— զարգանդ (կնոջ), to procure sterility;
— զոք ի ձեռս ուրուք, to deliver up, to betray;
ի ներքս փակեալ, herein enclosed;
փակեալ էին ընդ իշխանութեամբ մահու, they were subject to death;
փառքն աստուծոյ զքեւ փակեսցին, may divine glory encompass you !
cf. Դուռն, cf. Յոյս.
Փակեաց ի մէնջ Պօղոս զհաւանելն հրեշտակի կամ մարդոյ (այսինքն արգել)։ Հասարակաց շնորհս ի մեծատունս փակեցաւ (այսինքն ամփոփեցաւ). (Լմբ. պտրգ.։)
phalanx, legion;
troop.
Մի՛ անցցեն (ընդ բաբելոն) արաբացիք, կամ վաճառականք, փաղանգօք, այսինքն բազմութեամբ, ի լուսանցս եդեալ է կումաշ, կամ ղումաշ. թերեւս առեալ որպէս պ. փէլէնկինէ որ է վագրային, եւ ազգ արքունի զգեստու. եւ կամ ակնարկեալ ի միւս եւս նշանակութիւն յն. ձայնիս ֆա՛լանքս, որ է սարդ ոստայնանկ, իբրու գործ ոստայնանկաց։
Մի՛ անցցեն (ընդ բաբելոն) արաբացիք, կամ վաճառականք, փաղանգօք, այսինքն բազմութեամբ, ի լուսանցս եդեալ է կումաշ, կամ ղումաշ. թերեւս առեալ որպէս պ. փէլէնկինէ որ է վագրային, եւ ազգ արքունի զգեստու. եւ կամ ակնարկեալ ի միւս եւս նշանակութիւն յն. ձայնիս ֆա՛լանքս, որ է սարդ ոստայնանկ, իբրու գործ ոստայնանկաց։
univocal;
synonymous;
synonyma.
Փաղանուն ասի, որ անուամբ այլ, եւ բնութեամբ մի. եւ մի իր գոլով՝ բազում անուամբ անուանի. որպէս սուսեր՝ զի կոչի խարբ, նրան։ Եւ այլ եւս՝ անիւ, ճըղուց. . . կապերտ, եւ գորգ. . . բիր, եւ մահակ. որոց բնութիւն մի, եւ անուանք այլք. (Երզն. քեր.) (այսինքն են նոյնանշան բառք)։
syllable.
Յաղագս վանգի (յն. փաղառութեան)։ Փաղառութիւն է իսկապէս պարառութիւն ձայնորդաց (այսինքն բաղաձայնից) ձայնաւորաւ կամ ձայնաւորօք. որպիսի, կար, գութ։ Յաղագս երկար վանգի. Երկար փաղառութիւն լինի ըստ յեղանակս ութ. . . Յաղագս սուղ վանգի. Սուղ փաղառութիւն լինի ըստ երկուս յեղանակս. (Թր. քեր.։)
Ասեմք սկզբունք զսոսա եդեալս, եւ տարերք ամենի (այսինքն աշխարհի), պատշաճեալ սոցուն ոչ փաղառութեան տեսակօք. (Պղատ. տիմ.։)
endearments, caresses, wheedling, coaxing;
flattery, adulation, palaver.
Է նոցա (այսինքն կանանց) դէմքն՝ զէն, սուսեր՝ բանն, փաղաքշանքն եւ ողոքանքն՝ բոց. (Փիլ. սամփս.։)
to conjoin, to unite.
(իբր բաղ առնուլ. լծ. թ. պիլէ, ի միասին. պաղ. կապ։) որ եւ ՇԱՂԵԼ. այսինքն Շարակցել. յարակցել. յարառոցել. պարառոցել. միացուցանել.
cf. Փաղփաղիմ.
Մինչ փաղփեալ լինէր տէգ մորուացն. (Ուռհ.) (այսինքն ի վեր երեւեալ)։
Mercury.
Փայլածուն (այսինքն փայլածող աստղն), զոր տաճար երմեսի կոչեն ոմանք, եւ այլնք ապողոնի. (Արիստ. աշխ.։)
brilliant.
Ոչ ամենեցուն է լոյս տեսանելի, փայլածո՛ւն է ի հնութիւնս (այսինքն անդստին ի բնէ), որպէս որ ի նմանէն ի վերայ ամպոց։ Եթէ լինիցի ի մորթ մարմնոյ իւրոյ փայլիւն ինչ փայլածո՛ւն լսնտցեալ. . . եւ ահա ի մորթ մարմնոյ իւրոյ փայլիւն փայլածո՛ւն լսնացեալ. (Յոբ. ՟Լ՟Է. 2։ Ղեւտ. ՟Ժ՟Գ. 38, 39։)
shining;
cf. Փայլածու.
իբր գ. Փայլածող, այսինքն Փայլածու.
made of wood, wooden.
Ջարդեցին զփայտակերտս նորա, այսինքն զփայտագործս, զապարանիցն ասէ. (Մխ. երեմ.։)
wood-carrier.
Բեռնակիրս փայտակրաց. այսինքն փայտակիրս, կամ փայտակրութեան. (Փարպ.։)
cf. Փայտեղէն.
Գեղեցիկ գործ կայր փայտեայ (այսինքն փայտակերտ). (Նչ. եզեկ.։)
weak;
mean, wile, worthless, contemptible, poor, miserable.
Չնչին, այսինքն փանաքի եւ նուաստ։ Մարմնոյս կազմածի փանաքւոյ. (Շ. բարձր.։ Փիլ. լին. ՟Ա. 32։)
cf. Փառաւորեցուցանեմ.
Զի՞նչ անուն է քեզ, զի յորժամ եկեսցէ բանն քո, փառաւորեսցուք զձեզ։ Թորի՞ց զպարտութիւն իմ, զոր փառաւորեաց զիս աստուած։ Փառաւորեցեր զորդիսն քո քան զիս։ Միթէ փառաւորե՞լ ինչ զհայր քո առաջի, քո՝ առաքեաց առ քեզ Դաւիթ մխիթարիչս։ Փառաւորեաց զմաւաբէ (իբր պատուով ընկալաւ)։ Յաչս հզօրաց փառաւորեցայց (այսինքն սքանչելի եղէց)։ Ոչ գիտէր Մովսէս, եթէ փառաւորեալ իցէ տեսիլ գունոյ երեսաց նորա (այսինքն փայլեալ)։ Քա՛ջ լերուք ի վերայ օրինացն, զի ի նմին փառաւորեսջիք (յաստուծոյ եւ ի մարդկանէ). եւ այլն։ Ո՞չ որումն բժշկեցաւն ի լեգէոնեն՝ ասացի, թէ փառաւորէ՛ (րեա՛) զաստուած. (Ոսկ. ես.։)
blamable;
causal.
Փաստբանականք, այսինքն պատճառաբանականք։ Եւ վարժեսցուք զփաստբանականդ այսպէս։ Իսկ զկնի փաստբանականին՝ է տարակուսեալ, որ է ընդդէմ փաստբանականին. (Երզն. քեր.։)
Պետրոս ճանաչօղ տեառն ե՛ւ յուրաստ փաստբանական. (այսինքն եւ յուրանալ անդ պատճառանօք, կամ ի մեղադրելի ուրացութեան). (Ճ. ՟Ա.։)
cf. Փարատեմ;
— զցաւս, to soothe, to allay pain;
— զտրտմութիւն, to drive away melancholy.
Փարատեցո՛ ասէ զցաւս, այսինքն ապաքինեա՛, եւ ի բաց մերժեա. (Խոսր.։)
cf. Փերեւետեմ.
Տաշի՛ր մանկանն ինչ մանուկն տաղտկայցէ՝ փարաւաթեալ պարաւանդել. այսինքն ի կամիլն պերճանալ՝ նեղիլ իբր կապեալ. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 17։)
brach, setting-dog;
libidinous.
ՓԱՐԱՔ կամ ՓԱՐԱԳ. cf. ԲԱՐԱԿ 3. պ. պարաք. այսինքն շուն որսական, կամ բրդոտ։
cf. Օդանման.
(Զգայութիւնն զգայ) օդատեսակաւն (այսինքն աչօք) զօդոյն կիրս. (Նիւս. բն.։)
sheepskin with the wool on;
sheepskin, of sheepskin.
κῳδίον ovina pellis. Որ ինչ է յօգեաց՝ այսինքն յսչխարաց. մորթ օդեաց. ոչխարենի.
Սոքա օդենօք (այսինքն հանդերձիւք ոչխարաց) կարպարանեալք՝ զհօտսն փողոտեն։ Դաւաճանօղ նենգաւոր, եւ գայլ օդենեօք զինեալ. (Երզն. մտթ.։ Դիոն. թղթ.։)
pernoctation, passing the night in a place;
sleeping place, lodging, inn;
evening;
առ —, towards dusk, in the evening;
— առնել, to stop or stay with, to logde at;
գնացեալ ընդ անապատ —ս երկուս, journeying two nights in the desert.
Պէսպէս տաճարս, եւ սենեակս օթից հրաշակերտեաց։ Երթեալ բազում անգամ օթս զհետ (այսինքն յօթեւանէ յօթեւան, կամ երեկօթս առնելով). (Խոր. ՟Ա. 15։ Փարպ.։)
inn, hostelry;
dwelling, lodging, habitation, convent;
a day's journey;
երանաւէտ — արդարոց, the happy abode of the just;
օթեւանս առնել՝ առնուլ՝ ունել, to lodge in, to dwell in, to reside in, to live in, to inhabit;
ո՞ւր են —ք քո, where do you live ? հեռի երեսուն —օք, thirty days journey distant.
ՕԹԵՎԱՆ ՕԹԵՒԱՆ. κατάλυμα diversorium, hospitium. (ուստի իտ. osteria. գաղղ. hotel). յն. μονή mansio, habitatio σταθμός statio. բայիւ μένω maneo. Վանք օթելոյ, այսինքն տեղի ագանելոյ. օթանոց. իջեւան. իջեվան. պանդոկի. հիւրանոց. եւ Բնակարան, օթարան. կայք. կայան. դադարք. տուն.
marriage-portion, dowry, endowment;
gift, present.
Օժիտս հարկաց (այսինքն զձրի թողութիւն հարկաց) գտեալ ի նմանէ. (Նախ. ՟ա. մակ.։)
to anoint;
to consecrate;
— ոսկւով, to gild;
— արծաթով, to silver;
— զանձն իւղով անուշիւ, to pomatum, to perfume one's person.
Մի՛ օծանիք ի ձեզ զհոտ (այսինքն հոտով) չարութեան իշխանի աշխարհիս այսորիկ. (Ածազգ. ՟Գ։)
cf. Օծութիւն.
Վասն օծմանն ոք անուանի քրիստոս (այսինքն օծեալ). (Պրպմ. ձ։)
serpent, adder, snake;
— or — աւազակ, the devil;
— խարամանի, dipsas or dipsade;
— շչէ, the serpent hisses;
cf. Քաղցրութիւն.
Եւ օձն էր իմաստնագոյն քան զամենայն գազանս։ Եւ եղիցի գան՝ օձ դարանակալ ի ճանապարհի։ Առաքեաց օձս կոտորիչս։ Հարուածովք կամակոր օձիցն։ Ի վերայ վիշապ օձին կամակորի (այսինքն գալարելոյ)։ Սպանցէ զնա լեզու օձի.եւ այլն։
deceived by the serpent.
Պատրեալն յօձէ. եւ Եղեալն պատրանօք օձին, այսինքն բանսարկուին.
to divide, to disunite, to separate, to detach, to sever, to part, to distract, to divert from;
to dissipate, to disperse, to scatter;
to sow discord or strife;
to tear, to lacerate;
to be divided, dissipated, to dissent.
Որ օցտէ ի ճշմարտութենէ, այսինքն վարատէ. (Պիտառ.։)
soap;
cf. Օշնան;
cf. Աճառ;
bride's dress, furniture, ornaments;
means, remedy.
Օճառք, այսինքն նիւթք անվանելի զինուց. (Լծ. նար.։)
cheer, shout of encouragement;
— առնում, to cheer up, to pluck up courage;
Օ՛ն առ, Օ՛ն առեալ, now! come! cheer up! courage! bravo! օ՛ն անդր, oh fie! for shame! pshaw! avaunt! back ! stand back ! off or away with you! օ՛ն անդր, իբաց կաց, be off! go away! begone! get you gone! օ՛ն արի, rise up! come! օ՜ն եկայք, come along ! օ՜ն եկայք եւ մեք, let us go too;
օ՜ն արիք, arise! get up! օ՜ն եւ օն, so, in this or that way, thus, such;
certainly, to be sure, assuredly;
օ՛ն եւ օն արասցէ ինձ Աստուած եւ օ՛ն եւ օն յաւելցէ եթէ ոչ մահու մեռանիցիս, may God strike me if you die not ! օ՛ն եւ օն արասցեն դիք աստուածք եւ օ՛ն եւ օն յաւելցեն եթէ, the gods do so unto me, more also, if...;
օ՛ն եւ օն արասցէ ինձ Աստուած եւ օ՛ն եւ օն յաւելցէ եթէ, may the gods load or afflict you withevery evil if ...;
օն իբաց թողցուք, oh too much! leave off ! have done !
Ո՛չ եթէ մատեանք ինչ են իրաց անցելոց, այլ՝ մարգարէութիւն իրաց լինելոց (այսինքն լինելւոց), եւ եթէ՛ օ՛ն թէ՛ օ՛ն՝ գալոց իրացն. (Կոչ. ՟Ժ՟Ե։)
strangely;
like a stranger.
Ծնանի զոր յինքենէն՝ օտարաբար ըստ ի մէնջ (այսինքն աննման ծննդեան մերում). (Կիւրղ. գանձ.։)